Pełny tekst orzeczenia II KZ 33/26

II KZ 33/26

POSTANOWIENIE

Dnia 2 września 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Kazimierz Klugiewicz

w sprawie S.S.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 2 września 2026 r.,
zażalenia obrońcy skazanego
na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego XI Wydziału Karnego Odwoławczego
Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 15 kwietnia 2026 r., sygn. akt XI WKK 13/26,
o odmowie przyjęcia kasacji,

p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
[WB]

UZASADNIENIE
Zastępca Przewodniczącego XI Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu
Okręgowego w Lublinie zarządzeniem z dnia 15 kwietnia 2026 r., sygn. akt XI WKK
13/26, odmówił przyjęcia kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego S.S. od
wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 27 stycznia 2026 r., sygn. akt XI Ka
1152/25, wobec jej niedopuszczalności z mocy ustawy (k. 669).

Na to zarządzenie zażalenie wniósł obrońca skazanego, podnosząc
następujące zarzuty:
I.
obrazę art. 523 § 2 i 4 k.p.k. poprzez ich nadmiernie formalistyczne
zastosowanie, polegające na odmowie przyjęcia kasacji wyłącznie z uwagi na rodzaj

II KZ 33/26
2

orzeczonej kary, bez uwzględnienia konstytucyjnego i konwencyjnego charakteru
podniesionych zarzutów;
II.
obrazę art. 530 § 2 k.p.k. poprzez ograniczenie kontroli dopuszczalności
kasacji do wyłącznie mechanicznej oceny rodzaju orzeczonej kary, bez odniesienia
się do charakteru podniesionych zarzutów dotyczących konstytucyjnych wolności i
standardów rzetelnego procesu;
III.
obrazę art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 523 § 1 k.p.k. poprzez sporządzenie
uzasadnienia odmowy przyjęcia kasacji w sposób schematyczny i blankietowy,
polegający między innymi na odwołaniu się do przesłanki niedopuszczalności kasacji
wniesionej wyłącznie z powodu niewspółmierności kary, podczas gdy kasacja
obrońcy skazanego w ogóle niebyła oparta na zarzucie niewspółmierności kary, lecz
na zarzutach rażącego naruszenia prawa materialnego, rażącego naruszenia prawa
procesowego oraz naruszenia standardów konstytucyjnych i konwencyjnych;
IV.
naruszenie art. 8 ust. 1 Konstytucji RP, art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 42
ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 i art. 10 EKPCz poprzez przyjęcie wykładni
przepisów kasacyjnych prowadzącej do całkowitego wyłączenia kontroli Sądu
Najwyższego nad orzeczeniem ingerującym w konstytucyjne wolności jednostki oraz
penalizującym wypowiedź stanowiącą realizację prawa do obrony i udziału w debacie
dotyczącej funkcjonowania organizacji wykonującej zadania publiczne;
V.
pominięcie przy ocenie dopuszczalności kasacji, że wniesiony środek
nadzwyczajny dotyczył uchybień o charakterze fundamentalnym i systemowym, w
szczególności:
1)
zanegowanie przez Sąd Odwoławczy znaczenia Konstytucji RP i EKPCz dla
odpowiedzialności karnej;
2)
odmowę zastosowania standardu prokonstytucyjnej wykładni art. 212 k.k.;
3)
pozorność kontroli odwoławczej;
4)
całkowite pominięcie dowodów istotnych dla zastosowania kontratypu z art.
213 § 2 k.k.;
5)
zastosowanie prawa karnego jako instrumentu tłumienia krytyki działalności
władz Koła Łowieckiego oraz wywołania efektu mrożącego wobec sygnalizowania
nieprawidłowości.

Na podstawie tak sformułowanych zarzutów autor zażalenia wniósł o
uchylenie zaskarżonego zarządzenia w całości i przyjęcie kasacji do rozpoznania,

II KZ 33/26
3

ewentualnie przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Lublinie do ponownego
rozpoznania w przedmiocie przyjęcia kasacji.

Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Zażalenie nie jest zasadne.
Pomimo podniesienia szeregu zarzutów, w których wskazano także na
przepisy wyznaczające konstytucyjne i konwencyjne standardy prawa do sądu, istota
wniesionego środka odwoławczego sprowadza się do podważenia zastosowania w
sprawie unormowań proceduralnych zawężających dla stron podstawy kasacji w
sprawach, w których nie orzeczono kary pozbawienia wolności bez warunkowego
zawieszenia jej wykonania. Należy podkreślić, że w sprawie nie miała miejsca
jakakolwiek uznaniowość przesłanek dopuszczalności kasacji, a zatem twierdzenie
o nadmiernym formalistycznym zastosowaniu przepisów jawi się jako zupełnie
nieuprawnione.

Oczywiste jest bowiem to, że zgodnie z treścią art. 523 § 2 k.p.k. kasację na
korzyść można wnieść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub
przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego
zawieszenia jej wykonania. Wyjątek od tej reguły dotyczy jedynie kasacji wniesionej
z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub gdy kasację wnosi jeden z
podmiotów, wymienionych w art. 521 k.p.k. Przepisy te są klarowne i jednoznaczne
w swej treści. Powinny być one znane pełnomocnikowi procesowemu strony
wykonującemu
zawód
radcy
prawnego,
jak
również
to,
że
formalna
niedopuszczalność
środka
odwoławczego
uniemożliwia
jego
merytoryczne
rozpoznanie, co czyni oczywiście bezzasadną dalszą argumentację dotyczącą treści
zarzutów odnoszących się do istoty sprawy.
Jako nieporozumienie jawi się treść trzeciego zarzutu, w którym wskazano
jakoby w zaskarżonym zarządzeniu powołano się na przesłankę niedopuszczalności
kasacji – wniesienia jej wyłącznie z powodu niewspółmierności kary, „podczas gdy
kasacja obrońcy skazanego w ogóle nie była oparta na zarzucie niewspółmierności
kary, lecz na zarzutach rażącego naruszenia prawa materialnego, rażącego
naruszenia prawa procesowego oraz naruszenia standardów konstytucyjnych i
konwencyjnych”. Tymczasem w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia wskazano
wprost, że w kasacji zarzucono rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i
procesowego, a odwołanie się do kwestii wnoszenia kasacji wyłącznie z powodu

II KZ 33/26
4

niewspółmierności kary było wynikiem zacytowania w całości treści art. 523 § 1 k.p.k.,
a nie odwołania się do treści badanej kasacji.
Na koniec warto zauważyć, że jeżeli obrońca widzi istotne naruszenia
standardów postępowania przed sądami powszechnymi nic nie stoi na przeszkodzie
zwrócenie się do Prokuratora Generalnego lub Rzecznika Praw Obywatelskim z
sygnalizacją potrzeby wniesienia kasacji nadzwyczajnej, które stanowi właściwy
mechanizm gwarantujący rzetelność postępowania w sprawach, w których podstawy
kasacji dla stron są z mocy prawa ograniczone.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
[WB]
[a.ł]