II KO 113/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy, rozpoznając pismo skazanego R. Ś. dotyczące sygnalizacji konieczności wznowienia postępowania z urzędu, odmówił jego wznowienia. Skazany wskazywał na bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., tj. wadliwą obsadę sądu, powołując się na udział sędziów X. Y. 1 i X. Y. 2, powołanych na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Sąd Najwyższy, odwołując się do uchwały składu połączonych Izb z dnia 23 stycznia 2020 r. (BSA-I-4110-1/20) oraz uchwały siedmiu sędziów z dnia 2 czerwca 2022 r. (I KZP 2/22), podkreślił, że wadliwość procedury nominacyjnej nie powoduje automatycznie nienależytej obsady sądu. Konieczne jest wykazanie konkretnych okoliczności wskazujących na naruszenie standardu niezawisłości i bezstronności. W analizowanej sprawie Sąd Najwyższy nie stwierdził takich okoliczności, wskazując, że materiały postępowania nie dają podstaw do przyjęcia, iż proces nie spełniał wymogów rzetelności, niezawisłości i bezstronności. Ponadto, strony i ich obrońcy zostali poinformowani o składzie sądu z wyprzedzeniem i nie zgłaszali zastrzeżeń, a skazany brał udział w rozprawie. W związku z tym, Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia nienależytej obsady sądu w kontekście nominacji sędziowskich po zmianach w ustawie o KRS z 2017 r. oraz stosowania art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
Dotyczy spraw, w których podnoszone są zarzuty wadliwej obsady sądu z powodu sposobu powołania sędziów.
Zagadnienia prawne (1)
Czy sygnalizacja wadliwej obsady sądu, wynikająca z udziału sędziego powołanego na podstawie ustawy z 2017 r. o zmianie ustawy o KRS, stanowi podstawę do wznowienia postępowania z urzędu na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. w związku z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sygnalizacja taka nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania z urzędu, jeśli nie wykazano konkretnych okoliczności naruszających standard niezawisłości i bezstronności sądu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na uchwały BSA-I-4110-1/20 i IKZP 2/22, zgodnie z którymi sama procedura nominacyjna sędziego nie przesądza o nienależytej obsadzie sądu. Konieczne jest wykazanie konkretnych uchybień w zakresie niezawisłości i bezstronności. W analizowanej sprawie takie uchybienia nie zostały wykazane, a strony nie zgłaszały zastrzeżeń.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. Ś. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (3)
Główne
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Nienależyta obsada sądu zachodzi także wtedy, gdy bierze udział osoba powołana na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie przepisami ustawy z 2017 r., jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności.
k.p.k. art. 542 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Sąd Najwyższy może z urzędu wznowić postępowanie, jeżeli w orzeczeniu brała udział osoba podlegająca wyłączeniu lub nieuprawniona do orzekania albo w orzeczeniu brał udział sędzia, który podlegał wyłączeniu.
Pomocnicze
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 3), dotycząca procedury nominacyjnej sędziów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sama wadliwość procedury nominacyjnej sędziego nie przesądza o nienależytej obsadzie sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. • Konieczność wykazania konkretnych okoliczności naruszających standard niezawisłości i bezstronności sądu (in concreto). • Brak zgłoszenia zastrzeżeń co do składu sądu przez strony i obrońców w toku postępowania. • Instrumentalny charakter sygnalizacji podstawy wznowienia.
Odrzucone argumenty
Sygnalizacja wadliwej obsady sądu z powodu udziału sędziego powołanego na podstawie ustawy z 2017 r. automatycznie stanowi podstawę do wznowienia postępowania z urzędu.
Godne uwagi sformułowania
sygnalizującym konieczność wznowienia z urzędu postępowania • bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. – tj. wadliwej obsady sądu • wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności • brak podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności • należy wykazać in concreto • instrumentalny charakter sygnalizacji podstawy wznowienia
Skład orzekający
Piotr Mirek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia nienależytej obsady sądu w kontekście nominacji sędziowskich po zmianach w ustawie o KRS z 2017 r. oraz stosowania art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których podnoszone są zarzuty wadliwej obsady sądu z powodu sposobu powołania sędziów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i niezawisłości sędziowskiej, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i społecznym.
“Czy sędzia powołany po zmianach w KRS to automatycznie wadliwy sędzia? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.