II OSK 1247/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K. T. i M. T. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił ich skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB). GINB utrzymał w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) stwierdzające nieważność postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z 2022 r. w przedmiocie legalizacji tymczasowej hali namiotowej. PINB pierwotnie nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych. WINB stwierdził jednak nieważność tego postanowienia, uznając, że nie było podstaw do wszczęcia uproszczonego postępowania legalizacyjnego, gdyż od daty budowy do daty wydania postanowienia nie minęło wymagane 20 lat. GINB podtrzymał to stanowisko, podkreślając, że hala była obiektem tymczasowym, wybudowanym na określony czas zgodnie ze zgłoszeniem, a po upływie terminu powinna zostać rozebrana, a nie legalizowana. WSA w Warszawie zgodził się z GINB, wskazując, że tymczasowy obiekt budowlany, który nie został rozebrany lub przeniesiony w inne miejsce przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, przestaje być obiektem, którego budowa nie wymaga pozwolenia na budowę. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że obiekt tymczasowy wybudowany legalnie na określony czas, który nie został rozebrany po upływie tego terminu, nie podlega procedurze legalizacyjnej z art. 48 Prawa budowlanego, a obowiązek jego rozbiórki wynika bezpośrednio z przepisów prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących tymczasowych obiektów budowlanych, zasad stwierdzania nieważności postępowań administracyjnych oraz granic stosowania procedury legalizacyjnej.
Dotyczy specyficznej sytuacji tymczasowego obiektu budowlanego, który nie został rozebrany po upływie terminu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy tymczasowy obiekt budowlany, wybudowany legalnie na określony czas zgodnie ze zgłoszeniem, po upływie terminu jego użytkowania i braku rozbiórki, podlega procedurze legalizacyjnej z art. 48 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taki obiekt nie podlega procedurze legalizacyjnej z art. 48 Prawa budowlanego. Obowiązek jego rozbiórki wynika bezpośrednio z przepisów prawa.
Uzasadnienie
Obiekt tymczasowy wybudowany na podstawie zgłoszenia, które nie zostało wniesione sprzeciwem, jest legalny tylko przez określony czas. Po jego upływie, jeśli nie zostanie rozebrany lub przeniesiony, przestaje być obiektem legalnym, a obowiązek rozbiórki wynika z przepisów, a nie z samowoli budowlanej wymagającej procedury legalizacyjnej.
Czy stwierdzenie nieważności postanowienia o legalizacji obiektu budowlanego z powodu rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) jest uzasadnione, gdy organ wdrożył postępowanie legalizacyjne w stosunku do obiektu, który nie powstał samowolnie, a jedynie nie został rozebrany w terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, stwierdzenie nieważności jest uzasadnione, jeśli organ wdrożył postępowanie legalizacyjne w sytuacji, gdy obowiązek rozbiórki wynika bezpośrednio z przepisów prawa, a nie z samowoli budowlanej.
Uzasadnienie
Wdrożenie postępowania legalizacyjnego w odniesieniu do obiektu, który powstał legalnie (na podstawie zgłoszenia) i którego obowiązek rozbiórki wynika z przepisów prawa po upływie terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności postanowienia.
Przepisy (7)
Główne
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Rażące naruszenie prawa, które uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia.
Pr. bud. art. 29 § ust. 1 pkt 12
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Dotyczy tymczasowych obiektów budowlanych, których budowa nie wymaga pozwolenia na budowę, pod warunkiem ich rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce po upływie określonego terminu.
Pomocnicze
Pr. bud. art. 48 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Dotyczy obiektów budowlanych wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, w tym przypadku nie miał zastosowania.
Pr. bud. art. 49g § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Dotyczy uproszczonego postępowania legalizacyjnego, które nie było zasadne w tej sprawie.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania przez NSA.
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 3 § § 1
Obowiązek rozbiórki jako wynikający bezpośrednio z przepisu prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego, który nie został rozebrany po upływie terminu określonego w zgłoszeniu, wynika bezpośrednio z przepisów prawa i nie podlega procedurze legalizacyjnej z art. 48 Prawa budowlanego. • Wdrożenie postępowania legalizacyjnego w stosunku do obiektu, który powstał legalnie na podstawie zgłoszenia, a następnie nie został rozebrany w terminie, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).
Odrzucone argumenty
Zastosowanie procedury legalizacyjnej z art. 48 Prawa budowlanego do tymczasowego obiektu budowlanego, który nie został rozebrany po upływie terminu. • Naruszenie art. 7 i 8 k.p.a. w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady uwzględniania słusznego interesu obywateli i pogłębiania zaufania do organów.
Godne uwagi sformułowania
nie może być w takim przypadku mowy o zakwalifikowaniu tego obiektu jako wybudowanego bez wymaganej prawem formy reglamentacji budowlanej, który będzie podlegał procedurze legalizacyjnej z art. 48 Pr. bud. • Obowiązek rozbiórki w określonym terminie tymczasowego obiektu budowlanego wynika również z samego zgłoszenia inwestora i z faktu jego przyjęcia przez właściwy organ bez wnoszenia sprzeciwu. • tryb z art. 48 ust. 1 Pr. bud. dotyczy najdalej idącego przejawu samowoli budowlanej, w związku z czym przewiduje daleko idący rygoryzm konsekwencji prawnych z nim związanych, w tym rozbiórkę obiektu budowlanego, opłatę legalizującą oraz odpowiedzialność karną. W związku z tym nie jest dopuszczalna rozszerzająca wykładnia tego przepisu.
Skład orzekający
Jerzy Siegień
przewodniczący sprawozdawca
Magdalena Dobek-Rak
sędzia
Małgorzata Masternak - Kubiak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących tymczasowych obiektów budowlanych, zasad stwierdzania nieważności postępowań administracyjnych oraz granic stosowania procedury legalizacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji tymczasowego obiektu budowlanego, który nie został rozebrany po upływie terminu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów Prawa budowlanego, zwłaszcza w kontekście obiektów tymczasowych, i jak brak działania zgodnego z terminami może prowadzić do nieoczekiwanych konsekwencji prawnych.
“Tymczasowa hala namiotowa stała za długo? Zapomnij o legalizacji, czeka Cię rozbiórka!”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.