II OSK 177/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J.B. od postanowienia WSA w Lublinie, które odrzuciło jego skargę na postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Postanowienie WINB dotyczyło zarzutów zgłoszonych przez D.B. w postępowaniu egzekucyjnym nakazującym rozbiórkę budynku magazynowego. WSA odrzucił skargę J.B., uznając, że nie posiadał on legitymacji do jej wniesienia, gdyż postępowanie egzekucyjne i wydane w nim postanowienia dotyczyły wyłącznie D.B., a nie J.B. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, potwierdził prawidłowość stanowiska WSA. Sąd podkreślił, że interes prawny do wniesienia skargi wymaga związku pomiędzy sytuacją prawną skarżącego a przedmiotem zaskarżonego aktu. W tej sprawie, mimo że budynek znajdował się na gruncie stanowiącym majątek wspólny J.B. i D.B., postępowanie egzekucyjne i rozpatrywanie zarzutów było prowadzone odrębnie dla każdego z małżonków na podstawie odrębnych tytułów wykonawczych. NSA stwierdził, że J.B. nie wykazał własnego interesu prawnego w zaskarżeniu postanowienia dotyczącego zarzutów D.B., a jego prawo do ochrony własności może być realizowane poprzez wnoszenie własnych środków zaskarżenia w odrębnym postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec niego. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną jako bezzasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUgruntowanie stanowiska NSA w zakresie legitymacji skargowej w sprawach egzekucyjnych dotyczących współwłasności, gdy postępowanie jest prowadzone odrębnie dla każdego ze współwłaścicieli.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku legitymacji skargowej jednego ze współwłaścicieli w postępowaniu dotyczącym drugiego współwłaściciela, mimo wspólności majątkowej nieruchomości.
Zagadnienia prawne (1)
Czy osoba fizyczna, której nieruchomość stanowi przedmiot wspólności majątkowej małżeńskiej, posiada interes prawny do wniesienia skargi na postanowienie dotyczące zarzutów zgłoszonych przez współmałżonka w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązku rozbiórki tej nieruchomości, jeśli postępowanie egzekucyjne i rozpatrzenie zarzutów dotyczyło wyłącznie współmałżonka?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, osoba fizyczna nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi na postanowienie dotyczące zarzutów zgłoszonych przez współmałżonka, jeśli postępowanie egzekucyjne i rozpatrzenie zarzutów dotyczyło wyłącznie współmałżonka, nawet w przypadku wspólności majątkowej nieruchomości, ponieważ każdy z małżonków może bronić swoich praw w odrębnym postępowaniu egzekucyjnym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że legitymacja skargowa wynika z indywidualnego interesu prawnego, który musi być powiązany z sytuacją prawną skarżącego. W sytuacji, gdy postępowanie egzekucyjne i postanowienie dotyczyło wyłącznie jednego ze współwłaścicieli (D.B.), drugi współwłaściciel (J.B.) nie miał interesu prawnego do zaskarżenia tego postanowienia, mimo wspólności majątkowej nieruchomości. Każdy z małżonków ma możliwość kwestionowania egzekucji poprzez własne środki zaskarżenia w odrębnych postępowaniach.
Przepisy (6)
Główne
P.p.s.a. art. 50 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa interes prawny jako przesłankę dopuszczalności skargi, rozumiany jako żądanie oceny przez sąd zgodności zaskarżonego aktu z porządkiem prawnym, powiązane z sytuacją prawną skarżącego.
P.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stanowi podstawę do odrzucenia skargi, gdy jest ona niedopuszczalna, w tym z powodu braku legitymacji skargowej.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje postępowanie NSA w przedmiocie rozpoznawania skarg kasacyjnych.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli sądu administracyjnego.
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2
Reguluje ustrój sądów administracyjnych.
P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa przedmioty kontroli sądów administracyjnych, w tym akty lub czynności.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 50 § 1 P.p.s.a. poprzez przyjęcie, że skarżący nie posiada interesu prawnego w zaskarżeniu postanowienia organu odwoławczego utrzymującego w mocy oddalenie zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec D.B., podczas gdy zaskarżone postanowienie dotyczy kontynuowania egzekucji administracyjnej obowiązku rozbiórki całego, niepodzielnego fizycznie obiektu budowlanego posadowionego na nieruchomości stanowiącej przedmiot wspólności majątkowej małżeńskiej skarżącego kasacyjnie, a tym samym wywiera bezpośredni, rzeczywisty i nieodwracalny wpływ na jego konstytucyjnie chronione prawo własności oraz prawo posiadania. • Naruszenie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi mimo oczywistego i niebudzącego wątpliwości istnienia interesu prawnego skarżącego kasacyjnie w rozumieniu art. 50 § 1 P.p.s.a. • Naruszenie art. 134 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. poprzez pozbawienie skarżącego kasacyjnie sądowej kontroli legalności działania organu administracji publicznej w sytuacji, gdy zaskarżony akt administracyjny pozostaje w bezpośrednim, materialnym i nieodwracalnym związku z jego konstytucyjnie chronionymi prawami majątkowymi.
Godne uwagi sformułowania
o ile interes prawny w postępowaniu administracyjnym zabezpiecza uzyskanie wiążącego rozstrzygnięcia o prawach lub obowiązkach określonego podmiotu, o tyle interes we wniesieniu skargi w założeniu ma gwarantować wydanie przez sąd administracyjny orzeczenia o legalności konkretyzacji praw lub obowiązków, która nastąpiła w objętym skargą akcie. • o istnieniu legitymacji skargowej decyduje interes prawny, którego istotę stanowi żądanie oceny przez sąd administracyjny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z obiektywnym porządkiem prawnym. • Skoro organy oddaliły zarzuty D. B. zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym nieruchomości we współwłasności majątkowej, to legitymację skargową do żądania oceny przez sąd administracyjny zaskarżonego postanowienia ma jedynie zgłaszająca zarzuty. • Okoliczność, że egzekucja dotyczy majątku wspólnego nie ma tu znaczenia albowiem przedmiotem oceny jest prawidłowość oddalenia zarzutów tej konkretnej osoby w sprawie prowadzonej przeciw niej egzekucji.
Skład orzekający
Grzegorz Czerwiński
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w zakresie legitymacji skargowej w sprawach egzekucyjnych dotyczących współwłasności, gdy postępowanie jest prowadzone odrębnie dla każdego ze współwłaścicieli."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku legitymacji skargowej jednego ze współwłaścicieli w postępowaniu dotyczącym drugiego współwłaściciela, mimo wspólności majątkowej nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na szczegółową analizę legitymacji skargowej i interesu prawnego w kontekście postępowań egzekucyjnych dotyczących współwłasności.
“Wspólna nieruchomość, odrębne postępowania: Kto może skarżyć decyzję o rozbiórce?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.