II GSK 53/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzje organów administracji dotyczące nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Sąd I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na błędnym założeniu, że mogło dojść do naruszenia zasady ne bis in idem, co skutkowałoby koniecznością zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a. NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a., który wyłącza stosowanie przepisów o administracyjnych karach pieniężnych, gdy kwestie te są uregulowane w przepisach odrębnych, tak jak w przypadku art. 140aa ust. 4 Prawa o ruchu drogowym. Ponadto, NSA wskazał na istotne uchybienia proceduralne Sądu I instancji, w tym brak dostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego dotyczącego ewentualnego podwójnego ukarania skarżącego. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wyłączenia stosowania przepisów k.p.a. o karach administracyjnych w przypadku uregulowania ich w przepisach odrębnych (np. Prawo o ruchu drogowym, ustawa o transporcie drogowym) oraz zasady ne bis in idem w kontekście kar nakładanych na podstawie różnych ustaw.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z karami za przejazd pojazdem nienormatywnym, ale jego interpretacja przepisów proceduralnych ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepis art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. wyłącza stosowanie art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a. w sytuacji, gdy przepisy odrębne (np. Prawo o ruchu drogowym) regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepis art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. wyłącza stosowanie art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a., jeśli przepisy odrębne regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że art. 189a § 2 k.p.a. wprost wyłącza stosowanie Działu IVa k.p.a. w zakresie, w jakim zagadnienia te są uregulowane w przepisach odrębnych. Przepis art. 140aa ust. 4 Prawa o ruchu drogowym, podobnie jak art. 92c ustawy o transporcie drogowym, reguluje sytuacje, w których nie wszczyna się postępowania lub umarza się postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej, co ma taki sam skutek jak odstąpienie od nałożenia kary.
Czy nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 140aa ust. 1 Prawa o ruchu drogowym za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia jest tożsame z naruszeniem na podstawie ustawy o transporcie drogowym, co skutkowałoby naruszeniem zasady ne bis in idem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nałożenie kary na podstawie Prawa o ruchu drogowym i ustawy o transporcie drogowym nie jest automatycznie tożsame, a Sąd I instancji nie wykazał dostatecznie, czy doszło do podwójnego ukarania za ten sam czyn.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że znamiona podmiotowe i przedmiotowe naruszeń opisanych w Prawie o ruchu drogowym i ustawie o transporcie drogowym nie są identyczne. Ustawa Prawo o ruchu drogowym chroni bezpieczeństwo ruchu drogowego i stan techniczny dróg, podczas gdy ustawa o transporcie drogowym chroni prawidłowość prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie transportu. Różnice te powodują, że naruszenia te nie są jednorodne w sensie prawnym i ontologicznym. Ponadto, Sąd I instancji nie ustalił jednoznacznie, czy skarżący został faktycznie ukarany na podstawie ustawy o transporcie drogowym.
Czy Sąd I instancji prawidłowo ocenił stan faktyczny i prawny sprawy, czy też naruszył przepisy postępowania, nie podejmując niezbędnych środków do wyjaśnienia sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd I instancji naruszył przepisy postępowania, nie podejmując niezbędnych środków do wyjaśnienia sprawy i opierając orzeczenie na niepełnych ustaleniach faktycznych.
Uzasadnienie
NSA uznał za zasadny zarzut naruszenia przepisów postępowania przez Sąd I instancji, wskazując na brak podjęcia środków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy oraz oparcie orzeczenia na własnych ustaleniach, które nie znajdowały odzwierciedlenia w aktach sprawy. Sąd I instancji nie skorzystał z możliwości przeprowadzenia dowodu uzupełniającego, co było istotne w kontekście wątpliwości co do podwójnego ukarania.
Przepisy (27)
Główne
p.r.d. art. 140aa § ust. 4
Prawo o ruchu drogowym
Pomocnicze
k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189a § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Ustawa o drogach publicznych
u.t.d. art. 92b
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92c
Ustawa o transporcie drogowym
p.r.d. art. 64 § ust. 1
Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140aa § ust. 1
Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140ab § ust. 1 pkt 2
Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140ab § ust. 2
Prawo o ruchu drogowym
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna wykładnia i zastosowanie art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. przez WSA. • Niewłaściwe zastosowanie art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a. przez WSA. • Naruszenie przepisów postępowania przez WSA, w tym brak należytego wyjaśnienia sprawy i oparcie orzeczenia na niezweryfikowanych faktach. • Niewłaściwe zastosowanie zasady ne bis in idem przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
NSA w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela i uznaje za własne zasadnicze argumenty wskazane w wyżej wymienionych rozstrzygnięciach. • Z przywołanej regulacji jednoznacznie wynika, że uregulowanie w przepisach odrębnych zagadnień wymienionych art. 189a § 2 k.p.a. jest wystarczające dla przyjęcia, że przepisy tego działu k.p.a. (Działu IVa) nie mają zastosowania. • Sąd I instancji jednocześnie wskazał, iż 'w niniejszej sprawie Sąd nie dysponuje decyzją wydaną na podstawie przepisów ustawy o transporcie drogowym i (..) nie posiada także wiedzy na temat ewentualnej prawomocności takiej decyzji.'
Skład orzekający
Anna Ostrowska
sprawozdawca
Elżbieta Czarny-Drożdżejko
członek
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia stosowania przepisów k.p.a. o karach administracyjnych w przypadku uregulowania ich w przepisach odrębnych (np. Prawo o ruchu drogowym, ustawa o transporcie drogowym) oraz zasady ne bis in idem w kontekście kar nakładanych na podstawie różnych ustaw."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z karami za przejazd pojazdem nienormatywnym, ale jego interpretacja przepisów proceduralnych ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej zasady ne bis in idem i jej zastosowania w praktyce, co jest istotne dla wielu prawników. Wyjaśnia skomplikowane relacje między różnymi przepisami prawa.
“Czy można dostać dwa razy karę za to samo? NSA wyjaśnia zasadę ne bis in idem w transporcie.”
Dane finansowe
WPS: 5000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.