Orzeczenie · 2025-12-04

II OSK 1460/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-12-04
NSAAdministracyjneWysokansa
warunki zabudowyplanowanie przestrzennestacja demontażu pojazdówzasada dobrego sąsiedztwauciążliwośćanaliza obszaruNSAskarga kasacyjnazagospodarowanie terenu

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. K. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę inwestora na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie stacji demontażu pojazdów oraz punktu zbierania złomu metali. Organy administracji oraz sąd pierwszej instancji uznały, że planowana inwestycja nie spełnia warunku kontynuacji funkcji zabudowy istniejącej w obszarze analizowanym, który zdominowany jest przez zabudowę mieszkaniową i usługi nieuciążliwe. Inwestor zarzucał m.in. błędną wykładnię przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, podkreślił, że kluczowe jest spełnienie zasady dobrego sąsiedztwa (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.), która wymaga, aby nowa zabudowa kontynuowała istniejące funkcje i parametry. NSA stwierdził, że stacja demontażu pojazdów i punkt zbierania złomu stanowią funkcję usługową uciążliwą, która nie jest kontynuacją ani uzupełnieniem dominującej w obszarze zabudowy mieszkaniowej i usługowej nieuciążliwej. Sąd wskazał, że nawet jeśli w obszarze występuje zabudowa usługowa, to ma ona inny, nieuciążliwy charakter. Podkreślono, że decyzja środowiskowa, choć wymagana, nie przesądza o możliwości ustalenia warunków zabudowy, gdyż oba postępowania rządzą się innymi kryteriami. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że sąd wojewódzki prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego i procesowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zasady dobrego sąsiedztwa w kontekście planowania przestrzennego, zwłaszcza w przypadku inwestycji uciążliwych, oraz relacja między decyzją środowiskową a decyzją o warunkach zabudowy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji planowania przestrzennego w braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i konkretnego rodzaju inwestycji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy planowana inwestycja polegająca na budowie stacji demontażu pojazdów i punktu zbierania złomu metali może zostać uznana za kontynuację funkcji usługowej w obszarze zabudowy mieszkaniowej i usługowej nieuciążliwej, zgodnie z zasadą dobrego sąsiedztwa (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, planowana inwestycja stanowi funkcję usługową uciążliwą, która nie kontynuuje ani nie uzupełnia dominującej w obszarze analizowanym zabudowy mieszkaniowej i usługowej nieuciążliwej, co uniemożliwia ustalenie warunków zabudowy.

Uzasadnienie

NSA uznał, że stacja demontażu pojazdów i punkt zbierania złomu generują znaczące oddziaływanie na środowisko i sąsiadujące nieruchomości, co odróżnia je od istniejącej zabudowy usługowej nieuciążliwej. Brak kontynuacji funkcji oznacza niespełnienie przesłanki dobrego sąsiedztwa.

Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, pozytywna dla planowanej inwestycji, przesądza o możliwości ustalenia warunków zabudowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest równoznaczne z uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy, ponieważ postępowania te rządzą się odrębnymi kryteriami i celami ochrony.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że decyzja środowiskowa określa uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia w kontekście ochrony środowiska, podczas gdy decyzja o warunkach zabudowy dotyczy ładu przestrzennego. Organ planistyczny kieruje się innymi kryteriami niż organ środowiskowy.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa materialnego, oddalając skargę inwestora na decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 151 p.p.s.a., nie dopatrując się naruszeń przepisów procesowych ani materialnych.

Uzasadnienie

NSA uznał, że sąd wojewódzki prawidłowo ocenił, iż planowana inwestycja nie spełnia warunku kontynuacji funkcji, co stanowiło podstawę do odmowy ustalenia warunków zabudowy i oddalenia skargi.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną inwestora.

Przepisy (14)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Warunek kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu.

u.p.z.p. art. 4 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Podstawa do odmowy ustalenia warunków zabudowy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

Pomocnicze

rozporządzenie art. 3 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

Dotyczy wyznaczenia obszaru analizowanego i przeprowadzenia analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu.

rozporządzenie art. 7 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

Dotyczy określenia wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie parametrów i wskaźników.

k.p.a. art. 7

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 8

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada zaufania do organów.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek sądu do rozstrzygnięcia sprawy.

u.o.ś. art. 72 § 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Wydawanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy.

u.o.ś. art. 72 § 3

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Decyzja środowiskowa dołączana do wniosku o ustalenie warunków zabudowy.

u.o.ś. art. 82 § 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Elementy decyzji środowiskowej.

Ustawa Prawo ochrony środowiska art. 3 § 39

Definicja środowiska.

u.p.z.p. art. 6 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Ograniczenia w wykonywaniu prawa własności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Planowana inwestycja stanowi funkcję usługową uciążliwą, która nie kontynuuje dominującej w obszarze analizowanym zabudowy mieszkaniowej i usługowej nieuciążliwej. • Uzyskanie decyzji środowiskowej nie przesądza o możliwości ustalenia warunków zabudowy.

Odrzucone argumenty

Błędne przyjęcie, że brak było przesłanek do wydania decyzji o warunkach zabudowy. • Błędne przyjęcie, że planowana inwestycja jest sprzeczna z zasadą dobrego sąsiedztwa. • Błędna interpretacja analizy obszaru analizowanego. • Nieuwzględnienie decyzji o warunkach zabudowy dla działki sąsiedniej. • Nieuwzględnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. • Nieuwzględnienie wniosku o sprostowanie wysokości zabudowy. • Niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i dowolna ocena. • Naruszenie zasady prawdy obiektywnej i trwałości decyzji administracyjnych. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. poprzez błędne oddalenie skargi.

Godne uwagi sformułowania

Kluczowym zagadnieniem jest weryfikacja odmowy zastosowania przez Prezydenta oraz SKO normy art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. (tzw. zasady dobrego sąsiedztwa) ze względu na rodzaj przewidzianej przez stronę inwestycji, tj. stacji demontażu pojazdów oraz punktu zbierania złomu metali. • Sporna i jednocześnie decydująca o pozostałych uwarunkowaniach jest tutaj funkcja planowanej zabudowy, która zdaniem organów i sądu wojewódzkiego nie spełnia warunku kontynuacji istniejącej w obszarze analizowanym funkcji usługowej. • Stacja demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji [...] stanowi przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. • Zasada dobrego sąsiedztwa nie oznacza bezwzględnego obowiązku powielania występującej w obszarze funkcji zabudowy, a wymaga jedynie, aby przy ustalaniu warunków nowej zabudowy dostosować je do cech i parametrów architektonicznych i urbanistycznych wyznaczonych przez stan dotychczasowej zabudowy tego samego rodzaju z uwzględnieniem wymogów ładu przestrzennego. • Ochrona środowiska jest immanentną częścią procesu inwestycyjnego, ale reguluje odrębne zagadnienia i jako taka nie może ostatecznie determinować innej dziedziny, jaką jest planowanie przestrzenne.

Skład orzekający

Tomasz Bąkowski

przewodniczący

Andrzej Wawrzyniak

sędzia

Anna Szymańska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady dobrego sąsiedztwa w kontekście planowania przestrzennego, zwłaszcza w przypadku inwestycji uciążliwych, oraz relacja między decyzją środowiskową a decyzją o warunkach zabudowy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji planowania przestrzennego w braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i konkretnego rodzaju inwestycji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje konflikt między potrzebami inwestycyjnymi a ochroną ładu przestrzennego i środowiska w obszarach zabudowy mieszkaniowej. Pokazuje, jak kluczowa jest analiza funkcji i uciążliwości planowanej inwestycji w kontekście otoczenia.

Czy stacja demontażu pojazdów pasuje do osiedla mieszkaniowego? NSA wyjaśnia, co oznacza 'dobre sąsiedztwo' w planowaniu przestrzennym.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst