Orzeczenie · 2014-08-07

II OSK 1143/14

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2014-08-07
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanesamowola budowlanabudynek gospodarczyściana przeciwpożarowaterminologia prawnaorzecznictwoNSAlegalizacja budowy

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.D.-O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który oddalił skargę na decyzję Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta nakazywała wykonanie ściany szczytowej budynku gospodarczego jako ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Głównym sporem w sprawie było ustalenie, czy do budynku gospodarczego, wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej, należy stosować Prawo budowlane z 1974 r., czy też nowsze Prawo budowlane z 1994 r. Skarżąca podnosiła, że budynek został wzniesiony po 1995 r. i brak jest dokumentacji potwierdzającej jego wcześniejszą budowę. Sąd Wojewódzki, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny, uznali, że zgromadzony materiał dowodowy, w tym raport wyceny nieruchomości z 1994 r. i wyjaśnienia urzędu gminy, wskazują, iż budynek istniał na działce przed 1 stycznia 1995 r. W związku z tym, zgodnie z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., do obiektu tego zastosowanie miały przepisy dotychczasowe, czyli Prawo budowlane z 1974 r. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Sąd Wojewódzki prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy i zastosował właściwe przepisy prawa materialnego. Sąd podkreślił również, że zarzuty procesowe skargi kasacyjnej nie wykazały istotnego wpływu uchybień na wynik sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie stanu prawnego obiektów budowlanych wybudowanych w warunkach samowoli budowlanej przed wejściem w życie Prawa budowlanego z 1994 r. oraz wymogi dowodowe w takich sprawach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przejściem między dwoma stanami prawnymi Prawa budowlanego i wymaga ustalenia daty zakończenia budowy.

Zagadnienia prawne (3)

Które przepisy Prawa budowlanego (z 1974 r. czy z 1994 r.) mają zastosowanie do obiektu budowlanego wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej, którego budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie Prawa budowlanego z 1994 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie Prawa budowlanego z 1994 r. (tj. przed 1 stycznia 1995 r.), stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli Prawo budowlane z 1974 r., z wyłączeniem stosowania art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r.

Uzasadnienie

NSA potwierdził, że kluczowe jest ustalenie, czy budowa obiektu zakończyła się przed 1 stycznia 1995 r. W przypadku samowoli budowlanej, jeśli budowa zakończyła się przed tą datą, stosuje się Prawo budowlane z 1974 r. Sąd uznał, że materiał dowodowy wskazuje na istnienie budynku przed 1995 r., co uzasadnia zastosowanie przepisów z 1974 r.

Czy sąd administracyjny powinien uwzględnić zarzuty naruszenia przepisów postępowania, jeśli skarżący kasacyjnie nie wykazał istotnego wpływu tych uchybień na wynik sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia przepisów postępowania w skardze kasacyjnej nie mogą zostać uwzględnione, jeśli skarżący nie wykaże, że wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Samo stwierdzenie takiego wpływu bez jego udowodnienia jest niewystarczające.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co należy wykazać. W tej sprawie skarżąca nie udowodniła, że gdyby nie doszło do zarzucanych uchybień, rozstrzygnięcie sprawy mogłoby być inne.

Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać wykonanie ściany przeciwpożarowej z materiałów nierozprzestrzeniających ognia w budynku gospodarczym, który istniał przed wejściem w życie przepisów o warunkach technicznych z 1980 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i orzekł o obowiązku wykonania ściany przeciwpożarowej, sprecyzował rodzaj materiału i sposób wykonania, mając na uwadze zastosowanie warunków technicznych z 1980 r. i przepisu § 13 rozporządzenia z 1980 r. dopuszczającego sytuowanie budynku gospodarczego przy granicy działki pod warunkiem wykonania ściany z materiałów niepalnych.

Uzasadnienie

NSA uznał, że nałożony obowiązek wykonania ściany ognioodpornej służącej eliminacji zagrożenia pożarowego był zasadny, ponieważ budynek był zlokalizowany po granicy działki. Organ odwoławczy prawidłowo sprecyzował wymogi dotyczące wykonania tej ściany, opierając się na przepisach z 1980 r., które dopuszczały takie sytuowanie pod warunkiem zastosowania materiałów niepalnych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (25)

Główne

u.p.b. art. 103 § 1 i 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

Do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy (1 stycznia 1995 r.), lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, stosuje się przepisy dotychczasowe, z zastrzeżeniem ust. 2. Przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy. Do tych obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe.

u.p.b. z 1974 r. art. 40

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

W wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami.

rozp. ws. warunków technicznych z 1980 r. § § 13

Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki

Dopuszczalne jest sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ale tylko takiego, którego ściana przylegająca do granicy działki wykonana jest ze ścianami z materiałów niepalnych.

Pomocnicze

u.p.b. z 1974 r. art. 37

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 138 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

rozp. ws. warunków technicznych § § 272 ust. 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 10 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 210

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 250

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

p.p.s.a. art. 258-261

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 147

Kodeks postępowania administracyjnego

rozp. ws. azbestu § § 4

Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie sposobów i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budynek gospodarczy istniał na działce przed 1 stycznia 1995 r., co uzasadnia zastosowanie Prawa budowlanego z 1974 r. • Zastosowanie art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. było prawidłowe. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie wykazały istotnego wpływu uchybień na wynik sprawy. • Organ odwoławczy prawidłowo sprecyzował obowiązek wykonania ściany przeciwpożarowej zgodnie z przepisami z 1980 r.

Odrzucone argumenty

Niewłaściwe zastosowanie Prawa budowlanego z 1974 r. zamiast Prawa budowlanego z 1994 r. • Naruszenie przepisów postępowania przez organy administracji i Sąd Wojewódzki (niezebranie materiału dowodowego, brak dowodów z aktu notarialnego, zeznań świadków, opinii przeciwpożarowej). • Uniemożliwienie stronom udziału w postępowaniu.

Godne uwagi sformułowania

brak jakiejkolwiek dokumentacji w sprawie samowoli budowanej jest rzeczą oczywistą • organy zgodnie z prawidłami logiki w ramach swobodnej oceny dowodów stwierdziły, że obiekt będący przedmiotem postępowania był na działce już 1994 r. • zarzuty procesowe postawiono z uchybieniem art.174 pkt 2 p.p.s.a. , który wymaga, w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego wykazania dodatkowo, że wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Anna Łuczaj

sędzia

Leszek Kamiński

przewodniczący sprawozdawca

Wanda Zielińska - Baran

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie stanu prawnego obiektów budowlanych wybudowanych w warunkach samowoli budowlanej przed wejściem w życie Prawa budowlanego z 1994 r. oraz wymogi dowodowe w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przejściem między dwoma stanami prawnymi Prawa budowlanego i wymaga ustalenia daty zakończenia budowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i zawiłości przepisów przejściowych w prawie budowlanym, co jest interesujące dla prawników zajmujących się tą dziedziną.

Samowola budowlana sprzed lat: Które prawo budowlane obowiązuje?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst