II GSK 370/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki C. S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia o ustaleniu podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Spór dotyczył charakteru umowy zawartej przez spółkę z wykonawcą – spółka twierdziła, że była to umowa o dzieło, podczas gdy organy i sąd niższej instancji uznały ją za umowę o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o umowie zlecenia. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących umowy o dzieło i zlecenia. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nie jest ona zasadna. Sąd podkreślił, że w sprawach dotyczących ubezpieczeń zdrowotnych kluczowa jest kwalifikacja umowy na gruncie przepisów prawa publicznego, a nie zgodny zamiar stron, który nie może kształtować publicznoprawnych obowiązków. Analizując cechy umowy, NSA wskazał, że umowa o opracowanie i wykonanie układu choreograficznego na potrzeby ćwiczeń fitness, ze względu na brak indywidualnego, sprawdzalnego rezultatu i możliwość stosowania przepisów o rękojmi, nie spełnia kryteriów umowy o dzieło. Zamiast tego, uznał ją za umowę o świadczenie usług, co skutkuje obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego. Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego i własnego, wskazując na różnice między umową o dzieło (nastawioną na rezultat) a umową zlecenia (nastawioną na staranne działanie). W konsekwencji, NSA uznał, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił charakter umowy i utrzymał w mocy decyzję Prezesa NFZ.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaKwalifikacja umów cywilnych (o dzieło vs. zlecenie/usługi) na potrzeby ustalenia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego, zwłaszcza w kontekście umów kreatywnych i usługowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznego przypadku umowy o choreografię na potrzeby ćwiczeń fitness, ale zasady interpretacji mają szersze zastosowanie do innych umów o podobnym charakterze.
Zagadnienia prawne (2)
Czy umowa o opracowanie i artystyczne wykonanie układu choreograficznego na potrzeby ćwiczeń fitness, z udzieleniem licencji na korzystanie z choreografii, stanowi umowę o dzieło, czy umowę o świadczenie usług (zlecenie) w kontekście podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Umowa taka, ze względu na brak cech dzieła (indywidualny, sprawdzalny rezultat, możliwość rękojmi), powinna być traktowana jako umowa o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o umowie zlecenia.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że w sprawach ubezpieczeniowych kluczowa jest kwalifikacja prawna umowy na gruncie prawa publicznego, a nie zgodny zamiar stron. Umowa o choreografię na potrzeby ćwiczeń fitness nie spełnia kryteriów umowy o dzieło, ponieważ nie gwarantuje indywidualnego, obiektywnie osiągalnego rezultatu, który można by poddać rękojmi. Zamiast tego, cechuje ją staranne działanie i świadczenie usług.
Czy sąd administracyjny kontrolując decyzję w przedmiocie ubezpieczenia zdrowotnego powinien stosować przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące wykładni umów (art. 65 k.c.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy dotyczące wykładni umów cywilnych (art. 65 k.c.) nie mają zastosowania przy ustalaniu podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, gdyż jest to kwestia prawa publicznego.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że autonomia woli stron w zakresie kształtowania umów cywilnych nie może prowadzić do nadawania im treści odmiennych od tych wynikających z przepisów administracyjnego prawa materialnego, które determinują publicznoprawne obowiązki, takie jak ubezpieczenie zdrowotne.
Przepisy (18)
Główne
ustawa o świadczeniach art. 66 § 1 pkt 1 lit. e
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.s.u.s. art. 6 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
k.c. art. 65 § 2
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Nie ma zastosowania przy kwalifikowaniu umów dla potrzeb ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.
k.c. art. 353(1)
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 627
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 750
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 734
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 638 § 1
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 177 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Umowa o opracowanie i wykonanie choreografii na potrzeby ćwiczeń fitness jest umową o dzieło. • Sąd I instancji naruszył przepisy postępowania poprzez błędne ustalenia faktyczne i dowolną ocenę dowodów. • Sąd I instancji naruszył przepisy prawa materialnego, błędnie interpretując i stosując przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące umowy o dzieło i zlecenia.
Godne uwagi sformułowania
nie można oświadczeniem woli kształtować swych publicznoprawnych obowiązków odmiennie, niż wynika to z przepisów administracyjnego prawa materialnego • zasada podlegania ex lege ubezpieczeniom społecznym należy do norm o charakterze ius cogens • granica między usługami, a dziełem może 'bywać płynna' • przedmiotem umowy o dzieło jest doprowadzenie do powstania samoistnego, jednorazowego oraz weryfikowalnego rezultatu
Skład orzekający
Wojciech Kręcisz
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Korycińska
sędzia
Zbigniew Czarnik
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Kwalifikacja umów cywilnych (o dzieło vs. zlecenie/usługi) na potrzeby ustalenia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego, zwłaszcza w kontekście umów kreatywnych i usługowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego przypadku umowy o choreografię na potrzeby ćwiczeń fitness, ale zasady interpretacji mają szersze zastosowanie do innych umów o podobnym charakterze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia umowy o dzieło od umowy zlecenia, co ma bezpośrednie przełożenie na obowiązki ubezpieczeniowe. Interpretacja NSA w kontekście umów kreatywnych jest istotna dla wielu branż.
“Czy umowa o choreografię to dzieło czy zlecenie? NSA wyjaśnia, kiedy zapłacisz składki zdrowotne.”
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.