II GZ 585/25

II GZ 585/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-08-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Rysz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne
Stopnie i tytuły naukowe
Sygn. powiązane
V SA/Wa 887/25 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2025-04-30
Skarżony organ
Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 29 i art. 28 § 1, art. 37 § 1, art. 46 § 3, art. 184 w zw. z 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: sędzia NSA Małgorzata Rysz po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. [...] Sp. z o.o. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 887/25 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. [...] Sp. z o.o. w G. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczy z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu partii produktów niespełniających wymagań jakości handlowej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 30 kwietnia 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 887/25 odrzucił skargę M. [...] Sp. z o.o. w G. (dalej: "skarżąca", "spółka") na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z [...] stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu partii produktów niespełniających wymagań jakości handlowej.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że pismem z [...] kwietnia 2025 r. (doręczonym [...] kwietnia 2025 r.) wezwano pełnomocnika skarżącej do usunięcia braku formalnego skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania skarżącej przed sądami administracyjnymi, potwierdzającego umocowanie do wniesienia skargi, w oryginale bądź uwierzytelnionej kserokopii. Pomimo skutecznego doręczenia wezwania pełnomocnik nie udzielił odpowiedzi na to wezwanie dlatego Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. skargę odrzucił.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca spółka, wnosząc
o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania co do meritum przez Sąd pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
i. naruszenie art. 58 § 1 pkt 3) w związku z art. 46 § 3 p.p.s.a. i z art. 37 § 1 p.p.s.a. poprzez:
- błędną wykładnię art. 46 § 3 p.p.s.a., opartą wyłącznie o literalne brzmienie przepisu, z pominięciem wykładni celowościowej,
- bezpodstawne uznanie, iż nieuzupełnienie braku formalnego poprzez nieprzedłożenie uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa, mimo iż pełnomocnictwo to znajdowało się w aktach sprawy przekazanych przez organ - Generalny Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Spożywczych i Rolnych - do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a nadto pełnomocnictwo do niniejszej sprawy o sygn. akt V SA/Wa 887/25 zostało złożone do WSA
w Warszawie do takiej samej sprawy, która toczy równolegle się przeciwko tej samej stronie pod sygn. akt: V SA/Wa 883/25, i w tymże pełnomocnictwie jednoznaczne jest umocowanie do obu tychże spraw,
co pozostaje w sprzeczności ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym pełnomocnictwo znajdujące się w aktach administracyjnych, przekazanych do sądu wraz ze skargą, powinno być uwzględnione przez sąd
z urzędu, co potwierdza wyrok NSA z 24 stycznia 2011 r., II FSK 1825/10, LEX 742309.
ii. naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z dnia 4 listopada 1950 r.
ze zm. poprzez odrzucenie skargi wyłącznie z powodu nieuzupełnienia braku formalnego w terminie, którego nieuzupełnienie nie było niezbędne do dalszego procedowania, albowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny dysponował tymże uwierzytelnionym odpisem pełnomocnictwa i posiadał wiedzę, iż pełnomocnictwo znajduje się w aktach sprawy administracyjnej przekazanych mu przez organ
i tym samym wiedział, iż pełnomocnik skarżącego jest należycie umocowany.
W uzasadnieniu zażalenia podniesiono argumentację na poparcie zarzutów sformułowanych w jego petitum.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Przepis ten zawiera odesłanie do przepisów ustanawiających ogólne wymogi formalne dla pism procesowych, w tym do art. 46 i 47 p.p.s.a. Jeżeli chodzi o wymogi formalne
w zakresie wykazania umocowania do podejmowania czynności procesowych
w postępowaniu sądowoadministracyjnym za osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową (art. 28 § 1 p.p.s.a.), w orzecznictwie NSA zasadnie przyjmuje się, że skoro przepisy art. 29 w zw. z art. 28 § 1 p.p.s.a. wyraźnie zastrzegają, że organy lub osoby uprawnione do działania w postępowaniu przed sądem administracyjnym w imieniu osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych mających zdolność sądową mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu, to pomimo niezupełności regulacyjnej art. 46 p.p.s.a., należy uznać, że obowiązek procesowy wynikający
z art. 37 § 1 p.p.s.a. jest instrumentalnie związany z obowiązkiem dołączenia do pisma procesowego wszczynającego określone postępowanie pełnomocnictwa
z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Skarga, której braku formalnego, o którym mowa w art. 46 § 3 p.p.s.a., nie usunięto w ustawowym terminie, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie strona skarżąca nie uzupełniła w wyznaczonym terminie braku formalnego skargi i nie nadesłała pełnomocnictwa, z którego wynika umocowanie do działania w imieniu skarżącej spółki, pomimo jednoznacznego wskazania w treści skierowanego do profesjonalnego pełnomocnika procesowego wezwania z [...] kwietnia 2025 r. do usunięcia braku formalnego skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania skarżącej przed sądami administracyjnymi, potwierdzającego umocowanie do wniesienia skargi, w oryginale bądź uwierzytelnionej kserokopii.
Podkreślić należy, że brzmienie art. 46 § 3 p.p.s.a. nie nasuwa wątpliwości, że złożenie pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym nie zwalnia z obowiązku złożenia go w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Należy bowiem odróżnić sprawę administracyjną, czyli prowadzoną przez organy administracji publicznej, od sprawy sądowoadministracyjnej, w której sąd administracyjny dokonuje kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego. W związku z tym bezprzedmiotowa jest argumentacja strony, że pełnomocnictwo to znajdowało się
w aktach sprawy przekazanych przez organ. Przepis art. 37 § 1 p.p.s.a. wymaga przedłożenia takiego pełnomocnictwa do akt postępowania sądowego. Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uchwale z 3 lipca 2023 r. sygn. akt II GPS 3/22, do którego - analogicznie - można się odwołać pomimo, że dotyczy numeru PESEL, a nie pełnomocnictwa, jak w sprawie niniejszej: "niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) [p.p.s.a.], wymogu podania
w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58
§ 1 pkt 3 powołanej ustawy, bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd. (...) Przyjęty w [p.p.s.a.] podział czynności z uwagi na kryterium podmiotowe (czynności sądu, strony i innych uczestników postępowania), wyklucza podejmowanie czynności nienależących do danego podmiotu, co jest związane z określoną w ustawie pozycją każdego z tych podmiotów. W związku z tym nie można oczekiwać, że sąd będzie podejmował czynności należące do strony postępowania. Poszukiwanie przez sąd numeru PESEL strony w aktach administracyjnych nie ma normatywnej podstawy i nie jest obowiązkiem sądu. Jego podanie należy do strony inicjującej postępowanie sądowoadministracyjne". Stanowisko zawarte w powyższej uchwale można zatem odnieść także do dokumentu pełnomocnictwa, gdyż w świetle art. 37 § 1 p.p.s.a. brak jest podstaw do stwierdzenia w postępowaniu przed sądem administracyjnym obowiązku sądu poszukiwania dokumentu pełnomocnictwa w aktach sprawy administracyjnej. Strona wszczynająca postępowania sądowego musi liczyć się
z koniecznością podjęcia pewnej aktywności procesowej, respektując zasady i tryb wnoszenia skargi do sądu administracyjnego, zaś w przypadku niedopełnienia tych obowiązków z pewnymi konsekwencjami. W związku z powyższym, podniesione
w zażaleniu zarzuty naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz przepisów postępowania, nie zasługują na uwzględnienie.
Nie sposób zgodzić się również z zarzutem, że pełnomocnictwo do niniejszej sprawy zostało złożone do WSA w Warszawie do takiej samej sprawy, która toczy się równolegle przeciwko tej samej stronie i w tymże pełnomocnictwie jest jednoznaczne umocowanie do obu spraw. Po pierwsze nie stanowi usunięcia braku formalnego
w danej sprawie - przedstawienie pełnomocnictwa w innej sprawie. Ponadto nie potwierdza tej okoliczności dołączone do zażalenia pełnomocnictwo. Nie wynika bowiem z niego w sposób jednoznaczny upoważnienie pełnomocnika do działania
w imieniu skarżącej spółki przed sądami administracyjnymi w przedmiotowej sprawie.
W tych okolicznościach NSA uznał, że zażalenie skarżącej nie zasługiwało na uwzględnienie, ponieważ nie zawierało takich argumentów, które podważałyby zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia.
Z przedstawionych wyżej przyczyn, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197
§ 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, orzekł jak w sentencji.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego, ponieważ nie przewiduje tego art. 209 w związku z art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Zwrot kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przysługuje tylko w przypadkach wskazanych w art. 203 i art. 204 p.p.s.a., te zaś przepisy nie dotyczą zażaleń.