II GSK 2425/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odpowiedzialności spółki B. Sp. z o.o., działającej jako pośrednik w przewozie osób, za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Spółka została ukarana karą pieniężną za przekazanie zlecenia przewozu podmiotowi, który wprawdzie posiadał licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, a zgłoszony do tej licencji pojazd był pojazdem osobowym, jednakże pojazd ten nie spełniał wymogów taksówki – nie był odpowiednio oznakowany (brak lampy TAXI) ani wyposażony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów administracji. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 czerwca 2024 r. oddalił skargę kasacyjną spółki. Sąd podkreślił, że obowiązek pośrednika, wynikający z art. 27b ust. 1 pkt 1a ustawy o transporcie drogowym, nie ogranicza się jedynie do weryfikacji posiadania przez przewoźnika odpowiedniej licencji, ale obejmuje również sprawdzenie, czy przewóz jest wykonywany pojazdem spełniającym wymogi właściwe dla posiadanej licencji. W przypadku licencji taksówkowej, oznacza to wymóg, aby pojazd był faktycznie taksówką, tj. odpowiednio oznakowany i wyposażony. NSA uznał, że spółka nie dopełniła tego obowiązku, zlecając przewóz pojazdem, który nie był taksówką, mimo posiadania przez przewoźnika licencji taksówkowej. Sąd odrzucił argumenty spółki dotyczące ograniczonego zakresu jej obowiązków oraz braku narzędzi do kontroli, wskazując, że przepisy prawa nakładają na pośrednika obowiązek weryfikacji zgodności przewozu z przepisami, a współpraca z przewoźnikami odbywa się na zasadzie dobrowolności. Odpowiedzialność pośrednika jest niezależna od odpowiedzialności przewoźnika.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWeryfikacja obowiązków pośredników przy przewozie osób, zakres odpowiedzialności za zlecanie przewozów podmiotom nieposiadającym odpowiednich licencji lub wykonującym przewóz niezgodnie z licencją, wymogi dotyczące taksówek.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przepisami ustawy o transporcie drogowym i definicją taksówki.
Zagadnienia prawne (3)
Czy obowiązek pośrednika przy przewozie osób obejmuje weryfikację, czy pojazd, którym wykonywany jest przewóz, spełnia wymogi właściwe dla posiadanej przez przewoźnika licencji (np. licencji taksówkowej)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, obowiązek pośrednika obejmuje weryfikację nie tylko posiadania przez przewoźnika odpowiedniej licencji, ale także tego, czy przewóz jest wykonywany pojazdem zgodnym z tą licencją i spełniającym wymogi dla danego typu pojazdu (np. taksówki).
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy ustawy o transporcie drogowym (art. 27b ust. 1, art. 5d, art. 5e) nakładają na pośrednika obowiązek zapewnienia, że zlecenie jest przekazywane podmiotom posiadającym odpowiednią licencję i wykonującym przewóz zgodnie z jej zakresem, co obejmuje także wymogi dotyczące pojazdu.
Czy spółka pośrednicząca w przewozie osób ponosi odpowiedzialność za zlecenie przewozu podmiotowi, który wprawdzie posiada licencję taksówkową, ale wykonuje przewóz pojazdem nieoznakowanym i niewyposażonym zgodnie z wymogami dla taksówki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, spółka ponosi odpowiedzialność, ponieważ nie zweryfikowała, czy przewóz jest wykonywany pojazdem będącym taksówką w rozumieniu przepisów, a jedynie sprawdziła posiadanie przez przewoźnika licencji.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że brak odpowiedniego oznakowania i wyposażenia pojazdu wyklucza uznanie go za taksówkę, a tym samym przewóz wykonywany takim pojazdem, nawet przy posiadaniu licencji taksówkowej, stanowi naruszenie przepisów, za które pośrednik ponosi odpowiedzialność.
Czy obowiązek weryfikacji przez pośrednika posiadania licencji przez przewoźnika ogranicza się do momentu rozpoczęcia współpracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek weryfikacji musi uwzględniać zgodność przewozu z rodzajem licencji i wymogami dla pojazdu, co wykracza poza samo sprawdzenie posiadania licencji przed rozpoczęciem współpracy.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że przepisy art. 5d i 5e ustawy o transporcie drogowym, dotyczące obowiązku zlecania przewozów tylko licencjonowanym podmiotom i zakazu pośrednictwa przy przewozach okazjonalnych pojazdami niespełniającymi wymogów, wymagają szerszej weryfikacji niż tylko formalne posiadanie licencji.
Przepisy (11)
Główne
u.t.d. art. 27b § ust. 1 pkt 1a
Ustawa o transporcie drogowym
Obowiązek weryfikacji przez pośrednika, czy przedsiębiorca, któremu przekazuje zlecenia, posiada odpowiednią licencję, nie ogranicza się do momentu rozpoczęcia współpracy i musi uwzględniać zgodność przewozu z rodzajem licencji i wymogami dla pojazdu.
u.t.d. art. 92a § ust. 1, 3, 7
Ustawa o transporcie drogowym
Podstawa nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy, w tym za przekazywanie zleceń podmiotowi bez odpowiedniej licencji.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1 w zw. z art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
u.t.d. art. 5b § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
Wymóg uzyskania licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób.
u.t.d. art. 5d
Ustawa o transporcie drogowym
Zakaz przekazywania zleceń przewozu osób przez pośrednika podmiotowi, który nie posiada odpowiedniej licencji.
u.t.d. art. 5e
Ustawa o transporcie drogowym
Zakaz prowadzenia pośrednictwa przy przewozie osób w przewozach okazjonalnych wykonywanych pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą.
Pomocnicze
u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Przepis dotyczący możliwości uwolnienia się od odpowiedzialności przez wykazanie, że podmiot uczynił wszystko, co można było od niego wymagać.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury art. 24 § ust. 1 pkt 8
Określa warunki techniczne pojazdów, w tym wymóg posiadania dodatkowej lampy z napisem "TAXI" dla taksówek.
u.t.d. art. 4 § pkt 24
Ustawa o transporcie drogowym
Definicja pośrednictwa przy przewozie osób.
p.r.d. art. 2 § pkt 43
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Definicja taksówki, wskazująca na konieczność odpowiedniego wyposażenia i oznaczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek pośrednika obejmuje weryfikację nie tylko posiadania licencji przez przewoźnika, ale także zgodności wykonywanego przewozu z rodzajem licencji i wymogami dla pojazdu. • Pojazd nieoznakowany i niewyposażony zgodnie z wymogami dla taksówki nie może być uznany za taksówkę, nawet jeśli jest zgłoszony do licencji taksówkowej. • Odpowiedzialność pośrednika jest niezależna od odpowiedzialności przewoźnika.
Odrzucone argumenty
Obowiązek pośrednika ogranicza się do weryfikacji posiadania licencji przez przewoźnika przed rozpoczęciem współpracy. • Pośrednik nie posiada narzędzi prawnych ani faktycznych do bieżącej kontroli zgodności przewozów z wymogami prawnymi. • Nałożenie kary pieniężnej narusza zasadę demokratycznego państwa prawnego ze względu na arbitralne i nieproporcjonalne wymogi. • Naruszenie wymaga stwierdzenia co najmniej dwóch przypadków przekazania zlecenia.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązek sprawdzenia spełniania koniecznych wymagań przez zleceniobiorcę nie może pomijać znaczenia konsekwencji wynikających z przepisów art. 5d i art. 5e u.t.d. • Posiadanie odpowiedniej licencji wiąże się bowiem z wykonywaniem wynikających z niej uprawnień, co w odniesieniu do licencji, o której jest mowa w art. 5b ust. 1 pkt 3 przywołanej ustawy uzasadnia wniosek, że wykonywanie wynikających z niej uprawnień może nastąpić tylko i wyłącznie pojazdem samochodowym, który jest taksówką w rozumieniu przepisów obowiązującego prawa, a więc pojazdem, który jest odpowiednio wyposażony oraz odpowiednio oznaczony. • Właściwe oznaczenie pojazdu samochodowego jest warunkiem koniecznym, aby dany pojazd mógł być uznany za taksówkę, a wykonywany nim przewóz - przy posiadaniu wymaganej licencji, do której zgłoszono ten pojazd - za przewóz osób taksówką.
Skład orzekający
Małgorzata Rysz
przewodniczący sprawozdawca
Wojciech Kręcisz
członek
Wojciech Sawczuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Weryfikacja obowiązków pośredników przy przewozie osób, zakres odpowiedzialności za zlecanie przewozów podmiotom nieposiadającym odpowiednich licencji lub wykonującym przewóz niezgodnie z licencją, wymogi dotyczące taksówek."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przepisami ustawy o transporcie drogowym i definicją taksówki.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy popularnej usługi przewozu osób za pomocą aplikacji, a rozstrzygnięcie precyzuje odpowiedzialność pośredników i wymogi dotyczące taksówek, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i konsumentów.
“Aplikacja przewozowa kontra wymogi taksówki: NSA wyjaśnia, kto odpowiada za niezgodny z prawem przewóz.”
Dane finansowe
WPS: 12 000 PLN
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.