Orzeczenie · 2016-10-13

II GSK 2967/16

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2016-10-13
NSAAdministracyjneWysokansa
środki unijnezamówienia publicznekorekta finansowaSIWZbeneficjentzwrot dofinansowaniaNSAprawo administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Szkoły A od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę uczelni na decyzję Zarządu Województwa Małopolskiego o zwrocie części dofinansowania ze środków UE. Sprawa dotyczyła naruszenia procedury zamówienia publicznego przy realizacji projektu współfinansowanego z Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego. Instytucja Zarządzająca RPO stwierdziła, że uczelnia, udzielając odpowiedzi na pytanie dotyczące warunków zamówienia, zmodyfikowała Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia (SIWZ) bez publikacji tej zmiany w Dzienniku Urzędowym UE, co stanowiło naruszenie Prawa zamówień publicznych. W konsekwencji nałożono korektę finansową metodą wskaźnikową. Sąd pierwszej instancji uznał, że uczelnia, mimo że jest uczelnią wyższą, działa jako podmiot gospodarczy na rynku zamówień publicznych, a naruszenie procedury, nawet potencjalnie skutkujące szkodą dla budżetu UE, uzasadnia nałożenie korekty. Sąd pierwszej instancji uznał również, że zastosowanie względniejszego Taryfikatora korekt finansowych (obowiązującego w dniu kontroli, a nie podpisania umowy) było uzasadnione zakazem reformationis in peius. Skarga kasacyjna zarzucała m.in. błędne uznanie uczelni za podmiot gospodarczy, naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących oceny opinii Prezesa UZP oraz błędne zastosowanie przepisów dotyczących korekt finansowych i Taryfikatora. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA i organu. Sąd podkreślił, że definicja 'podmiotu gospodarczego' zawarta w rozporządzeniu wykonawczym ma zastosowanie również do uczelni realizujących projekty z funduszy UE. NSA uznał również, że naruszenie procedury zamówienia publicznego, polegające na modyfikacji SIWZ bez publikacji w Dzienniku UE, było podstawą do nałożenia korekty finansowej, a uczelnia nie wykazała istotnego wpływu ewentualnych uchybień proceduralnych na wynik sprawy. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące stosowania Taryfikatora i interpretacji przepisów o finansach publicznych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'podmiot gospodarczy' w kontekście funduszy UE, zasady stosowania przepisów o zamówieniach publicznych przy projektach unijnych, zasady nakładania korekt finansowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia procedury zamówienia publicznego przy projektach UE.

Zagadnienia prawne (4)

Czy uczelnia publiczna, realizując zamówienie publiczne współfinansowane ze środków UE, jest traktowana jako 'podmiot gospodarczy' w rozumieniu przepisów o funduszach UE?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uczelnia publiczna, udzielając zamówień publicznych, działa na rynku na zasadach konkurencyjności i jej działania odnoszą skutek gospodarczy, co kwalifikuje ją jako podmiot gospodarczy w rozumieniu art. 27 lit. a rozporządzenia Komisji (WE) nr 1828/2006.

Uzasadnienie

Definicja 'podmiotu gospodarczego' zawarta w rozporządzeniu wykonawczym ma zastosowanie do rozporządzenia nr 1083/2006 i obejmuje każdego, kto wdraża pomoc z Funduszy, z wyjątkiem państwa członkowskiego wykonującego uprawnienia władzy publicznej. Działania uczelni na rynku zamówień publicznych mają skutek gospodarczy.

Czy odpowiedź na pytanie dotyczące warunków zamówienia, która rozszerza krąg potencjalnych oferentów, stanowi modyfikację SIWZ wymagającą publikacji w Dzienniku Urzędowym UE?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli odpowiedź na pytanie dotyczące warunków zamówienia prowadzi do istotnej zmiany warunków zamówienia i zwiększa krąg potencjalnych oferentów, stanowi to modyfikację SIWZ wymagającą publikacji w Dzienniku Urzędowym UE zgodnie z art. 38 ust. 4a Prawa zamówień publicznych.

Uzasadnienie

Udzielenie odpowiedzi, która dopuszcza wykazanie się doświadczeniem w przebudowie lub modernizacji obiektu, zamiast tylko w budowie, stanowi istotną zmianę warunków zamówienia, a nie jedynie doprecyzowanie. Brak publikacji tej zmiany w Dzienniku UE narusza przepisy.

Czy naruszenie procedury zamówienia publicznego, które mogło potencjalnie skutkować szkodą dla budżetu UE, uzasadnia nałożenie korekty finansowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nieprawidłowość rozumiana jako naruszenie przepisów prawa skutkujące rzeczywistą lub potencjalną szkodą dla budżetu UE, uzasadnia nałożenie korekty finansowej.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 2 pkt 7 rozporządzenia nr 1083/2006, nieprawidłowość obejmuje wszelkie naruszenia, które potencjalnie mogą skutkować wypłatą środków, które nie powinny być wypłacone. Do powstania szkody nie jest wymagany faktyczny uszczerbek majątkowy.

Czy stosowanie Taryfikatora korekt finansowych obowiązującego w dniu kontroli, zamiast obowiązującego w dniu podpisania umowy, może być uzasadnione zakazem reformationis in peius?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli wersja Taryfikatora obowiązująca w dniu kontroli jest względniejsza dla skarżącego niż wersja obowiązująca w dniu podpisania umowy, a organ zastosował tę względniejszą wersję, uchylenie decyzji mogłoby naruszyć zakaz reformationis in peius.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że organ zastosował względniejszą wersję Taryfikatora, która nie przewidywała możliwości miarkowania korekty w takim zakresie, jak starsza wersja. Uchylenie decyzji w takiej sytuacji mogłoby pogorszyć sytuację skarżącego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (9)

Główne

Rozporządzenie 1083/2006 art. 2 § pkt 7

ROZPORZĄDZENIE RADY (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999

Definiuje 'nieprawidłowość' jako naruszenie przepisów prawa skutkujące rzeczywistą lub potencjalną szkodą dla budżetu UE.

u.f.p. art. 207

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

Reguluje zasady zwrotu środków publicznych, w tym dofinansowania ze środków UE.

p.z.p. art. 7 § ust. 1

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych

Zasada prowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia w sposób zapewniający uczciwą konkurencję i równe traktowanie wykonawców.

p.z.p. art. 38 § ust. 4a

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych

Obowiązek publikacji w Dzienniku Urzędowym UE zmian w SIWZ.

Pomocnicze

Rozporządzenie 1828/2006 art. 27 § lit. a)

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) nr 1828/2006 z dnia 8 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 [...] oraz rozporządzenia (WE) nr 1080/2006 [...]

Definiuje 'podmiot gospodarczy' jako każdą osobę fizyczną, prawną lub inny podmiot biorący udział we wdrażaniu pomocy z Funduszy, z wyjątkiem państwa członkowskiego podczas wykonywania uprawnień władzy publicznej.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania).

p.p.s.a. art. 134 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakaz reformationis in peius (zakaz pogarszania sytuacji strony skarżącej).

u.z.p.p.r. art. 26 § ust. 1 pkt 1, 14, 15 i 15a

Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju

Przepisy dotyczące wdrażania funduszy UE i kontroli wydatków.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uczelnia jest podmiotem gospodarczym w rozumieniu przepisów o funduszach UE. • Naruszenie procedury zamówienia publicznego (modyfikacja SIWZ bez publikacji w Dzienniku UE) stanowi nieprawidłowość skutkującą potencjalną szkodą dla budżetu UE. • Nałożenie korekty finansowej jest uzasadnione stwierdzoną nieprawidłowością. • Zastosowanie względniejszego Taryfikatora korekt finansowych było zgodne z zakazem reformationis in peius.

Odrzucone argumenty

Uczelnia nie jest podmiotem gospodarczym. • Odpowiedź na pytanie dotyczące SIWZ nie była modyfikacją, lecz doprecyzowaniem. • Brak publikacji zmiany SIWZ nie naruszył prawa zamówień publicznych. • Nie wystąpiła nieprawidłowość ani szkoda. • Zastosowanie Taryfikatora w wersji obowiązującej w dniu kontroli było nieprawidłowe. • Korekta finansowa jest karą administracyjną i jej wysokość jest nieproporcjonalna.

Godne uwagi sformułowania

podmiot gospodarczy to każda osoba fizyczna, prawna lub inny podmiot biorący udział we wdrażaniu pomocy z Funduszy, z wyjątkiem państwa członkowskiego podczas wykonywania uprawnień władzy publicznej • do powstania szkody w budżecie UE nie jest wymagane powstanie faktycznego uszczerbku majątkowego • uchylenie takiej decyzji stanowiłoby naruszenie zakazu reformationis in peius

Skład orzekający

Marzenna Zielińska

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Skoczylas

sędzia

Stanisław Śliwa

sędzia del. NSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'podmiot gospodarczy' w kontekście funduszy UE, zasady stosowania przepisów o zamówieniach publicznych przy projektach unijnych, zasady nakładania korekt finansowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia procedury zamówienia publicznego przy projektach UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji pojęcia 'podmiot gospodarczy' w kontekście funduszy UE oraz konsekwencji naruszenia procedur zamówień publicznych, co ma istotne znaczenie praktyczne dla beneficjentów.

Czy uczelnia to 'podmiot gospodarczy'? NSA rozstrzyga w sprawie milionowych funduszy UE.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst