II GSK 2148/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na spółkę B. Sp. z o.o. za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, polegające na przekazaniu zlecenia przewozu podmiotowi, który nie posiadał odpowiedniej licencji lub wykonywał przewóz z naruszeniem przepisów. Kontrola wykazała, że pojazd użyty do przewozu nie spełniał wymogów taksówki (brak oznakowania, taksometru) i nie był zgłoszony do licencji taksówkowej, którą posiadał przewoźnik. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok w mocy. NSA uznał, że obowiązek pośrednika, wynikający z art. 27b ust. 1 UTD, nie ogranicza się do weryfikacji posiadania licencji przez przewoźnika przed rozpoczęciem współpracy, ale obejmuje również sprawdzenie, czy przewóz jest wykonywany pojazdem zgodnym z charakterem posiadanej licencji. W tym przypadku licencja taksówkowa nie uprawniała do przewozu pojazdem, który nie spełniał wymogów taksówki. Sąd podkreślił, że przepisy art. 5d i 5e UTD nakładają na pośrednika obowiązek prowadzenia działalności wyłącznie na rzecz licencjonowanych przewoźników i zakazują pośrednictwa przy przewozach okazjonalnych wykonywanych pojazdami nieodpowiednimi. NSA odrzucił argumenty spółki o braku narzędzi do bieżącej kontroli i o tym, że jej obowiązek ograniczał się do jednorazowej weryfikacji, wskazując na odpowiedzialność pośrednika za organizację procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaZakres obowiązków pośrednika w transporcie drogowym, w szczególności obowiązek weryfikacji licencji i zgodności pojazdu z charakterem przewozu.
Dotyczy specyficznej sytuacji pośrednictwa przy przewozie osób w kontekście ustawy o transporcie drogowym.
Zagadnienia prawne (3)
Jaki jest zakres obowiązku weryfikacji przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób, czy przewoźnik, któremu przekazuje zlecenia, posiada odpowiednią licencję?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Obowiązek ten nie ogranicza się do jednorazowej weryfikacji posiadania licencji przed rozpoczęciem współpracy, ale obejmuje również sprawdzenie, czy przewóz jest wykonywany pojazdem zgodnym z charakterem posiadanej licencji, w tym jego oznakowaniem i wyposażeniem.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że przepisy UTD (art. 5d, 5e, 27b) nakładają na pośrednika obowiązek zapewnienia, że zlecenie jest przekazywane podmiotowi posiadającemu właściwą licencję i wykonującemu przewóz zgodnie z jej charakterem. Brak zgodności pojazdu z licencją (np. brak cech taksówki przy licencji taksówkowej) stanowi naruszenie.
Czy posiadanie przez przewoźnika licencji na przewóz osób taksówką jest wystarczające do uznania, że pośrednik prawidłowo przekazał mu zlecenie, nawet jeśli pojazd nie spełnia wymogów taksówki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, posiadanie licencji taksówkowej nie jest wystarczające, jeśli pojazd nie jest faktycznie taksówką (nie posiada odpowiedniego oznakowania i wyposażenia) i nie został zgłoszony do tej licencji.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że definicja taksówki (art. 2 pkt 43 PRD) wymaga odpowiedniego wyposażenia i oznakowania. Pojazd niespełniający tych wymogów, nawet przy posiadanej licencji taksówkowej, nie może być uznany za taksówkę, a przewóz nim może być traktowany jako przewóz okazjonalny, co rodzi obowiązki po stronie pośrednika.
Czy pośrednik ponosi odpowiedzialność za naruszenia przepisów przez przewoźnika, jeśli nie miał wpływu na jego działania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pośrednik ponosi odpowiedzialność, jeśli nie dopełnił swojego obowiązku weryfikacji zgodności przewozu z przepisami i charakterem licencji.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że pośrednik ma obowiązek zapewnić zgodność z prawem, a jego odpowiedzialność nie jest wyłączona przez ewentualne działania przewoźnika, na które pośrednik nie ma wpływu, jeśli sam nie dopełnił należytej staranności w procesie weryfikacji.
Przepisy (32)
Główne
UTD art. 5b § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
Określa wymogi uzyskania licencji na przewóz osób.
UTD art. 5d
Ustawa o transporcie drogowym
Nakazuje prowadzenie pośrednictwa wyłącznie na rzecz przedsiębiorców posiadających odpowiednią licencję.
UTD art. 5e
Ustawa o transporcie drogowym
Zakazuje prowadzenia pośrednictwa przy przewozach okazjonalnych wykonywanych pojazdem nieodpowiednim.
UTD art. 27b § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Obowiązek weryfikacji przez pośrednika posiadania odpowiedniej licencji przez przewoźnika.
UTD art. 92a § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Podstawa nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów dotyczących pośrednictwa.
Pomocnicze
UTD art. 4 § pkt 24
Ustawa o transporcie drogowym
Definicja pośrednictwa przy przewozie osób.
UTD art. 27b § ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa o transporcie drogowym
Weryfikacja licencji przed rozpoczęciem współpracy.
UTD art. 5b § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Rodzaje licencji na przewóz osób.
UTD art. 5b § ust. 1 pkt 3
Ustawa o transporcie drogowym
Licencja na przewóz osób taksówką.
PRD art. 2 § pkt 43
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Definicja taksówki.
PRD art. 39 § ust. 2 pkt 3
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Wyłączenie obowiązku korzystania z pasów bezpieczeństwa w taksówce.
PRD art. 39 § ust. 4 pkt 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Wyłączenie obowiązku przewozu dziecka w foteliku w taksówce.
PRD art. 81 § ust. 6
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Częstotliwość badań technicznych taksówki.
PRD art. 63 § ust. 5
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Zakaz palenia tytoniu w taksówce podczas jazdy z pasażerem.
Rozporządzenie Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji art. 53 § § 53
Miejsca postoju taksówek.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury art. 24 § § 24
Warunki techniczne pojazdów i ich wyposażenie.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek działania organu na podstawie przepisów prawa i prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 5
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące rozstrzygnięcia decyzji.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uwzględnienie skargi w przypadku naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przesłanki nieważności postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a
Stawki opłat za czynności radców prawnych.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Stawki opłat za czynności radców prawnych.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 2 § pkt 5
Stawki opłat za czynności radców prawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek pośrednika obejmuje weryfikację nie tylko posiadania licencji przez przewoźnika, ale także zgodności pojazdu z charakterem licencji. • Przewóz wykonany pojazdem niespełniającym wymogów taksówki, mimo posiadania licencji taksówkowej przez przewoźnika, stanowi naruszenie przepisów. • Pośrednik ponosi odpowiedzialność za niedopełnienie obowiązku weryfikacji zgodności przewozu z prawem.
Odrzucone argumenty
Obowiązek pośrednika ogranicza się do weryfikacji posiadania licencji przez przewoźnika przed rozpoczęciem współpracy. • Pośrednik nie ma obowiązku bieżącej kontroli pojazdów ani ich zgodności z licencją. • Brak narzędzi prawnych i faktycznych po stronie pośrednika do sprawowania kontroli nad przewoźnikami. • Odpowiedzialność pośrednika jest pochodną odpowiedzialności przewoźnika. • Naruszenie polega na przekazaniu zleceń podmiotowi, który nie posiada licencji lub z naruszeniem art. 5e UTD, co wymaga co najmniej dwóch przypadków.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązek weryfikacji, czy przedsiębiorca, któremu przekazuje zlecenia przewozu osób, posiada odpowiednią licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1, nie może ograniczać się wyłącznie do art. 27b ust. 1 pkt 1 UTD, albowiem musi również uwzględniać znaczenie konsekwencji wynikających z art. 5d i art. 5e tej ustawy. • Posiadanie odpowiedniej licencji wiąże się bowiem z wykonywaniem wynikających z niej uprawnień, co w odniesieniu do licencji, o której jest mowa w art. 5b ust. 1 pkt 3 przywołanej ustawy uzasadnia wniosek, że wykonywanie wynikających z niej uprawnień może nastąpić tylko i wyłącznie pojazdem samochodowym, który jest taksówką w rozumieniu przepisów obowiązującego prawa, a więc pojazdem, który jest odpowiednio wyposażony oraz odpowiednio oznaczony. • Nie jest to nadmiernie utrudnione, czy też niedozwolone prawnie, albowiem wymaga analizy i weryfikacji przedstawionych przez zleceniobiorcę dokumentów (licencji, dowodu rejestracyjnego), zaś w zakresie odnoszącym się do wymaganego przepisami prawa wyposażenia i oznakowania taksówki do analizy przedstawionych fotografii obrazujących pożądany stan rzeczy.
Skład orzekający
Małgorzata Rysz
przewodniczący
Wojciech Kręcisz
członek
Wojciech Sawczuk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Zakres obowiązków pośrednika w transporcie drogowym, w szczególności obowiązek weryfikacji licencji i zgodności pojazdu z charakterem przewozu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pośrednictwa przy przewozie osób w kontekście ustawy o transporcie drogowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy popularnej usługi przewozu osób za pomocą aplikacji i wyjaśnia odpowiedzialność pośredników, co jest istotne dla wielu firm i konsumentów.
“Aplikacja transportowa nie zwalnia z odpowiedzialności: pośrednik musi sprawdzać nie tylko licencję, ale i pojazd!”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.