Orzeczenie · 2026-07-01

II KO 77/26Przekazanie sprawy karnej prokurator bezstronność sądu

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-07-01
SNKarneinneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawysąd najwyższybezstronnośćprokuratorsąd rejonowykpkrzetelny proces

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ o przekazanie sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zgodnie z art. 37 § 1 k.p.k. Sąd Rejonowy uzasadniał wniosek tym, że oskarżoną w sprawie jest prokurator, osoba znana sędziom i pracownikom sądu z racji regularnego występowania w charakterze oskarżyciela publicznego. W związku z tym istniała obawa, że rozpoznanie sprawy przez ten sąd mogłoby wzbudzać wątpliwości co do zachowania pełnej bezstronności i negatywnie oddziaływać na społeczne zaufanie do wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, stwierdzając, że nie jest on zasadny. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest stanowisko, że hipotetyczna obawa przed przyszłymi niekorzystnymi opiniami społecznymi, niemająca realnych podstaw, nie powinna stanowić uzasadnienia dla sądu właściwego do uchylenia się od rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy uznał, że w tej konkretnej sytuacji nie zachodzą uzasadnione podstawy do podzielenia obaw Sądu Rejonowego. Okoliczność, że oskarżony prokurator jest znany sędziom z racji kontaktów zawodowych, nie oznacza automatycznie, że spełnione zostały przesłanki z art. 37 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy podkreślił, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy głównie wtedy, gdy istnieją okoliczności mogące realnie wpłynąć na swobodę orzekania lub stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. Zwykłe kontakty służbowe nie mogą być wystarczające do uzasadnienia realnych wątpliwości co do bezstronności sądu. Dodatkowo, Sąd Najwyższy zauważył, że sam Sąd Rejonowy nie zakładał braku obiektywizmu czy bezstronności, a sprawa dotyczy dużej jednostki sądownictwa z liczną obsadą sędziowską.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie wniosków o przekazanie sprawy karnej, interpretacja przesłanek z art. 37 § 1 k.p.k., znaczenie bezstronności sądu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji znajomości oskarżonego prokuratora przez sąd, nie ma zastosowania do innych sytuacji budzących wątpliwości co do bezstronności bez konkretnych dowodów.

Zagadnienia prawne (1)

Czy znajomość oskarżonego prokuratora przez sędziów i pracowników sądu stanowi wystarczającą podstawę do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w celu zapewnienia bezstronności i zachowania społecznego zaufania do wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sama znajomość oskarżonego prokuratora przez sędziów i pracowników sądu, bez realnych podstaw wskazujących na możliwość naruszenia bezstronności, nie jest wystarczającą podstawą do przekazania sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że hipotetyczne obawy przed przyszłymi negatywnymi opiniami społecznymi, niepoparte realnymi dowodami na brak bezstronności, nie uzasadniają przekazania sprawy. Zwykłe kontakty zawodowe z prokuratorem nie stwarzają uzasadnionego przekonania o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Wniosek nie uwzględniony

Strony

NazwaTypRola
A. F.osoba_fizycznaoskarżona
Prokuratororgan_państwowyoskarżyciel publiczny

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 37 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu może nastąpić, gdy pozostawienie sprawy w gestii sądu właściwego sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Sama znajomość oskarżonego prokuratora przez sędziów nie jest wystarczająca, jeśli nie stwarza realnych wątpliwości co do bezstronności.

Pomocnicze

k.k. art. 231 § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Hipotetyczna obawa przed przyszłymi niekorzystnymi społecznymi opiniami, niemająca realnych podstaw, nie uzasadnia przekazania sprawy. • Zwykłe kontakty zawodowe z prokuratorem nie stwarzają uzasadnionego przekonania o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. • Dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy tylko wtedy, gdy istnieją okoliczności mogące realnie wpłynąć na swobodę orzekania.

Odrzucone argumenty

Rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy mogłoby wzbudzać w odbiorze społecznym wątpliwości co do zachowania pełnej bezstronności z uwagi na znajomość oskarżonego prokuratora przez sędziów i pracowników sądu.

Godne uwagi sformułowania

hipotetyczna obawa przed przyszłymi niekorzystnymi społecznymi opiniami, niemająca żadnych realnych podstaw • dobro wymiaru sprawiedliwości • zwykłe kontakty o charakterze służbowym

Skład orzekający

Dariusz Świecki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o przekazanie sprawy karnej, interpretacja przesłanek z art. 37 § 1 k.p.k., znaczenie bezstronności sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji znajomości oskarżonego prokuratora przez sąd, nie ma zastosowania do innych sytuacji budzących wątpliwości co do bezstronności bez konkretnych dowodów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę bezstronności sądu i granice, po których przekroczeniu można wnioskować o potrzebie zmiany sądu. Jest to istotne dla prawników procesowych.

“Czy znajomość prokuratora przez sędziów dyskwalifikuje sąd? Sąd Najwyższy odpowiada.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst