II OSK 1890/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną L.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców. Decyzja ta utrzymywała w mocy rozstrzygnięcie o odmowie potwierdzenia posiadania obywatelstwa polskiego. Organy administracji wskazały, że skarżący, urodzony w Polsce w 1951 r., utracił obywatelstwo polskie po nabyciu obywatelstwa izraelskiego w 1957 r., gdyż jego rodzice uzyskali zezwolenie Rady Państwa na zmianę obywatelstwa na mocy uchwały z 1958 r. WSA podzielił to stanowisko, uznając uchwałę za wystarczającą podstawę do utraty obywatelstwa, nawet jeśli nie była aktem indywidualnym. NSA uznał jednak skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że zezwolenie na zmianę obywatelstwa, zgodnie z ustawą z 1951 r. i utrwalonym orzecznictwem, musi mieć charakter indywidualny i być poprzedzone wnioskiem Prezesa Rady Ministrów. Uchwała Rady Państwa z 1958 r. mogła wywołać skutki prawne jedynie w stosunku do osób, których krąg był jednostronnie określony takim wnioskiem. W niniejszej sprawie ustalenia organów były niewystarczające do stwierdzenia, czy podanie rodziców skarżącego zostało objęte stosowną procedurą. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzję organu administracji, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania i nakazując wyjaśnienie tych okoliczności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że zezwolenie na zmianę obywatelstwa musi mieć charakter indywidualny i być poprzedzone odpowiednim wnioskiem, nawet w przypadku uchwał Rady Państwa z okresu PRL.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z obywatelstwem polskim w okresie obowiązywania ustawy z 1951 r. i uchwał Rady Państwa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uchwała Rady Państwa z dnia 23 stycznia 1958 r. w sprawie zezwolenia na zmianę obywatelstwa polskiego na izraelskie mogła stanowić indywidualne zezwolenie na zmianę obywatelstwa skarżącego, skutkujące utratą obywatelstwa polskiego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała ta mogła wywierać skutki prawne wyłącznie w stosunku do osób, których krąg był jednostronnie określony wnioskiem Prezesa Rady Ministrów, a samo zezwolenie musi mieć charakter indywidualny.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że zezwolenie na zmianę obywatelstwa jest aktem stosowania prawa w sprawie konkretnej osoby. Uchwała z 1958 r. mogła być podstawą utraty obywatelstwa tylko wtedy, gdyby dotyczyła osób imiennie wskazanych we wniosku Prezesa Rady Ministrów, który został przekazany Radzie Państwa przed podjęciem uchwały.
Czy ustalenia organów administracji dotyczące złożenia przez rodziców skarżącego podania o zezwolenie na zmianę obywatelstwa polskiego i wyjazdu do Izraela były wystarczające do stwierdzenia utraty obywatelstwa polskiego przez skarżącego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ustalenia te były niewystarczające, ponieważ nie wyjaśniono, czy podanie zostało objęte wnioskiem Prezesa Rady Ministrów i czy Rada Państwa objęła uchwałą zezwolenie na zmianę obywatelstwa również skarżącego.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że dla stwierdzenia utraty obywatelstwa konieczne jest wykazanie, że podanie o zezwolenie na zmianę obywatelstwa zostało objęte procedurą przed Radą Państwa, a sama uchwała dotyczyła konkretnej osoby.
Przepisy (4)
Główne
u.o.p. art. 11 § ust. 1
Ustawa o obywatelstwie polskim
Utrata obywatelstwa polskiego następuje m.in. w przypadku uzyskania zezwolenia władzy polskiej na zmianę obywatelstwa.
u.o.p. art. 13 § ust. 2
Ustawa o obywatelstwie polskim
Rada Państwa orzeka o zezwoleniu na zmianę obywatelstwa na wniosek Prezesa Rady Ministrów.
Dz.U. 1951 nr 4 poz. 25 art. 11 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 stycznia 1951 r. o obywatelstwie polskim
Utrata obywatelstwa polskiego następuje m.in. w przypadku uzyskania zezwolenia władzy polskiej na zmianę obywatelstwa.
Pomocnicze
u.o.p. art. 11 § ust. 5
Ustawa o obywatelstwie polskim
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwała Rady Państwa z 1958 r. nie stanowiła indywidualnego zezwolenia na zmianę obywatelstwa skarżącego, ponieważ nie było wniosku Prezesa Rady Ministrów imiennie wskazującego na skarżącego lub jego rodziców. • Zezwolenie na zmianę obywatelstwa musi mieć charakter indywidualny i być aktem stosowania prawa wobec konkretnej osoby.
Odrzucone argumenty
Uchwała Rady Państwa z 1958 r. stanowiła wystarczającą podstawę do utraty obywatelstwa polskiego, nawet jeśli nie była aktem indywidualnym. • Organy administracji prawidłowo ustaliły fakty dotyczące wyjazdu rodziny do Izraela i nabycia obywatelstwa izraelskiego.
Godne uwagi sformułowania
uchwała Nr 5/58 mogła wywierać skutki prawne wyłącznie w stosunku do osób, które opuściły terytorium Polski i nabyły obywatelstwo izraelskie przed dniem podjęcia uchwały, o ile krąg tych osób był jednostronnie określony wnioskiem (wnioskami) Prezesa Rady Ministrów • zezwolenie na zmianę obywatelstwa jest aktem stosowania prawa w sprawie dotyczącej określonej osoby • uchwała adresowana jest wprost do osób, które złożyły już prośbę o zezwolenie na zmianę obywatelstwa polskiego i opuściły Polskę udając się na pobyt stały do Izraela
Skład orzekający
Włodzimierz Ryms
przewodniczący
Jacek Chlebny
sprawozdawca
Arkadiusz Despot - Mładanowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że zezwolenie na zmianę obywatelstwa musi mieć charakter indywidualny i być poprzedzone odpowiednim wnioskiem, nawet w przypadku uchwał Rady Państwa z okresu PRL."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z obywatelstwem polskim w okresie obowiązywania ustawy z 1951 r. i uchwał Rady Państwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa, jakim jest obywatelstwo, i pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie procedur formalnych, nawet w kontekście historycznym. Interpretacja przepisów dotyczących utraty obywatelstwa ma znaczenie dla wielu osób.
“Czy uchwała z PRL odebrała Ci obywatelstwo? NSA wyjaśnia, kiedy zmiana narodowości była legalna.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.