Orzeczenie · 2025-05-27

II OSK 1000/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-05-27
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkalegalizacjadecyzja administracyjnanadzór budowlanyskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną H.U. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła sądowi pierwszej instancji błędną wykładnię przepisów Prawa budowlanego (art. 49b ust. 1, 2 i 3), argumentując, że niespełnienie obowiązku przedłożenia wymaganej dokumentacji legalizacyjnej, nawet w sytuacji przedłożenia jej z brakami i złożenia oświadczenia o rezygnacji z legalizacji, powinno skutkować wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że przesłanką do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę jest niespełnienie obowiązku nałożonego na podstawie art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego. W sytuacji, gdy inwestor przedłożył dokumentację, nawet z brakami, a następnie zrezygnował z legalizacji, organ nadzoru budowlanego powinien był ocenić prawidłowość wykonania obowiązku i ewentualnie wezwać do uzupełnienia dokumentów, a dopiero w dalszej kolejności rozważać wydanie decyzji o rozbiórce. NSA uznał, że decyzja nakazująca rozbiórkę została wydana przedwcześnie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja procedury legalizacyjnej w przypadku samowoli budowlanej, gdy inwestor rezygnuje z legalizacji po przedłożeniu niepełnej dokumentacji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji opisanej w art. 49b Prawa budowlanego i nie stanowi ogólnej zasady dla wszystkich przypadków samowoli budowlanej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rezygnacja inwestora z legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, po przedłożeniu dokumentacji z brakami, stanowi przesłankę do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę na podstawie art. 49b ust. 3 Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rezygnacja z legalizacji nie jest bezpośrednią przesłanką do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę na podstawie art. 49b ust. 3 Prawa budowlanego. Organ powinien najpierw ocenić przedłożoną dokumentację i wezwać do jej uzupełnienia, jeśli jest niekompletna.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 49b ust. 3 Prawa budowlanego stanowi, iż decyzja nakazująca rozbiórkę jest wydawana w przypadku niespełnienia obowiązku nałożonego na podstawie ust. 2. Oświadczenie inwestora o rezygnacji z legalizacji nie jest równoznaczne z niespełnieniem tego obowiązku w sposób, który uzasadniałby natychmiastowe orzeczenie o rozbiórce. Organ powinien kontynuować procedurę legalizacyjną, wzywając do uzupełnienia braków, zanim podejmie decyzję o rozbiórce.

Czy przedłożenie przez inwestora dokumentacji legalizacyjnej z brakami, a następnie rezygnacja z jej uzupełnienia, skutkuje tym, że organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany wydać decyzję nakazującą rozbiórkę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przedłożenie dokumentacji z brakami i rezygnacja z jej uzupełnienia nie zwalnia organu z obowiązku oceny prawidłowości przedłożonych dokumentów i ewentualnego wezwania do ich uzupełnienia. Dopiero formalne zakończenie procedury legalizacyjnej pozwala na ocenę, czy zachodzą podstawy do wydania decyzji o rozbiórce.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że procedura legalizacyjna wymaga od organu nadzoru budowlanego dokonania oceny przedłożonej dokumentacji. Nawet jeśli inwestor zrezygnuje z legalizacji, organ powinien najpierw ocenić, czy przedłożone dokumenty spełniają wymogi formalne, a w przypadku braków, wezwać do ich uzupełnienia. Dopiero po zakończeniu tych etapów można rozważać wydanie decyzji o rozbiórce.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną H.U. od wyroku WSA w Białymstoku.

Przepisy (11)

Główne

p.b. art. 49b § ust. 1

Prawo budowlane

p.b. art. 49b § ust. 2

Prawo budowlane

p.b. art. 49b § ust. 3

Prawo budowlane

Pomocnicze

p.b. art. 30 § ust. 2

Prawo budowlane

p.b. art. 30 § ust. 2 i 3

Prawo budowlane

p.b. art. 30 § ust. 2 i 4

Prawo budowlane

Ustawa o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 25

k.p.a.

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193 § zd. 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja o rozbiórce została wydana przedwcześnie, ponieważ organ nie dokonał pełnej oceny dokumentacji legalizacyjnej i nie wezwał do jej uzupełnienia, mimo że inwestor przedłożył ją z brakami i zrezygnował z legalizacji.

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia art. 49b ust. 1, 2 i 3 Prawa budowlanego przez WSA, polegająca na przyjęciu, że przesłanka niespełnienia obowiązku przedłożenia dokumentacji legalizacyjnej nie zachodzi, gdy inwestor przedkłada dokumentację z brakami, a następnie odstępuje od jej uzupełnienia i składa oświadczenie o rezygnacji z legalizacji.

Godne uwagi sformułowania

organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego • w przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2 organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego • decyzja nakazująca rozbiórkę przedmiotowego budynku gospodarczego została wydana przedwcześnie

Skład orzekający

Jerzy Stankowski

przewodniczący sprawozdawca

Magdalena Dobek-Rak

sędzia

Tomasz Zbrojewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja procedury legalizacyjnej w przypadku samowoli budowlanej, gdy inwestor rezygnuje z legalizacji po przedłożeniu niepełnej dokumentacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opisanej w art. 49b Prawa budowlanego i nie stanowi ogólnej zasady dla wszystkich przypadków samowoli budowlanej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa budowlanego - procedury legalizacyjnej i rozbiórki samowoli budowlanej. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi przykład praktycznej interpretacji przepisów, która może być interesująca dla prawników i osób związanych z branżą budowlaną.

Samowola budowlana: Czy rezygnacja z legalizacji zawsze oznacza rozbiórkę?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst