II GZ 140/26

II GZ 140/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-04-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-03-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dariusz Zalewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6049 Inne o symbolu podstawowym 604
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Grzywna w trybie p.p.s.a.
Sygn. powiązane
III SO/Gl 25/25 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2025-11-26
Skarżony organ
Burmistrz Miasta
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 55 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Zalewski po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Burmistrza Miasta Czeladź na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 listopada 2025 r. sygn. akt III SO/Gl 25/25 o wymierzeniu grzywny Burmistrzowi Miasta Czeladź w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. z wniosku Wojewody Śląskiego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z 26 listopada 2025 r., sygn. akt III SO/Gl 25/25 na skutek wniosku Wojewody Śląskiego, wymierzył Burmistrzowi Miasta Czeladź grzywnę w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w wysokości 1 000 zł za nieprzekazanie sądowi w ustawowym terminie skargi uchwałę Rady Miejskiej w Czeladzi nr LXVIII/880/2023 z 31 maja 2023 r. w sprawie wyznaczenia miejsca do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników oraz wprowadzenia regulaminu określającego zasady, wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę.
Sąd pozytywnie rozpatrując wniosek uznał, że kwota 1 000 zł będzie wystarczająca do realizacji celów grzywny w niniejszej sprawie, przede wszystkim prewencyjnego i represyjnego. Zdaniem Sądu, uchybienie terminowi do przekazania skargi wraz z aktami postępowania i odpowiedzią na skargę było znaczne. Skarga została przesłana na skrzynkę ePUAP Urzędu Miasta w Czeladzi 21 marca 2024 r. Skarga miała zostać przekazana do Sądu najpóźniej do 22 kwietnia 2024 r., czyli po upływie 30 dni. Do dnia wydania orzeczenia skarga nie została zaś przekazana do Sądu co - w jego ocenie - jest niedopuszczalne.
Zażalenie na opisane postanowienie wniósł Burmistrz Miasta Czeladź, domagając się jego zmiany w całości i oddalenia wniosku o ukaranie grzywną lub uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, a to art. 55 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieuwzględnieniu przy wydaniu postanowienia wszystkich okoliczności sprawy.
W uzasadnieniu zażalenia Burmistrz wyjaśnił, że niezwłocznie po wniesieniu przez Wojewodę Śląskiego skargi na uchwałę Rady Miejskiej w Czeladzi z 31 maja 2023 r. podjął działania celem uchylenia zaskarżonej uchwały i przyjęcia przez Radę kolejnej, uwzględniającej zarzuty skargi. Uchwała taka została przez Radę podjęta 29 kwietnia 2024 r. jako uchwała nr LXXX/1075/2024 w sprawie wyznaczenia miejsca do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników oraz wprowadzenia regulaminu określającego zasady prowadzenia tego handlu. W jego ocenie oczywistym jest zatem, organy Gminy, w tym Burmistrz Miasta dopełniły ciążących na nich obowiązków w zakresie załatwienia sprawy oraz zapewnienia zgodności z prawem przepisów prawa miejscowego stanowionego przez Radę Miejską. Argumentował także, że wyłączną przyczyną naruszenia terminu była omyłka pracownika Urzędu Miejskiego, a w pierwszym możliwym terminie skarga została do Sądu przekazana. W ocenie Burmistrza taki stan rzeczy uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a. na organie administracji publicznej, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, spoczywa obowiązek przekazania sądowi skargi wraz z całymi aktami sprawy w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Niezastosowanie się do tego obowiązku obwarowane zostało sankcją w postaci możliwości złożenia przez skarżącego wniosku o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. Jak wyjaśniono w doktrynie, ratio legis tej regulacji polega na zabezpieczeniu sfery praw i interesów skarżącego przed dezorganizowaniem postępowania sądowoadministracyjnego przez organ administracji publicznej (M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, P.p.s.a. Komentarz, Warszawa 2013, s. 328).
Zasadniczo wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. w terminie przewidzianym w tym przepisie, ponieważ grzywna ta ma mieszany, dyscyplinująco-restrykcyjny charakter. Od zasady, że wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie przez organ obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. w terminie przewidzianym w tym przepisie, dopuszczalne są wyjątki. Zawarte w art. 55 § 1 p.p.s.a. określenie, że "sąd (...) może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny oznacza, że kwestia ta została pozostawiona uznaniu sądu. Sąd powinien zatem wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc także przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, a także to, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ wypełnił ten obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Ustawa pozostawia zatem uznaniu Sądu zarówno zasadność, jak i wysokość wymierzenia grzywny (art. 154 § 6 p.p.s.a.).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wymierzenie Burmistrzowi grzywny było słuszne, a z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Sąd pierwszej instancji wymierzając grzywnę wziął pod uwagę okres opóźnienia Burmistrza w przekazaniu skargi oraz to czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny obowiązek ten wypełnił. W tym kontekście za prawidłowe należy uznać przyjęcie przez Sąd, że uchybienie terminowi do przekazania skargi wraz z aktami postępowania i odpowiedzią na skargę było znaczne, skoro skarga wpłynęła do organu 21 marca 2024 r. i do 26 listopada 2025 r. nie została do Sądu przekazana. Okoliczność ta pozostaje bezsporna w świetle przytoczonej przez Burmistrza argumentacji zażalenia.
Wbrew jego twierdzeniom to, że organ po wpłynięciu skargi podjął pracę nad uchwałą objętą skargą, w następstwie czego pracownik organu mylnie uznał sprawę za załatwioną i nie przekazał skargi do Sądu, nie przekonuje do oddalenia wniosku o wymierzenie grzywny, co prawidłowo zostało ocenione w zaskarżonym postanowieniu.
Nie może odnieść zamierzonego skutku argumentacja skarżącego organu, że podjęcie działań zmierzających do uchylenia zaskarżonej uchwały oraz dostosowania jej treści do zarzutów skargi uzasadnia odstąpienie od wymierzenia grzywny. Okoliczność ta pozostaje bowiem irrelewantna z punktu widzenia obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a., który ma charakter bezwzględny i nie jest uzależniony od oceny zasadności skargi ani od podejmowanych przez organ działań naprawczych. Obowiązek przekazania skargi sądowi ma charakter samodzielny, a jego niewykonanie w ustawowym terminie stanowi wystarczającą podstawę do zastosowania sankcji z art. 55 § 1 p.p.s.a.
Sąd pierwszej instancji przywołał wskazywane przez Burmistrza Miasta Czeladź powody niedotrzymania terminu i uwzględnił je przy rozpoznawaniu wniosku, niemniej inaczej ocenił ich wpływ na uchybienie terminu, aniżeli oczekiwałby tego organ. Nie świadczy to jednak, wbrew twierdzeniom Burmistrza, że przy wydawaniu postanowienia nie uwzględnił wszystkich okoliczności sprawy.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji wyczerpująco wskazał powody podjętego rozstrzygnięcia i właściwie ocenił stopień zaniedbania obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. Wobec tego wymierzenie grzywny w wysokości 1 000 zł nie mogło w okolicznościach niniejszej sprawy zostać uznane za nieadekwatne, czy nieuzasadnione. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawidłowo zastosował art. 55 § 1 p.p.s.a., co przesądza o bezzasadności zażalenia.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.