Orzeczenie · 2019-12-04

II OSK 173/18Oddalenie skargi kasacyjnej brak wykazania niemożności poniesienia opłaty

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2019-12-04
NSAAdministracyjneŚredniansa
PESELdostęp do danychopłatazwolnienie z opłatpostępowanie administracyjneskarżącysytuacja majątkowadowody

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę skarżącego na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji dotyczące zwrotu wniosku. Skarżący zarzucił sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. oraz art. 75 § 1 k.p.a. i art. 267 k.p.a. Podnosił, że sąd nie wyjaśnił jego sytuacji majątkowej i błędnie uznał, iż jest w stanie ponieść opłatę w wysokości 31 zł za udostępnienie danych z rejestru PESEL. Wskazywał na brak zatrudnienia, zajęcia komornicze na wysoką kwotę oraz pominięcie dowodu z zaświadczenia z aresztu śledczego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Podkreślił, że zgodnie z art. 267 k.p.a. to na stronie ciąży obowiązek wykazania niewątpliwej niemożności poniesienia opłat poprzez rzetelne przedstawienie i udokumentowanie swojej sytuacji finansowej. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał tej przesłanki, mimo wielokrotnych wezwań organu do przedłożenia dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową. Przedłożył jedynie zaświadczenie o braku zatrudnienia, nie dostarczając dokumentów dotyczących środków w depozycie, co uniemożliwiło organowi ocenę jego aktualnej sytuacji finansowej. Sąd uznał, że organ nie miał obowiązku wyręczania strony w gromadzeniu dowodów. Odnosząc się do zarzutu pominięcia zaświadczenia z aresztu śledczego, NSA stwierdził, że organ uznał je za nieaktualne z uwagi na zmianę miejsca pobytu skarżącego do zakładu karnego. Sąd I instancji podzielił to stanowisko. NSA odróżnił również sytuację z postępowania administracyjnego od postępowania sądowego, gdzie skarżący przedłożył inne dokumenty finansowe.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Obowiązek strony w zakresie wykazywania niemożności poniesienia opłat sądowych i administracyjnych, rola organu w postępowaniu dowodowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnej sytuacji braku wykazania niemożności poniesienia niewielkiej opłaty administracyjnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy strona wykazała niewątpliwą niemożność poniesienia opłaty za udostępnienie danych z rejestru PESEL w wysokości 31 zł, mimo wezwań organu do przedstawienia dokumentów finansowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, strona nie wykazała niewątpliwej niemożności poniesienia opłaty.

Uzasadnienie

Strona ma obowiązek rzetelnie przedstawić i udokumentować swoją sytuację finansową, aby wykazać niemożność poniesienia opłaty. Skarżący nie wykonał w pełni wezwań organu do przedłożenia dokumentów, co uniemożliwiło ocenę jego aktualnej sytuacji finansowej.

Czy organ administracji publicznej miał obowiązek z urzędu występować o dokumenty potwierdzające sytuację finansową strony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie miał takiego obowiązku.

Uzasadnienie

Ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanki niewątpliwej niemożności poniesienia opłat spoczywa na stronie, a nie na organie, którego rolą nie jest poszukiwanie dowodów na uwzględnienie wniosku strony.

Czy zaświadczenie z aresztu śledczego dotyczące sytuacji finansowej strony było nadal aktualne po zmianie miejsca jej pobytu do zakładu karnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zostało uznane za nieaktualne.

Uzasadnienie

Organ uznał zaświadczenie z aresztu śledczego za nieaktualne z uwagi na zmianę miejsca przebywania skarżącego do zakładu karnego, co zostało uwzględnione przez sąd I instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną J. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA.

k.p.a. art. 267

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący zwolnienia strony z opłat w razie niewątpliwej niemożności ich poniesienia. Podkreślono, że to na stronie ciąży obowiązek wykazania tej niemożności.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Niezastosowanie przepisu, skutkujące nieuwzględnieniem skargi, mimo naruszeń przepisów KPA.

k.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie zasady prawdy obiektywnej i obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie obowiązku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 75 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie obowiązku podjęcia niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie i nieuwzględnienie skargi, w sytuacji gdy doszło do naruszenia przepisów KPA dotyczących wyjaśnienia stanu faktycznego i sytuacji majątkowej skarżącego. • Naruszenie art. 75 § 1 k.p.a. polegające na pominięciu dowodu z zaświadczenia z aresztu śledczego. • Naruszenie art. 267 k.p.a. polegające na błędnym uznaniu, że skarżący nie wykazał niewątpliwej niemożności poniesienia opłaty.

Godne uwagi sformułowania

To na stronie ciąży zatem obowiązek rzetelnego przedstawienia swojej sytuacji finansowej i udokumentowania okoliczności przemawiających za przyznaniem jej zwolnienia z opłaty. • To na stronie ciąży obowiązek wykazania przesłanki niewątpliwej niemożności poniesienia opłat poprzez dostarczenie stosownych dokumentów obrazujących jej sytuację finansową. • Nie jest zaś rolą organu poszukiwanie dowodów mających na celu uwzględnienie wniosku strony o zwolnienie z opłaty.

Skład orzekający

Arkadiusz Despot-Mładanowicz

przewodniczący-sprawozdawca

Grzegorz Czerwiński

sędzia

Bogusław Cieśla

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Obowiązek strony w zakresie wykazywania niemożności poniesienia opłat sądowych i administracyjnych, rola organu w postępowaniu dowodowym."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji braku wykazania niemożności poniesienia niewielkiej opłaty administracyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z opłatami administracyjnymi i obowiązkiem wykazywania sytuacji finansowej przez stronę. Nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji prawnych.

Dane finansowe

WPS: 31 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst