II GSK 666/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA, oddalił skargę na karę pieniężną za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, uznając, że naruszenia z załącznika nr 3 i nr 4 nie wykluczają się wzajemnie.
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na W. K. za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, w tym brak orzeczeń lekarskich i psychologicznych. WSA uchylił decyzję organu, uznając, że naruszenie art. 92a ust. 10 ustawy o transporcie drogowym wyklucza nałożenie kar za naruszenia z załączników nr 3 i 4 jednocześnie. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że art. 92a ust. 10 nie stanowi generalnego zakazu nakładania kar za różne naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, jeśli nie są one tożsame.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku WSA w Olsztynie, który uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej na W. K. za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. WSA uznał, że organ naruszył art. 92a ust. 10 ustawy o transporcie drogowym, który ogranicza możliwość nakładania kar, gdy ten sam czyn stanowi naruszenie z załącznika nr 3 i nr 4. Sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował ten przepis jako zakaz nakładania kar za różne naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, jeśli dotyczą one różnych załączników. NSA, podzielając stanowisko organu, uchylił wyrok WSA. Sąd kasacyjny wyjaśnił, że art. 92a ust. 10 dotyczy sytuacji, gdy jeden czyn wypełnia znamiona naruszeń z obu załączników, a nie gdy podczas jednej kontroli stwierdzono różne naruszenia. W tej sprawie naruszenia z załącznika nr 3 (np. brak licencji) i załącznika nr 4 (np. brak badań lekarskich) nie były tożsame i nie pochłaniały się wzajemnie. NSA uznał, że skarżący faktycznie wykonywał odpłatny przewóz osób bez wymaganych orzeczeń lekarskich i psychologicznych, a kary zostały nałożone prawidłowo. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę, zasądzając koszty postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, art. 92a ust. 10 ustawy o transporcie drogowym nie stanowi generalnego zakazu nakładania kar za różne naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, jeśli dotyczą one różnych załączników. Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy jeden czyn wypełnia znamiona naruszeń z obu załączników (nr 3 i 4), a nie gdy podczas jednej kontroli stwierdzono różne naruszenia.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że art. 92a ust. 10 u.t.d. wyłącza możliwość nałożenia kary za te same naruszenia, jeśli są one uregulowane w dwóch załącznikach. Nie można tego przepisu odczytywać jako zakazu nakładania kar za różne naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, bez względu na rodzaj tych naruszeń. Naruszenia z załącznika nr 3 i nr 4 nie zawsze się wzajemnie pochłaniają.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (25)
Główne
u.t.d. art. 92a § ust. 10
Ustawa o transporcie drogowym
Przepis ten wyłącza możliwość nałożenia kary za te same naruszenia, jeśli są one uregulowane i usankcjonowanie jednocześnie w dwóch załącznikach do ustawy: nr 3 i nr 4. Nie stanowi on generalnego zakazu nakładania kar za różne naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, bez względu na rodzaj tych naruszeń.
Pomocnicze
u.t.d. art. 92a § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § ust. 2
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § ust. 3
Ustawa o transporcie drogowym
Kara nie może przekroczyć 12 000 zł za naruszenia określone w zał. nr 3.
u.t.d. art. 92a § ust. 4
Ustawa o transporcie drogowym
Kara nie może przekroczyć 3 000 zł za naruszenia opisane w zał. nr 4.
u.t.d. art. 4 § pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Definicja transportu drogowego.
u.t.d. art. 39a § ust. 3
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 39j § ust. 1 i 3
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 39k
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 39m
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 18 § ust. 4a
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 18 § ust. 5
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 5b § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Przewóz okazjonalny osób.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189d
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189 § § 2 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189e
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189f
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych § § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 2
Podstawa zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez WSA art. 92a ust. 10 ustawy o transporcie drogowym poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Brak podstaw do uznania, że naruszenia z załącznika nr 3 i nr 4 do u.t.d. stanowią jednocześnie naruszenia, o których mowa w art. 92a ust. 10 u.t.d., w sytuacji gdy dotyczą różnych aspektów przewozu.
Odrzucone argumenty
Argumentacja WSA, że art. 92a ust. 10 u.t.d. stanowi generalny zakaz nakładania kar za różne naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, jeśli dotyczą one różnych załączników.
Godne uwagi sformułowania
art. 92a ust. 10 u.t.d. wyłącza możliwość nałożenia na ten sam podmiot kary pieniężnej za te same naruszenia, jeśli są one uregulowane i usankcjonowanie jednocześnie w dwóch załącznikach do ustawy: nr 3 i nr 4. normy zawartej w tym przepisie nie można odczytywać jako generalnego zakazu nałożenia kary za stwierdzone podczas jednej kontroli naruszenia, przewidziane w zał. nr 3 i nr 4, bez względu na rodzaj tych naruszeń. brak licencji stwierdzony podczas kontroli przewozu, o jakim mowa w załączniku nr 3 lp. 1.1 oraz nieokazanie i niewyposażenie kierowcy w licencję podczas tej samej kontroli, o czym mowa w załączniku nr 4 lp. 1.1, wynikają z tego samego naruszenia, a zatem zgodnie z art. 92a ust. 10 u.t.d. nie można ukarać za brak licencji i za jej nieokazanie, bowiem brak licencji pochłania to drugie naruszenie. czym innym jest wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji lp. 1.1 zał. nr 3 do u.t.d., [...] a czymś zupełnie innym jest brak badań psychologicznych (zał. 4.2 i I.p. nr 4 do u.t.d.).
Skład orzekający
Małgorzata Rysz
sprawozdawca
Wojciech Sawczuk
członek
Zbigniew Czarnik
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 92a ust. 10 ustawy o transporcie drogowym w kontekście kumulacji kar za różne naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kumulacji naruszeń z załączników nr 3 i 4 ustawy o transporcie drogowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów dotyczących kar w transporcie drogowym, co jest istotne dla branży i prawników. Wyjaśnia, kiedy kary mogą się kumulować, a kiedy nie.
“Kary w transporcie drogowym: kiedy jedno naruszenie to za mało, by uniknąć podwójnej kary?”
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 666/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-05-16 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-04-06 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Rysz /sprawozdawca/ Wojciech Sawczuk Zbigniew Czarnik /przewodniczący/ Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Hasła tematyczne Transport Sygn. powiązane II SA/Ol 755/20 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2020-12-22 Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 58 art. 92a ust. 10 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym Dz.U. 2023 poz 1634 art. 188, art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia NSA Małgorzata Rysz (spr.) Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk Protokolant starszy asystent sędziego Elżbieta Jabłońska-Gorzelak po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 22 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Ol 755/20 w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę; 3. zasądza od W. K. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 775 (siedemset siedemdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie (dalej: "WSA", "Sąd pierwszej instancji") wyrokiem z 22 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Ol 755/20, po rozpatrzeniu skargi W. K. (dalej: "skarżący") na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ II instancji") z [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji oraz zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy. W dniu [...] maja 2019 r., zatrzymano do kontroli w O. pojazd marki [...] nr rej. [...], w którym był wykonywany przewóz osób z ul. [...] na ul. [...] w O. Kierowca, którym był skarżący, nie okazał żadnej licencji lub wypisu na wykonywanie krajowego transportu drogowego na samochód osobowy. Przewóz ten nie spełniał warunków do przewozu osób samochodem osobowym. Kierowca oświadczył, że firma z której aplikacji korzysta posiada taką licencję. Nie przedstawił również żadnych umów potwierdzających współpracę z firmą, w której pracuje zgodnie z aplikacją, a zatem uznano, że podmiotem faktycznie wykonującym przewóz jest skarżący. Kierowca nie okazał zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, czy też licencji na wykonywanie przewozu drogowego osób lub na przewóz drogowy osób taksówką. Pojazd nie był oznakowany w sposób przewidziany dla taksówek, nie posiadał taksometru, ani kasy fiskalnej. Kierowca nie posiadał orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Nie posiadał też orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Pismem z [...] maja 2019 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "WITD") zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu. WITD decyzją z [...] lipca 2019 r. nr [...], nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 2.000 zł za wykonywanie transportu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy i nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy - tj. naruszenia określone w lp. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4 do ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019 r., poz. 58 z późn. zm., dalej: "u.t.d."). Po rozpatrzeniu odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2020 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że kara została nałożona na mocy art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. W zakresie wysokości kar organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym, regulacja wynikająca z art. 189d ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 2140 z późn. zm., dalej: "k.p.a."), na mocy art. 189 § 2 pkt 1 k.p.a. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Ponadto, zastosowania nie ma również art. 189e i art. 189f k.p.a. Kwestie te zostały bowiem uregulowane odrębnie przez u.t.d. w art. 92c ust. 1 pkt 1. GITD zaznaczył, że usługa wykonana przez kierującego w dniu kontroli była odpłatną usługą transportową wykonaną w jego imieniu i skarżący powinien posiadać stosowną licencję. Na skarżącym spoczywał obowiązek zadbania o uzyskanie orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych i orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Skarżący takich orzeczeń nie posiadał. Organ odwoławczy podniósł, że niezarejestrowanie przez skarżącego działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego nie jest tożsame z niewykonywaniem takiej działalności. Wręcz przeciwnie, była to działalność zorganizowana i wykonywana w sposób ciągły. Niezasadny, w ocenie organu odwoławczego, jest zarzut strony nałożenia łącznej kary pieniężnej z przekroczeniem ograniczenia przewidzianego dla jednej przeprowadzonej kontroli. Zgodnie z u.t.d., odpowiedzialność ponoszą niezależnie zarówno przedsiębiorca, jak i zarządzający transportem bądź osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, co potwierdza art. 92a ust. 1 i 2 u.t.d. Wykaz naruszeń oraz wysokość kar określa załącznik nr 4 do u.t.d. Przepisy art. 92a także odrębnie dla każdego z załączników określają wysokość ograniczenia wysokości łącznej kary pieniężnej za naruszenia popełnione przez podmioty wymienione w art. 92a ust. 2 u.t.d. Jedyne ograniczenie w stosunku do naruszeń z załącznika nr 3 i 4 zostało określone w przepisie art. 92a ust. 10. W przypadku naruszeń stwierdzonych podczas kontroli w dniu [...] maja 2019 r. popełnionych przez stronę nie zachodzi możliwość zastosowania tego przepisu, ponieważ czyny będące naruszeniami z załącznika nr 3 u.t.d. nie stanowią jednocześnie naruszeń, o których mowa w załączniku nr 4. Zatem, za naruszenia popełnione przez skarżącego w dniu kontroli organ mógł nałożyć łączną karę pieniężną za naruszenia określone w załączniku nr 3 i nr 4. W sprawie nie zaistniały również, okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 92c ust. 1 u.t.d. WSA w Olsztynie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") wyrokiem z 26 listopada 2020 r. uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji W uzasadnieniu Sąd podkreślił, że w przedstawionym stanie faktycznym organy prawidłowo uznały, że do skarżącego mają zastosowanie przepisy u.t.d. i wynikające z nich sankcje, gdyż wykonywał on odpłatny przewóz drogowy osób oraz właściwie przyjęły, że stwierdzony przez organ przewóz nie miał charakteru grzecznościowego lecz okazjonalny, co wynika w sposób jednoznaczny z ustaleń postępowania. Działanie skarżącego mieściło się zatem w ramach pojęcia wykonywania krajowego transportu krajowego osób. Z przepisów u.t.d. nie można wyprowadzić wniosku, by przewóz osób lub rzeczy bez licencji podlegał sankcji tylko wtedy, gdy przewoźnik prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego. Wykonywanie transportu drogowego podlegające sankcji traktowane musi być jako działanie faktyczne, polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu, z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, a tym bardziej ewidencjonowanej. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że w świetle powyższego, wykonywanie transportu drogowego będzie zachodziło także wówczas, gdy podmiot nie jest przedsiębiorcą i nie prowadzi trwale działalności gospodarczej, nie figuruje w ewidencji działalności gospodarczej lecz faktycznie świadczy odpłatną usługę przewozową osób, odpowiadającą definicji transportu drogowego z art. 4 pkt 1 u.t.d. Bez znaczenia pozostaje zatem, czy skarżący formalnie posiadał status przedsiębiorcy i czy jego działalność została zgłoszona do właściwej ewidencji działalności gospodarczej. Zaznaczył, że osoba wykonująca przewóz ma zaś obowiązek posiadania orzeczenia o braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, co wynika wprost z regulacji art. 39a ust. 3, art. 39j ust. 1 i 3 i art. 39 k i 39m u.t.d. Tym samym, organy prawidłowo przyjęły, że skarżący wykonywał zarobkowy przewóz osób bez wymaganego prawem orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego, co wyczerpywało znamiona naruszeń, określonych w art. 92a ust. 2 i 8 u.t.d.w zw. z lp. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4. WSA uznał jednak, że skarga zasługuje na uwzględnienie ze względu na naruszenie przez organ postanowień art. 92a ust. 10 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem - jeżeli czyn będący naruszeniem, o którym mowa w załączniku nr 3 do ustawy, stanowi jednocześnie naruszenie, o którym mowa w załączniku nr 4 do ustawy, w przypadku podmiotu wykonującego przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem będącego jednocześnie osobą, o której mowa w ust. 2, nakłada się wyłącznie karę pieniężną, o której mowa w ust. 1. Sąd podkreślił, że jeżeli ten sam czyn wypełnia znamiona deliktów administracyjnych wymienionych w załączniku nr 3 i nr 4, karę wymierza się wyłącznie w oparciu o art. 92a ust. 1 u.t.d., a więc za naruszenia określone w załączniku nr 3. Ponadto wskazał, że WSA w Olsztynie, wyrokiem z 26 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Ol 756/20, oddalił skargę W. K. na decyzję GITD z dnia [...] lipca 2020 r. w przedmiocie kary za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. W sprawie tej karę w wysokości 12.000 zł nałożono na skarżącego za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji. Podstawą nałożenia kary w obydwu przypadkach był jeden protokół kontroli z [...] maja 2019 r. i stwierdzenie wykonywania przez skarżącego przewozu osób z ul. [...] w O. na ul. [...] w dniu [...] maja 2019 r. W ocenie Sądu pierwszej instancji, biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że za ten sam czyn, szczegółowo opisany w protokole kontroli z [...] maja 2019 r., nałożono na skarżącego karę pieniężną zarówno na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. - za delikt określony w lp.1.1. załącznika nr 3, jak i na podstawie art. 92a ust. 2 u.t.d. - za delikt określony w lp. 4.2. i lp. 4.3. załącznika nr 4 do u.t.d. Tymczasem zaś, organ powinien zastosować w sprawie art. 92a ust. 10 u.t.d. czego jednak nie uczynił i przez co naruszył przepisy prawa materialnego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył organ wnosząc o jego uchylenie i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie, rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 92a ust. 10 oraz art. 92a ust. 1 i 2 u.t.d., lp. 1.1, lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. oraz lp. 4.2 i lp. 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że w niniejszej sprawie, w bezspornie ustalonym stanie faktycznym, zastosowany powinien być przepis art. 92a ust. 10 u.t.d., podczas gdy w sprawie brak było podstaw do uznania, że zachowanie skarżącego stanowiące naruszenia, o których mowa w lp. 1.1 i 1p. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., stanowiło jednocześnie naruszenia określone w lp. 4.2 i 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d., a tym samym brak było przesłanek do nałożenia na skarżącego kary wyłącznie na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ przedstawił argumentację na poparcie wniesionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, której w rozpatrywanej sprawie nie stwierdzono. Granice skargi są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy postawione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów prawa materialnego czy też procesowego w rzeczywistości zaistniały. Nie ma on natomiast prawa badania, czy w sprawie wystąpiły inne niż podniesione w skardze kasacyjnej naruszenia prawa, które mogłyby prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z uwzględnieniem przedstawionych zasad postępowania kasacyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku zasługuje na uwzględnienie. W skardze kasacyjnej podniesiono tylko zarzuty oparte na podstawie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. i w świetle ich brzmienia należy przyjąć, że istotą sporu jest wykładnia i zastosowanie 92a ust. 10 u.t.d. - poprzez błędne przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że z dyspozycji tego przepisu wynika zakaz nałożenia w drodze decyzji kary pieniężnej za naruszenie określone w zał. 4 do u.t.d. w przypadku ujawnienia w toku kontroli jakichkolwiek naruszeń opisanych w zał. nr 3 i zał. nr 4 do u.t.d. i wymierzenia już na ten sam podmiot kary za naruszenia z zał. 3 do u.t.d. W pierwszej kolejności należy podnieść, że podobny problem był już przedmiotem orzekania w sprawach rozpoznawanych przez Naczelny Sąd Administracyjny, w wyrokach z: 21 kwietnia 2022 r., sygn. akt II GSK 182/22, 21 września 2023 r., sygn. akt II GSK 744/22, Naczelny Sąd Administracyjny odnosił się do analogicznych w istocie zarzutów skarg kasacyjnych z zakresu prawa materialnego, w zbliżonym stanie faktycznym sprawy. Oceny przedstawione w uzasadnieniach wskazanych powyżej wyroków NSA, skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, a zatem uznał za zasadne odwołanie się do motywów wskazanych rozstrzygnięć. Niniejsze postępowanie odnosi się do kary administracyjnej w kwocie 2.000 zł, nałożonej na skarżącego jako inną osobę wykonującą czynności związane z przewozem drogowym, o której mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d. Zgodnie z art. 92a ust. 8 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d., a także wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 4 do tej ustawy. Dokonując oceny zarzutów skargi kasacyjnej, skład orzekający w niniejszej sprawie uznaje, że ukaranie strony karą administracyjną za naruszenia określone w załącznika nr 4, nie wyklucza możliwości wszczęcia, wobec tej samej strony, postępowania w przedmiocie innych naruszeń stwierdzonych podczas jednej kontroli, określonych w innym załączniku do ustawy. W sprawie bezspornym jest, że decyzją z [...] lipca 2020 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] lipca 2019 r., którą nałożono na skarżącego karę pieniężną w wysokości 12.000 złotych. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 4 pkt 11 i pkt 22, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a, art. 87 ust. 1, art. 92a ust. 1 i 3 oraz ust. 7 pkt 1 u.t.d.), a także lp. 1.1. i lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d. Ukaranie nastąpiło w związku z ustaleniami poczynionymi w trakcie kontroli [...] maja 2019 r. w O. Skarga wniesiona na powyższą decyzję z [...] lipca 2020 r. została oddalona wyrokiem WSA w Olsztynie z 26 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Ol 756/20, a skarga kasacyjna od tego orzeczenia, wyrokiem NSA z 16 maja 2024 r., sygn. akt II GSK 486/21. Zgodnie z art. 92a ust. 10 u.t.d., jeżeli czyn będący naruszeniem, o którym mowa w zał. nr 3 do ustawy, stanowi jednocześnie naruszenie, o którym mowa w zał. nr 4 do ustawy, w przypadku podmiotu wykonującego przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem będącego jednocześnie osobą, o której mowa w ust. 2, nakłada się wyłącznie karę pieniężną, o której mowa w ust. 1. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że art. 92a ust. 10 u.t.d. wyłącza możliwość nałożenia na ten sam podmiot kary pieniężnej za te same naruszenia, jeśli są one uregulowane i usankcjonowanie jednocześnie w dwóch załącznikach do ustawy: nr 3 i nr 4. Sytuacje objęte dyspozycją art. 92a ust. 10 to takie zatem, gdy jeden czyn wypełnia znamiona naruszeń z dwóch załączników. W ocenie Sądu, normy zawartej w tym przepisie nie można odczytywać jako generalnego zakazu nałożenia kary za stwierdzone podczas jednej kontroli naruszenia, przewidziane w zał. nr 3 i nr 4, bez względu na rodzaj tych naruszeń. Odmienne wnioskowanie przez Sąd pierwszej instancji w ocenie składu orzekającego jest błędne chociażby dlatego, że ustanowiony w art. 92a ust. 10 nakaz nałożenia jednej kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 (a więc opisanej w zał. nr 3 do u.t.d.), w określonych w tym przepisie sytuacjach, odnosi się wyraźnie do tożsamości stwierdzonych naruszeń, a nie do tożsamości zdarzenia (w tym przypadku kontroli), będącego podstawą do stwierdzenia tych naruszeń. To nie okoliczność jednej kontroli (jednego czynu) wyłącza możliwość nałożenia kar pieniężnych przewidzianych w dwóch załącznikach, ale stwierdzenie, że czyn ten stanowi naruszenie opisane jednocześnie w zał. nr 3 i nr 4. Tytułem przykładu należy wskazać, iż brak licencji stwierdzony podczas kontroli przewozu, o jakim mowa w załączniku nr 3 lp. 1.1 oraz nieokazanie i niewyposażenie kierowcy w licencję podczas tej samej kontroli, o czym mowa w załączniku nr 4 lp. 1.1, wynikają z tego samego naruszenia, a zatem zgodnie z art. 92a ust. 10 u.t.d. nie można ukarać za brak licencji i za jej nieokazanie, bowiem brak licencji pochłania to drugie naruszenie. Tego rodzaju asocjacji naruszeń w załącznikach nr 3 i 4 jest znacznie więcej, np. naruszenia z Ip. 4.5, 5, 11-13, 15.1 i 15.2 opisane w załączniku nr 4, stanowią odpowiednio naruszenia z Ip. 6.3.3., 8, 5.4 pkt 3 i pkt 4, 5.5 pkt 3, 9.1 i 9.2 załącznika nr 3. Żadna z opisanych wyżej sytuacji nie zachodzi jednak w niniejszej sprawie. Ograniczeniem dla organu, jeśli chodzi o wysokość kary nałożonej w trakcie jednej kontroli drogowej przeprowadzonej [...] maja 2019 r., był w tej sytuacji przepis art. 92a ust. 3 u.t.d. - w przypadku naruszeń określonych w zał. nr 3 (kara nie może przekroczyć 12 000 zł) oraz art. 92a ust. 4 - jeśli stwierdzone naruszenia wyczerpują te, które zostały opisane w zał. nr 4 (kara nie może wówczas przekroczyć 3 000 zł). Łącznie, w czasie tej kontroli drogowej, organ nie mógł nałożyć kary wyższej niż 15 000 zł. W stanie faktycznym sprawy przepisy te nie zostały naruszone. Innymi słowy, naruszenia wymienione w zał. nr 3, lp 1.1., lp. 2.10 i lp 2.11, za które inną decyzją wymierzono skarżącemu karę pieniężną 12 000 zł, nie pochłaniają naruszenia wymienionego w zał. nr 4 l.p. 4.3., na podstawie którego podjęto zaskarżoną decyzję. Naruszenie z jednego załącznika nie stanowi zatem w tym konkretnym przypadku jednocześnie naruszenia z drugiego załącznika. W konsekwencji uwzględnienia zarzutu błędnej wykładni i tym samym wadliwego zastosowania w sprawie art. 92a ust. 10 u.t.d., należało zgodzić się z organem skarżącym kasacyjnie, że na gruncie przedmiotowej sprawy należy jednoznacznie podkreślić, iż czym innym jest wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji lp. 1.1 zał. nr 3 do u.t.d., wykonywanie przewozów okazjonalnych pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu lub zakazów, o których mowa w art. 18 ust. 5 u.t.d. lp. 2.10 zał. nr 3 oraz wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. lp. 2.11 zał. nr 3 u.t.d., a czymś zupełnie innym jest brak badań psychologicznych (zał. 4.2 i I.p. nr 4 do u.t.d.). Tym samym należy stwierdzić, że normy zawartej w tym przepisie nie można, odczytywać jako generalnego zakazu nałożenia kary za stwierdzone podczas jednej kontroli naruszenia, przewidziane w załączniku nr 3 i nr 4, bez względu na rodzaj tych naruszeń. Zasadność powyższych zarzutów naruszenia prawa materialnego przesądza o konieczności uwzględnienia skargi kasacyjnej i uchylenia w całości wyroku WSA. Uznając, że istota sprawy jest wyjaśniona, należało rozpoznać skargę. Zauważyć trzeba, że podstawy odpowiedzialności skarżącego zostały już w całości rozpatrzone i uznane przez Sąd pierwszej instancji, w oparciu o ustalony niewadliwie przez organy stan faktyczny niebudzący wątpliwości proceduralnych, a o wyniku kontroli sądowoadministracyjnej przesądziła tylko odmienna ocena co do możliwości nałożenia za naruszenia stwierdzone w toku jednej kontroli, kar - w oparciu zarówno o załącznik nr 3, jak i 4 do ustawy o transporcie drogowym. Zgodzić się zatem należało, że skarżący wykonywał [...] maja 2019 r. odpłatny przewóz osób. Przyjęciu odpłatnego charakteru usługi nie sprzeciwiało się to, że płatności nie dokonano bezpośrednio na rzecz kierowcy, lecz poprzez obciążenie rachunku bankowego pasażera na skutek akceptacji warunków określonych w aplikacji [...]. Przedsięwzięcie polegające na organizowaniu usług przewozu poprzez aplikację [...] ma charakter ciągły, zorganizowany, a usługa była świadczona przez skarżącego jako wykonawcę przewozu we własnym imieniu. Wykonywanie transportu drogowego będzie zachodziło także wówczas, gdy podmiot nie jest przedsiębiorcą i nie prowadzi trwale działalności gospodarczej, lecz faktycznie świadczy odpłatną usługę przewozu osób, nawet jednorazowo, odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 ust. 1 u.t.d. Sąd pierwszej instancji trafnie też przyjął, że organy zasadnie zakwalifikowały skarżącego jako podmiot wykonujący czynności związane z transportem drogowym w rozumieniu art. 92a ust. 2 u.t.d. zaś przewóz jako zarobkowy przewóz osób, o którym mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d., który był wykonywany bez wymaganego prawem orzeczenia lekarskiego i psychologicznego. Odpowiedzialność za popełnienie naruszeń wynikająca z art. 92a ust. 1 i 2 u.t.d. ma charakter obiektywny, jest niezależna od winy czy też stopnia zagrożenia wobec osób trzecich, a do jej powstania wystarczy stwierdzenie naruszenia przepisów o transporcie drogowym. Skarżący jako podmiot wykonujący w dniu kontroli inne czynności związane z przewozem drogowym (przewóz okazjonalny osób) był zobowiązany do przestrzegania przepisów o transporcie drogowym i posiadania odpowiednich dokumentów. Brak dopełnienia tych obowiązków oraz niewykazanie wystąpienia przesłanek wyłączających odpowiedzialność za ten brak, jak również prawidłowe niestwierdzenie wystąpienia tych przesłanek przez organ, skutkuje nałożeniem kary. Z tych wszystkich względów skarga podlegała oddaleniu. Dlatego też NSA na podstawie art. 188 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935 ze zm.), zasądzając od skarżącego na rzecz organu 775 zł, przy czym na kwotę tę składają się: równowartość wpisu od skargi kasacyjnej (100 zł) oraz wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym dla pełnomocnika, który nie prowadził sprawy w I instancji (675 zł).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI