Orzeczenie · 2025-01-09

II GSK 710/22

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2025-01-09

NSAtransportoweŚredniansa

prawo lotniczekara pieniężnadane pasażerówAPIprzewoźnik lotniczyUrząd Lotnictwa Cywilnegoprzedawnieniepostępowanie administracyjneprawo procesowe

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R. DAC, przewoźnika lotniczego z Irlandii, od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego za przekazanie nieprawdziwych informacji API dotyczących pasażerów lotu z 22 grudnia 2017 r. Skarżąca spółka podnosiła zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej, argumentując, że postępowanie zostało wszczęte po upływie 6-miesięcznego terminu od zakończenia kontroli. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, wskazując, że art. 165b § 1 O.p. nie miał zastosowania, gdyż postępowanie nie było poprzedzone kontrolą w rozumieniu tej ustawy, a zostało wszczęte na wniosek Straży Granicznej. NSA w pełni podzielił stanowisko WSA. W uzasadnieniu podkreślono, że skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym i musi być oparta na konkretnych zarzutach. NSA stwierdził, że przepis art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej dotyczy sytuacji, gdy organ kontrolny sam ujawnia nieprawidłowości, a nie sytuacji, gdy postępowanie jest wszczynane na podstawie informacji uzyskanych od innego organu, jak Straż Graniczna. Ponadto, wskazano, że nie była prowadzona kontrola podatkowa w rozumieniu Ordynacji podatkowej. NSA odrzucił również wniosek o skierowanie pytania prejudycjalnego do TSUE, uznając, że polskie przepisy dotyczące terminów nałożenia kary nie budzą wątpliwości prawnych w kontekście prawa unijnego, a zarzuty skargi kasacyjnej nie dotyczyły braku możliwości dowodzenia lub utrudnienia obrony. Sąd zwrócił uwagę na potrzebę usprawnienia działalności aparatu administracyjnego obsługującego Prezesa ULC.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia wszczęcia postępowania administracyjnego w kontekście kar pieniężnych nakładanych na podstawie przepisów szczególnych (Prawo lotnicze) oraz relacji między wnioskiem organu pomocniczego a wszczęciem postępowania przez organ właściwy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z Prawem lotniczym i przepisami Ordynacji podatkowej w brzmieniu sprzed nowelizacji. Interpretacja art. 165b O.p. jest kluczowa.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepis art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej, dotyczący terminu na wszczęcie postępowania po zakończeniu kontroli, ma zastosowanie do nałożenia kary pieniężnej na przewoźnika lotniczego, gdy postępowanie zostało wszczęte na wniosek Straży Granicznej, a nie w wyniku kontroli przeprowadzonej przez organ nakładający karę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej nie ma zastosowania w sytuacji, gdy postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej nie było poprzedzone kontrolą w rozumieniu tej ustawy, a zostało wszczęte na wniosek innego organu (Straży Granicznej).

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że art. 165b § 1 O.p. dotyczy sytuacji, gdy organ kontrolny sam ujawnia nieprawidłowości i ogranicza termin na wszczęcie postępowania od zakończenia tej kontroli. W niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte na podstawie informacji od Straży Granicznej, która nie przeprowadzała kontroli w rozumieniu Ordynacji podatkowej, a jedynie stwierdziła uchybienia w zakresie przekazywania danych. Wniosek Straży Granicznej nie jest wnioskiem o wszczęcie postępowania w rozumieniu O.p., a jedynie informacją o stwierdzonych nieprawidłowościach.

Czy uznanie Komendanta Placówki Straży Granicznej za uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego, mimo braku jego interesu prawnego, stanowi naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia art. 33 p.p.s.a. w tym zakresie jest nieuzasadniony, ponieważ strona nie wykazała, w jaki sposób potencjalne uznanie Komendanta za uczestnika postępowania mogło wpłynąć na wynik sprawy, w szczególności na odmowę zastosowania art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

NSA wskazał na formalne uchybienia w sformułowaniu zarzutu oraz brak wykazania przez stronę skarżącą istotnego wpływu rzekomego naruszenia na wynik sprawy. Podkreślono, że nawet jeśli organ błędnie wymienił Komendanta w rozdzielniku decyzji, nie miało to wpływu na meritum sprawy, czyli na kwestię zastosowania przepisu o przedawnieniu.

Czy polskie przepisy dotyczące terminu nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na przewoźnika lotniczego, w tym brak limitu na wszczęcie postępowania, są zgodne z prawem Unii Europejskiej, w szczególności z zasadą proporcjonalności i prawem do obrony?

Odpowiedź sądu

Nie ma podstaw do skierowania pytania prejudycjalnego do TSUE, ponieważ polskie przepisy nie budzą wątpliwości prawnych w tym zakresie, a zarzuty skargi kasacyjnej nie dotyczyły braku możliwości dowodzenia lub utrudnienia obrony.

Uzasadnienie

NSA uznał, że określone w prawie polskim przedawnienie możliwości nałożenia kary pieniężnej nie wymaga powiązania z przepisami limitującymi termin wszczęcia postępowania. Skarga kasacyjna nie podnosiła zarzutów związanych z uniemożliwieniem spółce dowodzenia, że przekazała prawdziwą informację API, a sam fakt nieprawdziwości danych był niesporny. W związku z tym, nie było podstaw do badania zgodności polskich przepisów z prawem UE w kontekście zasady proporcjonalności czy prawa do obrony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną R. DAC od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (13)

Główne

Prawo lotnicze art. 209w § ust. 5

Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze

Przepis ten odsyłał do przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie postępowania przy nakładaniu kary pieniężnej.

Prawo lotnicze art. 209u § ust. 1 pkt 2 i ust. 2

Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze

Podstawa nałożenia kary pieniężnej za przekazanie nieprawdziwej informacji API.

Pomocnicze

o.p. art. 165b § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Przepis dotyczący terminu na wszczęcie postępowania po zakończeniu kontroli, który nie miał zastosowania w tej sprawie.

o.p. art. 33 § par. 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy wszczęcia postępowania.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2