II KKN 510/98

Sygn. akt II KKN 510/98 
 
 
W Y R O K 
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 
 
 
 
 
 Dnia 3 kwietnia 2001 r. 
 
 
Sąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na rozprawie w składzie 
następującym: 
 
Przewodniczący: SSN Halina Gordon-Krakowska 
Sędziowie: SN Elżbieta Sadzik (spr.)  
SN Marek Sokołowski 
Protokolant: Teresa Jarosławska 
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Józefa Gemry 
 
po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2001 r. 
sprawy E. Z. 
skazanego z art. 145 § 2 kk z 1969 r. 
z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego 
od wyroku Sądu Wojewódzkiego w O. 
z dnia 17 czerwca 1998 r., sygn. II Ka (…) 
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w W. 
z dnia 18 września 1997 r., sygn. II K (…) 
 
1. uchyla zaskarżony wyrok oraz wyrok Sądu Rejonowego w W. 
z dnia 18 września 1997 r. i sprawę przekazuje Sądowi 
Rejonowemu w W. do ponownego rozpoznania, 

 
2
2. zarządza zwrot na rzecz E. Z. kwoty 450 zł uiszczonej z tytułu 
opłaty od kasacji. 
 
U Z A S A D N I E N I E 
 
E. Z. skazany został wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 18 
września 1997 r. (sygn. II K (…)) za przestępstwo z art. 145 § 2 kk z 1969 r. 
polegające na tym, że w dniu 12 lutego 1991 r. na trasie W.-B. nieumyślnie 
naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym w ten sposób, że kierując 
samochodem m-ki Skoda nie dostosował prędkości do panujących warunków 
atmosferycznych – gęsta mgła i śliska nawierzchnia – podczas manewru 
omijania stojących na poboczu pojazdów, stracił panowanie nad kierowanym 
przez siebie pojazdem, w wyniku czego doprowadził do potrącenia idącego 
wzdłuż stojących pojazdów pieszego J. S., u którego spowodował złamanie 
kości skroniowej, krwiaka nadtwardówkowego po stronie lewej i krwiaka 
podtwardówkowego po stronie prawej z następowym zapaleniem mózgu z 
rozmiękaniem płata skroniowego, co spowodowało jego zgon w dniu 2 kwietnia 
1991 r. 
Za czyn ten wymierzono oskarżonemu E. Z. karę 1 roku 6 miesięcy 
pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem tej kary na okres próby 3 
lat, a nadto karę grzywny w kwocie 300 zł na podstawie art. 75 § 1 kk z 1969 r. 
 
Apelację od tego wyroku wniósł obrońca oskarżonego zarzucając obrazę 
przepisów postępowania tj. art. 3 § 1, art. 357 i art. 37 § 1 pkt 1 kpk z 1969 r. 
oraz art. 391 § 3 tegoż kodeksu przez orzeczenie wyłącznie na podstawie 
dowodów obciążających, przy pominięciu dowodów korzystnych dla 
oskarżonego bez należytego uzasadnienia takiego stanowiska, a nadto błąd w 
ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, polegający na 

 
3
stwierdzeniu, że oskarżony spowodował śmierć J. S., chociaż żaden z dowodów 
nie wskazywał w sposób stanowczy, że do potrącenia pieszego doszło przez 
samochód kierowany przez oskarżonego, a wskazywały, że obrażenia ciała u 
pokrzywdzonego nastąpiły wskutek przewrócenia się pieszego. 
 
W konkluzji apelacja wnosiła o zmianę zaskarżonego wyroku i 
uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu. 
 
Sąd Wojewódzki w O. wyrokiem z dnia 17 czerwca 1998 r. (II Ka (…)) 
utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji. 
 
Kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego w O., utrzymującego w mocy 
wyrok Sądu Rejonowego w W., wniósł obrońca oskarżonego. 
 
Zarzucił w niej rażące naruszenie prawa procesowego mogące mieć 
istotny wpływ na treść wyroku, a to: 
1. naruszenie art. 3 § 3 kpk z 1969 r. poprzez rozstrzygnięcie nie dającej się 
usunąć wątpliwości, czy obrażenia, a następnie zgon pieszego J. S. nastąpił 
w wyniku potrącenia go samochodem kierowanym przez oskarżonego, czy 
też w wyniku upadku tegoż pieszego na śliskiej jezdni – na niekorzyść 
oskarżonego, 
2. naruszenie art. 4 § 1, art. 357 i art. 372 § 1 pkt 1 kpk z 1969 r. poprzez 
naruszenie swobodnej oceny dowodów w szczególności z pominięciem w 
uzasadnieniu wyroku opinii biegłych z Akademii Medycznej w B., która 
wskazywała możliwość zgonu J. S. od obrażeń odniesionych wskutek 
upadku na twarde podłoże, z powołaniem się na zeznania św. W. W., 
obcojęzycznego cudzoziemca, przesłuchanego bez tłumaczy i tylko w 
dochodzeniu, 
3. naruszenie art. 406 § 2 kpk z 1969 r. poprzez nieustosunkowanie się w 
uzasadnieniu Sądu Wojewódzkiego do zarzutów zawartych w apelacji 
obrońcy. 

 
4
W konkluzji kasacja wnosiła o uchylenie wyroku Sądu Wojewódzkiego w 
O. oraz utrzymanego nim w mocy wyroku Sądu Rejonowego w W. i 
przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. 
 
Prokurator Prokuratury Krajowej wniósł na rozprawie kasacyjnej o 
uwzględnienie kasacji, uchylenie wyroków Sądu Wojewódzkiego i Sądu 
Rejonowego i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego 
rozpoznania. 
 
Sąd Najwyższy zważył co następuje. 
 
Kasacja obrońcy oskarżonego E. Z. jest zasadna. 
 
Zaskarżony kasacją wyrok, a także utrzymany nim w mocy wyrok sądu 
rejonowego, zapadły z rażącą obrazą przepisów prawa procesowego 
wymienionych w kasacji, która mogła mieć istotny wpływ na treść tych 
orzeczeń, 
 
1. Sąd odwoławczy zaakceptował ustalenia sądu pierwszej instancji 
dokonane ewidentnie z naruszeniem przepisów art. 3 § 3 i art. 4 § 1 kpk z 1969 
r. Polegało ono po pierwsze, na dokonaniu ustaleń faktycznych z pominięciem i 
nie odniesieniem się w ogóle do opinii biegłych z AM w B. stwierdzającej, że 
obrażenia ciała u pokrzywdzonego J. S. mogły powstać „w wyniku potrącenia 
przez samochód od silnego uderzenia jakimś tępym elementem lub też od 
upadku na twarde podłoże”. Po wtóre, oparto te ustalenia na opinii biegłych z 
zakresu ruchu samochodowego inż. B. P. i mgr inż. T. D. przyjmując w oparciu 
o treść tej opinii wersję potrącenia pokrzywdzonego przez samochód kierowany 
przez oskarżonego. Nie uwzględniono jednak i nie omówiono w motywach 
wyroku stwierdzenia biegłego mgr inż. T. D. na rozprawie, że wprawdzie mniej 
prawdopodobna, lecz także prawdopodobna jest wersja, iż pokrzywdzony 
doznał obrażeń ciała na skutek upadku i uderzenia o podłoże. Biegły T. D. 
stwierdził wszak: „Ja nie wykluczam wersji, że pieszy uderzył się o podłoże. 

 
5
(...) Nie ma podstaw, aby wykluczyć wersję podaną przez Zakład Med. Sąd., 
choć jest mniej prawdopodobna” (k. 414 odwr.). 
 
Sąd pierwszej instancji, a także sąd odwoławczy nie rozważyły 
powyższych dowodów we wzajemnym ich powiązaniu i przyjmując wersję 
wypadku niekorzystną dla oskarżonego, nie wypowiedziały się dlaczego 
odrzucają wersję dla oskarżonego korzystną. 
 
2. Dokonując ustaleń faktycznych oparto się nadto o zeznanie świadka W. 
W. złożone w postępowaniu przygotowawczym i odczytane na rozprawie. 
Świadek ten był jedynym naocznym świadkiem wypadku obciążającym 
oskarżonego. Rzecz w tym jednak, że świadek ten został w postępowaniu 
przygotowawczym przesłuchany z naruszeniem przepisów art. 136 § 1 i art. 159 
§ 1 pkt 2 kpk z 1969 r. Jest on bowiem obywatelem rosyjskim i brak danych, 
także przy uwzględnieniu zeznań św. K. B., czy włada on językiem polskim, 
gdyż w przeciwnym przypadku winien być przesłuchany przy udziale tłumacza, 
a nadto protokół jego przesłuchania nie zawiera zapisu, aby został mu 
odczytany. 
 
3. Przyznać należy rację zarzutowi kasacji wskazującemu na obrazę art. 
406 § 2 kpk. Uzasadnienie sądu odwoławczego bowiem jest zbyt lakoniczne i 
nie zawiera omówienia dotyczącego wszystkich zarzutów podniesionych w 
apelacji. 
Wyżej wskazane uchybienia przepisom prawa procesowego są rażące i 
mogły mieć wpływ na treść wyroku, z tego powodu zatem Sąd Najwyższy 
uwzględnił kasację i na podstawie art. 537 § 1 i 2 kpk uchylił zaskarżony wyrok 
oraz wyrok sądu rejonowego i przekazał sprawę temu ostatniemu sądowi do 
ponownego rozpoznania. 
Przy ponownym rozpoznaniu sprawcy należy: 

 
6
1. rozważyć w świetle dowodów z opinii biegłych obie wersje wypadku i 
odpowiedzieć na pytanie, czy J. S. doznał śmiertelnych obrażeń od 
potrącenia przez samochód kierowany przez oskarżonego, czy na skutek 
upadku na twarde podłoże 
2. zważywszy na uchybienia związane z przesłuchaniem świadka W. W. 
rozważyć, 
czy 
protokół 
jego 
przesłuchania 
w 
postępowaniu 
przygotowawczym może być odczytany na rozprawie na podstawie art. 391 
§ 1 kpk, a w razie pozytywnej decyzji w tym przedmiocie ocenić, czy 
zeznania złożone w takich warunkach mogą stanowić wiarygodne źródło 
dowodowe. 
Winien również rozważyć sąd, czy aby nie należy skorzystać z pomocy 
prawnej i po ustaleniu miejsca pobytu tego świadka zlecić jego 
przesłuchanie sądowi właściwemu ze względu na jego miejsce pobytu. 
Z tych wszystkich względów orzeczono jak w części dyspozytywnej 
wyroku orzekając w kwestii opłaty od kasacji na podstawie art. 527 § 4 kpk.