Orzeczenie · 2019-10-10

II NS 809/18

Sąd
Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2019-10-10
SAOSCywilneprawo osoboweŚredniarejonowy
uznanie za zmarłegozaginięcieprawo cywilnepostępowanie nieprocesoweakt zgonuprzepisy przejściowekodeks cywilnydekret prawo osobowe

Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi rozpoznał sprawę z wniosku Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta Łodzi o uznanie za zmarłych J. / J. F., M. F. (1) z domu S. / S. / S. oraz M. F. Wnioskodawca wskazał, że osoby te miałyby ponad 100 lat, a poszukiwania aktów zgonu nie przyniosły rezultatu. Sąd dokonał ogłoszeń o postępowaniu i wezwał zaginionych oraz osoby posiadające informacje o nich, jednak nikt się nie zgłosił. Ustalono stan faktyczny na podstawie dokumentów, w tym aktów urodzenia i pism urzędowych, które potwierdziły brak aktów zgonu i brak informacji w rejestrach. Analizując przepisy dotyczące uznania za zmarłego, w tym art. 29 kc oraz art. 18 dekretu z 1945 roku, sąd ustalił ostatnie znane informacje o zaginionych (karty niemieckiej listy narodowościowej z 1950 i 1951 roku). Na tej podstawie sąd uznał J. / J. F. i M. F. (1) za zmarłych z dniem 31 grudnia 1960 roku, a M. F. za zmarłą z dniem 1 stycznia 1962 roku, zgodnie z przepisami prawa określającymi chwilę domniemanej śmierci.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących uznania za zmarłego, w szczególności w odniesieniu do osób zaginionych przed 1950 rokiem i ustalania chwili domniemanej śmierci.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami przejściowymi i historycznymi danymi o zaginionych.

Zagadnienia prawne (2)

Jakie przepisy prawa należy stosować do ustalenia chwili domniemanej śmierci osoby zaginionej przed wejściem w życie Kodeksu cywilnego z 1964 roku, w szczególności w kontekście różnic między przepisami dekretu z 1945 roku a przepisami kodeksu cywilnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W przypadku zaginionych przed 1 października 1950 roku, chwila domniemanej śmierci powinna być oznaczona na podstawie art. 18 dekretu prawo osobowe z dnia 29 sierpnia 1945 roku. W sytuacji braku danych umożliwiających ustalenie chwili śmierci, przyjmuje się ostatni dzień terminu, z którego upływem uznanie za zmarłego stało się możliwe.

Uzasadnienie

Sąd szczegółowo analizuje przepisy dotyczące uznania za zmarłego, wskazując na różnice między art. 31 § 2 kc a art. 18 § 3 dekretu prawo osobowe z 1945 roku w kwestii oznaczania chwili domniemanej śmierci w braku danych. Stwierdza, że dla osób zaginionych przed 1.10.1950 r. stosuje się dekret z 1945 roku, co oznacza przyjęcie ostatniego dnia terminu jako chwili śmierci.

Kiedy można uznać osobę za zmarłą, biorąc pod uwagę upływ czasu od ostatniej wiadomości o jej życiu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zgodnie z art. 29 § 1 kc, zaginiony może być uznany za zmarłego, jeżeli upłynęło dziesięć lat od końca roku kalendarzowego, w którym według istniejących wiadomości jeszcze żył, z zastrzeżeniem wieku zaginionego (70 lat) i minimalnego wieku (23 lata).

Uzasadnienie

Sąd powołuje się na art. 29 § 1 kc, określający terminy do uznania za zmarłego, które są podstawą do wyznaczenia daty śmierci w przypadku braku innych danych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uznanie za zmarłego
Strona wygrywająca
Skarb Państwa – Prezydent Miasta Ł.

Strony

NazwaTypRola
Skarb Państwa – Prezydent Miasta Ł.organ_państwowywnioskodawca
J. / J. F.osoba_fizycznazaginiony
M. F. (1)osoba_fizycznazaginiony
M. F.osoba_fizycznazaginiony

Przepisy (9)

Główne

Dekret prawo osobowe art. 18 § § 1

Domniemywa się, że zaginiony zmarł w chwili określonej w orzeczeniu o uznaniu za zmarłego.

Dekret prawo osobowe art. 18 § § 2

Za chwilę śmierci uważa się chwilę, która według okoliczności jest najbardziej prawdopodobna.

Dekret prawo osobowe art. 18 § § 3

Jeżeli takiej chwili ustalić nie można, przyjmuje się, że zaginiony zmarł w ostatnim dniu terminu, po upływie którego może nastąpić uznanie za zmarłego.

Dekret prawo osobowe art. 18 § § 4

Jeżeli czas śmierci został ustalony tylko datą dnia, wówczas koniec tego dnia uważa się za chwilę śmierci.

k.c. art. 29 § § 1

Kodeks cywilny

Zaginiony może być uznany za zmarłego, jeżeli upłynęło lat dziesięć od końca roku kalendarzowego, w którym według istniejących wiadomości jeszcze żył; jednakże gdyby w chwili uznania za zmarłego zaginiony ukończył lat siedemdziesiąt, wystarcza upływ lat pięciu.

Pomocnicze

k.c. art. 31 § § 2

Kodeks cywilny

W braku wszelkich danych umożliwiających ustalenie chwili domniemanej śmierci zaginionego, jako chwilę domniemanej śmierci oznacza się pierwszy dzień terminu, z którego upływem uznanie za zmarłego stało się możliwe.

Przepisy wprowadzające kodeks cywilny art. XXXIII § § 1

Przepisy kodeksu cywilnego o uznaniu za zmarłego stosuje się także do zaginionych przed dniem wejścia kodeksu w życie.

Przepisy wprowadzające kodeks cywilny art. XXXIII § § 2

Chwilę domniemanej śmierci zaginionych przed dniem 1 października 1950 r. oznacza się według przepisów prawa osobowego - dekret z dnia 29 sierpnia 1945 roku.

k.c. art. 29 § § 2

Kodeks cywilny

Uznanie za zmarłego nie może nastąpić przed końcem roku kalendarzowego, w którym zaginiony ukończyłby lat dwadzieścia trzy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak aktów zgonu i informacji o losach zaginionych. • Upływ odpowiednio długiego okresu od ostatnich wiadomości o życiu zaginionych. • Zastosowanie przepisów dekretu z 1945 roku i kodeksu cywilnego do ustalenia chwili domniemanej śmierci.

Godne uwagi sformułowania

instytucja uznania za zmarłego służy usunięciu problemów prawnych wynikających z zaginięcia osoby fizycznej • celem postępowania o uznanie za zmarłego jest unormowanie sytuacji prawnej powstającej w następstwie zaginięcia • orzeczenie o uznaniu za zmarłego ma charakter konstytutywny ale wywołuje skutki wstecz (ex tunc) • w braku wszelkich danych umożliwiających ustalenie chwili domniemanej śmierci zaginionego przed 1.10.1950 r., jako chwilę domniemanej śmierci oznacza się ostatni dzień terminu, z którego upływem uznanie za zmarłego stało się możliwe

Skład orzekający

A. M.

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uznania za zmarłego, w szczególności w odniesieniu do osób zaginionych przed 1950 rokiem i ustalania chwili domniemanej śmierci."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami przejściowymi i historycznymi danymi o zaginionych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury uznania za zmarłego, co jest istotne z punktu widzenia prawa cywilnego i praktyki sądowej, ale może być mniej interesująca dla szerokiej publiczności ze względu na specyficzny charakter prawny i brak dramatycznych okoliczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst