II KK 179/25

Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Z.K. od rozpoznania sprawy II KK 179/25 został złożony przez obrońcę skazanego R.K. Podstawą wniosku były zarzuty dotyczące niespełnienia przez sędziego wymogu instytucjonalnej bezstronności, wynikające z jego powołania na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Obrońca argumentował, że wadliwość tej procedury powołania prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności sędziego w rozumieniu Konstytucji RP, Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz Kodeksu postępowania karnego. Podkreślono, że rozpoznanie sprawy przez sędziego powołanego w tej samej wadliwej procedurze, zwłaszcza gdy w kasacji podniesiono zarzut nienależytej obsady sądu odwoławczego, mogłoby zostać odebrane jako brak utrwalenia obrazu sądu działającego w warunkach bezstronności. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek, uznał go za zasadny. Powołując się na własne wcześniejsze orzecznictwo, w tym uchwałę trzech połączonych Izb z dnia 23 stycznia 2020 r. (BSA I-4110-1/2020) oraz postanowienie z dnia 13 października 2021 r. (II KO 30/21), Sąd Najwyższy stwierdził, że wyłączenie sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. jest uzasadnione nie tylko w sytuacji wątpliwości co do jego bezstronności, ale także gdy orzekanie przez niego mogłoby prowadzić do naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 EKPC. Sąd wskazał, że okoliczności związane z powołaniem sędziego Z.K. na urząd sędziego Sądu Najwyższego w następstwie procedury przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r. skutkują uznaniem sądu z jego udziałem za nienależycie obsadzony. Podkreślono, że wadliwość procedury wyboru członków KRS, zwiększająca wpływ sił politycznych, została potwierdzona m.in. przez orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej i Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Sąd odnotował, że sędzia Z.K. był już wielokrotnie wyłączany w podobnych sprawach. W konsekwencji, Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Z.K. od rozpoznania sprawy II KK 179/25, aby zapewnić stronie prawo do rozpoznania sprawy przez sąd w znaczeniu konstytucyjnym i konwencyjnym.

Zagadnienia prawne (1)

Skład orzekający