II OSK 217/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił skargę na decyzję o wymeldowaniu. Skargę i skargę kasacyjną wniosła adwokat M. J., działając jako kurator dla nieznanego z miejsca pobytu skarżącego, ustanowiony przez Sąd Rejonowy w Częstochowie w celu reprezentowania go w postępowaniu administracyjnym. NSA stwierdził nieważność postępowania na podstawie art. 183 § 2 pkt 5 P.p.s.a., uznając, że skarżący został pozbawiony możliwości obrony swoich praw. Sąd wskazał, że choć kurator ustanowiony w postępowaniu administracyjnym może wnieść skargę do sądu administracyjnego, to jego umocowanie nie obejmuje automatycznie reprezentacji w dalszym toku postępowania sądowoadministracyjnego. W tej sytuacji WSA powinien podjąć dalsze czynności w celu zapewnienia możliwości obrony praw skarżącego, np. ustanowić kuratora na podstawie P.p.s.a. lub zawiesić postępowanie. Ponieważ WSA tego nie zrobił, a skarżący nie wiedział o toczącym się postępowaniu, NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska w zakresie reprezentacji przez kuratora w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz przesłanek nieważności postępowania z powodu pozbawienia strony możliwości obrony praw.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy kurator ustanowiony w postępowaniu administracyjnym działa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy kurator ustanowiony w postępowaniu administracyjnym dla osoby nieznanej z miejsca pobytu ma umocowanie do reprezentowania strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w tym do wniesienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, kurator ustanowiony w postępowaniu administracyjnym dla osoby nieobecnej ma umocowanie do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Jednakże, jego umocowanie nie obejmuje automatycznie reprezentacji w dalszym toku postępowania sądowoadministracyjnego, a sąd powinien podjąć dalsze czynności w celu zapewnienia stronie możliwości obrony jej praw.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że celem ustanowienia kuratora jest ochrona praw osoby nieobecnej. Wniesienie skargi przez kuratora inicjuje postępowanie sądowoadministracyjne, ale dalsza reprezentacja wymaga oceny w świetle P.p.s.a. Brak ustanowienia kuratora na gruncie P.p.s.a. lub zawieszenia postępowania prowadzi do pozbawienia strony możliwości obrony praw.
Czy brak ustanowienia kuratora na gruncie P.p.s.a. lub zawieszenia postępowania w sytuacji, gdy strona nieznana z miejsca pobytu jest reprezentowana przez kuratora ustanowionego w postępowaniu administracyjnym, stanowi przesłankę nieważności postępowania sądowoadministracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi to przesłankę nieważności postępowania z art. 183 § 2 pkt 5 P.p.s.a., ponieważ strona została pozbawiona możliwości obrony swoich praw.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że jeśli sąd pierwszej instancji nie podjął prób ustalenia miejsca pobytu strony ani nie ustanowił kuratora na gruncie P.p.s.a. czy nie zawiesił postępowania, a strona nie wiedziała o toczącym się postępowaniu, to spełniona została przesłanka nieważności postępowania.
Przepisy (10)
Główne
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, ale bierze pod uwagę nieważność postępowania.
P.p.s.a. art. 183 § § 2 pkt 5
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przesłanka nieważności postępowania, gdy strona nie mogła brać udziału w postępowaniu lub jego istotnej części z powodu wadliwości procesowych sądu.
P.p.s.a. art. 185 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 78
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy ustanowienia kuratora dla strony nieznanej z miejsca pobytu w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
P.p.s.a. art. 79 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy ustanowienia kuratora dla strony nieznanej z miejsca pobytu w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
P.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zawieszenia postępowania, gdy strona nieznana z miejsca pobytu nie może podjąć obrony swoich praw.
P.p.s.a. art. 182 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wydania wyroku na posiedzeniu niejawnym.
K.p.a. art. 34 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy ustanowienia kuratora dla strony nieznanej z miejsca pobytu w postępowaniu administracyjnym.
K.r.o. art. 184 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Określa cel ustanowienia kuratora - ochronę praw osoby nieobecnej.
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarantuje prawo do sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący został pozbawiony możliwości obrony swoich praw, ponieważ kurator ustanowiony w postępowaniu administracyjnym nie miał umocowania do reprezentowania go w postępowaniu sądowoadministracyjnym. • WSA nie podjął prób ustalenia miejsca pobytu skarżącego ani nie ustanowił kuratora na gruncie P.p.s.a. czy nie zawiesił postępowania, co doprowadziło do nieważności postępowania.
Godne uwagi sformułowania
skarżący został pozbawiony możliwości obrony jego praw • kurator dla nieobecnego ustanowiony przez sąd opiekuńczy na podstawie art. 34 K.p.a. w zw. z art. 184 K.r.o. może wnieść skargę do sądu administracyjnego • ochrona praw strony nieobecnej zakończy się wraz z doręczeniem kuratorowi ostatecznej decyzji wydanej w postępowaniu administracyjnym i nie obejmuje uprawnienia do poddania kontroli tej decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym powodowałoby naruszenie istotnych praw strony nieobecnej, w tym gwarantowanego konstytucyjnie prawa do sądu
Skład orzekający
Jerzy Stankowski
przewodniczący
Grzegorz Czerwiński
członek
Jan Szuma
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska w zakresie reprezentacji przez kuratora w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz przesłanek nieważności postępowania z powodu pozbawienia strony możliwości obrony praw."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy kurator ustanowiony w postępowaniu administracyjnym działa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawem do sądu i reprezentacją stron, które nie są obecne w postępowaniu. Pokazuje, jak istotne jest prawidłowe stosowanie przepisów o kuratorze.
“Czy kurator z postępowania administracyjnego obroni Twoje prawa przed sądem? NSA wyjaśnia!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.