II OSK 2139/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który utrzymał w mocy postanowienie o wstrzymaniu budowy budynku gospodarczego. Skarżący kwestionował ustalenia faktyczne organów nadzoru budowlanego, w szczególności dotyczące daty rozpoczęcia budowy, charakteru nieruchomości (rolniczy vs. komercyjny) oraz przeznaczenia budynku. Zarzucał naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego. NSA, kontrolując sprawę w granicach skargi kasacyjnej, stwierdził, że nie została ona oparta na uzasadnionych podstawach. Sąd uznał, że ustalenia faktyczne, zgodnie z którymi skarżący wybudował na swojej działce obiekt budowlany, niepowiązany z produkcją rolną i potencjalnie wykorzystywany komercyjnie (np. pod wynajem turystyczny), są prawidłowe. Wskazano, że wyposażenie budynku (lodówka, elementy łóżka) oraz sposób jego wykorzystania nie pozwalały na uznanie go za budynek gospodarczy związany z produkcją rolną, uzupełniający zabudowę zagrodową. NSA podkreślił, że zarzuty dotyczące błędnej oceny dowodów i zastosowania przepisów prawa budowlanego nie zostały skutecznie uzasadnione w skardze kasacyjnej. Sąd zaznaczył, że choć Sąd I instancji mógł popełnić błąd w ocenie stanu prawnego dotyczącego przepisów obowiązujących w dacie rozpoczęcia budowy, to nie miało to wpływu na wynik sprawy, gdyż istniała inna podstawa prawna (art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b.) nakazująca wstrzymanie budowy i umożliwiająca jej późniejszą legalizację. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących budynków gospodarczych na działkach siedliskowych, ocena charakteru zabudowy i jej związku z produkcją rolną, a także zasady stosowania przepisów w czasie w kontekście samowoli budowlanej.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w konkretnym kontekście. Wartość precedensowa może być ograniczona przez fakt, że NSA nie zakwestionował ustaleń faktycznych WSA, a jedynie odniósł się do zarzutów skargi kasacyjnej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy budynek gospodarczy o konstrukcji drewnianej, o wymiarach 3,75m x 4,8m, zlokalizowany na działce nr ew. [...] w [...], może być uznany za budynek gospodarczy związany z produkcją rolną i uzupełniający zabudowę zagrodową w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego, czy też jego charakter i sposób wykorzystania (potencjalnie komercyjny) uzasadniają kwalifikację jako samowolę budowlaną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, budynek ten nie może być uznany za budynek gospodarczy związany z produkcją rolną, a jego wyposażenie i sposób wykorzystania wskazują na przeznaczenie komercyjne, co uzasadnia wstrzymanie budowy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że materiał dowodowy nie potwierdza rolniczego charakteru budynku gospodarczego. Wyposażenie (lodówka, elementy łóżka) i sposób wykorzystania (potencjalnie pod wynajem turystyczny) wskazywały na przeznaczenie komercyjne, a nie związane z produkcją rolną i uzupełnianie zabudowy zagrodowej.
Czy przy ocenie legalności samowoli budowlanej należy stosować przepisy Prawa budowlanego obowiązujące w dacie rozpoczęcia robót budowlanych, czy też w dacie wydania postanowienia przez organ nadzoru budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przesłanka materialnoprawna wymogu uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia, zawarta w art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, oceniana jest według stanu prawnego z daty wykonania robót budowlanych, jednakże postępowanie w sprawie likwidacji skutków samowoli budowlanej określane jest przepisami obowiązującymi w dacie rozstrzygania przez organ.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że choć ustalenie zaistnienia samowoli budowlanej powinno być oceniane według przepisów z daty wykonania robót, to późniejsza zmiana przepisów nie usuwa wstecznie obowiązku prawnego. Niemniej jednak, błąd w tym zakresie nie wpłynął na wynik sprawy, gdyż istniała inna podstawa prawna (art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b.) uzasadniająca wstrzymanie budowy i umożliwiająca jej legalizację.
Czy wadliwa kontrola działalności organów administracji publicznej przez Sąd I instancji, polegająca na naruszeniu przepisów KPA (art. 6, 7, 8, 11, 77 § 1, 107 § 1), mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty naruszenia przepisów KPA nie zostały skutecznie uzasadnione w skardze kasacyjnej.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że skarżący nie wykazał w sposób przekonujący, w jaki sposób naruszenia KPA miały istotny wpływ na wynik sprawy, a także nie powołał odpowiednich przepisów (np. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a.) w kontekście oceny dowodów.
Przepisy (16)
Główne
p.b. art. 48
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 29 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 29 § ust. 1 pkt 14
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 29 § ust. 2 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.b. art. 30 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
k.p.a. art. 123 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów KPA (art. 6, 7, 8, 11, 77 § 1, 107 § 1) poprzez wadliwą kontrolę działalności organów administracji publicznej i oddalenie skargi mimo istnienia podstaw do jej uwzględnienia. • Naruszenie przepisów Prawa budowlanego (art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 30 ust. 1 pkt 1, art. 48) poprzez uznanie, że budynek wymaga zgłoszenia jego budowy. • Niewłaściwe zastosowanie przepisów Prawa budowlanego (art. 29 ust. 2 pkt 1 lit. a, art. 29 ust. 1 pkt 14) obowiązujących od 19 września 2020 r., zamiast przepisów obowiązujących w chwili rozpoczęcia budowy.
Godne uwagi sformułowania
obiekt oznaczony na szkicu numerem 8 powinien być uznany za budynek gospodarczy • niepodważone ustalenia faktyczne wskazują na to, że skarżący na działce nr ew. [...] w [...] wybudował obiekt budowlany konstrukcji drewnianej • obiekt oznaczony na szkicu numerem 8 powinien być uznany za budynek gospodarczy i tę ocenę Naczelny Sąd Administracyjny w całości podziela • nie powinien mieć charakteru spornego fakt, że skarżący na należącej do niego nieruchomości zrealizował szereg obiektów budowlanych, których forma i sposób wykorzystania uzasadniają kwalifikowanie ich jako zabudowy niepowiązanej z produkcją rolną w ramach działki siedliskowej • powyższe stanowiło o niemożności utożsamiania spornego budynku z obiektem gospodarczym (parterowym budynkiem gospodarczym) związanym z produkcją rolną i uzupełniającym zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a p.b. • błąd, który obciąża dokonaną przez Sąd analizę stanu prawnego sprawy, nie miał jednakże wpływu na jej wynik
Skład orzekający
Grzegorz Antas
sprawozdawca
Paweł Miładowski
członek
Tomasz Bąkowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących budynków gospodarczych na działkach siedliskowych, ocena charakteru zabudowy i jej związku z produkcją rolną, a także zasady stosowania przepisów w czasie w kontekście samowoli budowlanej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w konkretnym kontekście. Wartość precedensowa może być ograniczona przez fakt, że NSA nie zakwestionował ustaleń faktycznych WSA, a jedynie odniósł się do zarzutów skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego, szczególnie w kontekście zabudowy zagrodowej i działalności rolniczej. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i administracyjnym.
“Budynek gospodarczy czy komercyjny? NSA rozstrzyga o przeznaczeniu zabudowy na działce siedliskowej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.