II GZ 61/25

II GZ 61/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-02-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dorota Dąbek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6179 Inne o symbolu podstawowym 617
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 2368/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-06-04
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 § 3.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2021 poz 1995
art. 29 ust. 9.
Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Komendanta Głównego Policji na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 2368/24 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P.K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 17 maja 2024 r., nr EA-1-274/229/24 w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 12 listopada 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 2368/24 uwzględnił wniosek P.K. (dalej: skarżący) i wstrzymał wykonanie objętej skargą decyzji Komendanta Głównego Policji (dalej: Komendant, organ) z dnia 17 maja 2024 r. w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
Sąd I instancji wskazał, że we wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze P.K. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że wykonanie decyzji spowoduje zamknięcie firmy z uwagi na niemożność świadczenia usług, co naraża go na znaczną szkodę materialną i trudną do odwrócenia w przyszłości pozycję na rynku firm z branży ochrony osób i mienia. Dodał, że wskutek ewentualnego uwzględnienia skargi, ponowne podjęcie pracy w charakterze kwalifikowanego pracownika ochrony fizycznej będzie wiązało się z koniecznością przeprowadzenia długotrwałej i kosztownej procedury związanej z wpisem na listę. Wskazał także, że zajmuje się zawodowo ochroną mienia i osób od 2008 r, przy czym aktualnie zatrudnia, w zależności od ilości i charakteru zleceń, jednorazowo od kilkunastu do kilkudziesięciu osób. Natychmiastowe skreślenie skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony prowadzi w jego ocenie do sytuacji, w której kilkadziesiąt osób zatrudnionych u skarżącego pozostaje bez środków do życia. Sytuacja ta skutkuje także pozbawieniem skarżącego środków do życia. Spowoduje nadto zerwanie kontaktów przez kontrahentów, z którymi współpracuje od lat i w przyszłości będzie musiał od nowa uzyskiwać niezbędne uprawnienia i zaufanie kontrahentów.
Uwzględniając wniosek P.K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd I instancji wskazał, iż podziela stanowisko wyrażone w orzecznictwie sądów administracyjnych, że sam fakt utraty dotychczasowych dochodów w wyniku skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, nie jest równoznaczny z wystąpieniem przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi bowiem w sposób przekonywujący wskazać na konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.). W ocenie Sądu wskazana przez skarżącego okoliczność utraty źródła utrzymania oraz konieczność zwolnienia pracowników, a w przyszłości ewentualna konieczność przeprowadzenia procedury związanej z ponownym wpisem na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, uzasadniają udzielenie skarżącemu ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wskazano również, że skreślenie z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej ma wpływ nie tylko na dochody uzyskiwane przez skarżącego, ale także na sytuację zawodową skarżącego, która ulec może znacznemu pogorszeniu w związku z ewentualnym skutkiem w postaci konieczności zamknięcia działalności. Ponadto Sąd podkreślił, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wskazywano, że brak możliwości wykonywania pracy, w szczególności świadczonej w związku z posiadaniem specjalnych kwalifikacji, w sposób oczywisty wpływa na sytuację materialną skarżącego. Utrata źródła dochodu związana z utratą uprawnień do wykonywania zawodu, który z uwagi na swój rodzaj uprawnień tych wymaga, spowodować może wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody.
Komendant wniósł zażalenie na postanowienie Sądu I instancji domagając się jego uchylenia w całości oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:
1. naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez uznanie, że wykonanie zaskarżonej decyzji będzie skutkowało utratą przez skarżącego pracy w ramach świadczenia przez jego firmę usług z zakresu ochrony fizycznej, a co za tym idzie spowoduje konieczność zwolnienia pracowników, a sytuacja zawodowa skarżącego może ulec znacznemu pogorszeniu w związku z ewentualnym skutkiem w postaci konieczności zamknięcia prowadzonej przez skarżącego działalności;
2. naruszenie art. 31 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r. poz. 1995) poprzez niezastosowanie tego przepisu i uznanie, że skarżący utraci uprawnienia do wykonywania zawodu pracownika ochrony pomimo, iż zgodnie z ww. przepisem ustawy skarżący do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy karnej - skoro nie jest prawomocnie skazany za przestępstwo umyślne - może pracować jako pracownik ochrony, co do którego nie jest wymagany wpis na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej;
3. naruszenie art. 29 ust. 9 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 1995 z późn. zm.) poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji uznanie, że może nastąpić wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, podczas gdy decyzja ta z mocy prawa, tj. wolą ustawodawcy podlega natychmiastowemu wykonaniu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 3 p.ps.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Użyte przez ustawodawcę pojęcia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" są pojęciami nieostrymi, tzn. takimi, które nabierają treści w realiach konkretnej sprawy sądowoadministracyjnej. O znacznej szkodzie można mówić, jeżeli nie będzie mogła być ona wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2009 r., sygn. I OZ 271/09). Wobec powyższego, strona zobowiązana jest we wniosku skonkretyzować rodzaj grożącej jej szkody. W przeciwnym razie sąd badający wniosek nie będzie mógł dokonać analizy, czy wnioskodawca rzeczywiście spełnia przesłanki zastosowania wobec niego tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowym, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowym, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Odnosząc się do zarzutu zażalenia, zgodnie z którym wniosek skarżącego nie został poparty dokumentami pozwalającymi przyjąć, że jest zasadny, należy stwierdzić, że skarżący wystarczająco uprawdopodobnił zaistnienie przesłanek ochrony tymczasowej określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. w postępowaniu przed Sądem I instancji, co trafnie Sąd ten stwierdził w zaskarżonym postanowieniu. Skarżący podkreślił bowiem we wniosku, że skreślenie go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz trudne do odwrócenia skutki dla niego i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Wyjaśnił, że skreślenie go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony spowoduje, że on sam jak również "średniomiesięcznie kilkadziesiąt" zatrudnionych u niego osób pozostanie bez środków do życia. Wskazał również, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje zerwanie kontaktów przez kontrahentów, z którymi współpracuje od lat i w przyszłości będzie musiał od nowa uzyskiwać niezbędne uprawnienia i zaufanie kontrahentów.
Nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja podnoszona w zażaleniu, zgodnie z którą skarżący może nadal być pracownikiem ochrony, wykonującym zadania nieobjęte wymogiem posiadania uprawnień kwalifikowanego pracownika ochrony. Jak bowiem wskazał skarżący natychmiastowa wykonalność decyzji będzie skutkować zamknięciem jego działalności, z uwagi na niemożność świadczenia usług, co naraża skarżącego na znaczną szkodę materialną i trudną do odbudowania w przyszłości pozycję na rynku firm z branży ochrony osób i mienia.
Ponadto, w orzecznictwie sądy administracyjne przyjmują, że utrata źródła dochodu związana z utratą uprawnień do wykonywania zawodu, który z uwagi na swój rodzaj uprawnień tych wymaga, spowodować może wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody (por. postanowienie NSA z 15 lutego 2013 r., sygn. akt II GZ 68/13).
Bezzasadny jest też podniesiony w zażaleniu zarzut niezastosowania art. 29 ust. 9 ustawy o ochronie osób i mienia.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym tę sprawę podziela pogląd wyrażony w postanowieniu NSA z dnia 28 marca 2018 r., sygn. akt II GZ 136/18, zgodnie z którym brak jest podstaw dla stwierdzenia, że regulacja art. 29 ust. 9 ustawy o ochronie osób i mienia, stanowiąca o natychmiastowym wykonaniu decyzji właściwego komendanta wojewódzkiego policji, wyłącza możliwość zastosowania przez Sąd art. 61 § 3 p.p.s.a. W omawianej ustawie, w odniesieniu do decyzji dotyczących skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, nie zostało wyłączone stosowanie art. 61 p.p.s.a. W związku z tym wstrzymanie wykonania decyzji w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w rozumieniu art. 29 ust. 8 ustawy o ochronie osób i mienia jest co do zasady możliwe (por. też postanowienia NSA: z dnia 10 lutego 2016 r.; sygn. akt II GZ 49/16, z dnia 21 czerwca 2017 r., sygn. akt II GZ 414/17, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ustawowe zastrzeżenie o natychmiastowym wykonaniu decyzji, jak i ewentualnie o konieczności nadawania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności wyraża bowiem jedynie wolę ustawodawcy, aby z określonych względów, niektóre decyzje nie korzystały z zasady zawieszenia wykonalności – przed terminem przewidzianym na wniesienie odwołania.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organ w zażaleniu nie podważył prawidłowej oceny w tej sprawie przez Sąd I instancji wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący powołując wyżej wymienione okoliczności wystarczająco uprawdopodobnił spełnienie przesłanek przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., zaś argumenty podniesione w zażaleniu dotyczące niezaistnienia przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie są zasadne.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu zażalenia.