II GSK 1839/22

II GSK 1839/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-03-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Rysz
Marek Krawczak /sprawozdawca/
Wojciech Kręcisz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Sygn. powiązane
III SA/Lu 64/22 - Wyrok WSA w Lublinie z 2022-05-24
Skarżony organ
Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 183 § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 77, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 180
art. 92a ust. 2 i 8, art. 92c ust. 1 pkt 1, art. 92c ust. 1a  l.p. 15.1. załącznika nr 4
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)
Dz.U. 2016 poz 283
§ 29 ust. 2
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia del.WSA Marek Krawczak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 24 maja 2022 r. sygn. akt III SA/Lu 64/22 w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Komendanta Nadbużańskiego Oddziału Straży Granicznej w Chełmie z dnia 17 grudnia 2021 r. nr 34/ZT/WG/2021 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 24 maja 2022 r., sygn. akt III SA/Lu 64/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (dalej zwany: "WSA" lub "sądem pierwszej instancji"), działając na podstawie ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej zwanej: "p.p.s.a."), oddalił skargę R. K. (dalej zwany: "stroną" lub "skarżącym") na decyzję Komendanta Nadbużańskiego Oddziału Straży Granicznej w Chełmie (dalej zwanego: "organem II instancji") z 17 grudnia 2021 r. utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w Terespolu (dalej zwanego: "organem I instancji") z 18 października 2021 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy.
W dniu 23 maja 2021 r. na drogowym przejściu granicznym w K. poddano kontroli ciągnik samochodowy marki Renault o nr. rej. [...] wraz z naczepą marki Wielton o nr rej. [...]. Pojazdem kierował obywatel Białorusi A. N., który wykonywał na rzecz K. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. międzynarodowy transport drogowy towarów. W trakcie kontroli stwierdzono, że samochód ciężarowy marki Renault o nr rej. [...] nie ma aktualnych badań technicznych. Według wpisu w dowodzie rejestracyjnym termin ważności badań upłynął z dniem 19 maja 2021 r. Informację tę potwierdzono w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców. Wyniki kontroli zostały utrwalone w protokole nr 92/TD/2021.
Decyzją z dnia 18 października 2021 r. Komendant Placówki Straży Granicznej w Terespolu nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 200 zł za naruszenie określone w lp. 15.1 załącznika nr 4 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180 z późn. zm. ) dalej jako: "ustawa o transporcie drogowym" lub "u.t.d.", tj. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym ważnego aktualnego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego.
Po rozpatrzeniu wniesionego przez skarżącego odwołania, decyzją z dnia 17 grudnia 2021 r. Komendant Nadbużańskiego Oddziału Straży Granicznej w Chełmie utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że art. 92a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, przewiduje odpowiedzialność zarządzającego transportem za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego oraz określa wysokość kar za poszczególne naruszenia od 200 do 2000 zł. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, określa załącznik nr 4 do ww. ustawy (art. 92a ust. 8). Zgodnie z l.p. 15.1 załącznika nr 4 do u.t.d., wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym ważnego aktualnego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego podlega karze w wysokości 200 zł.
Organ wyjaśnił, że zarządzający transportem ponosi odpowiedzialność za funkcjonowanie całego działu transportu w przedsiębiorstwie. Odpowiada on przede wszystkim za pracę kierowców, dba o przestrzeganie przez nich przepisów, sporządza potrzebne dokumenty transportowe, weryfikuje umowy, planuje trasy, dba o utrzymanie i konserwację pojazdów, sprawdza procedury związane z bezpieczeństwem. Zarządzający transportem odpowiada za swoje własne czyny w postaci naruszeń obowiązków i warunków przewozu drogowego, jak również za czyny innych osób, jeżeli był za nie odpowiedzialny albo dopuścił się chociażby nieumyślnie do powstania takich naruszeń. Zarządzający transportem zobligowany jest do takiego zorganizowania działalności przedsiębiorstwa, aby działalność ta nie naruszała aktów prawnych regulujących przedmiotowy obszar. Do obowiązków zarządzającego transportem należy w szczególności regularne sprawdzanie wszystkich elementów składowych pojazdu celem wyeliminowania zagrożenia w ruchu drogowym. Brak okresowego stwierdzenia dopuszczenia pojazdu do ruchu, czyli potwierdzenia spełnienia wszystkich warunków technicznych powoduje natomiast, że pojazd nie może być wykorzystywany do jakichkolwiek czynności, a w szczególności do wykonywania transportu drogowego.
Skargę do WSA na powyższą decyzję złożył skarżący. Sąd pierwszej instancji skargę oddalił.
WSA wskazał, iż zarzuty skarżącego w rozpoznawanej sprawie skoncentrowane są w głównej mierze na odmowie zastosowania przez organy art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Zdaniem skarżącego nie miał on wpływu na powstałe naruszenie, bowiem transport był zaplanowany tak, że miał się zakończyć przed upływem terminu ważności badania technicznego, zaś po powrocie do kraju kierowca miał udać się bezpośrednio do stacji kontroli pojazdów w celu przeprowadzenia badań technicznych. Natomiast, na terenie Białorusi doszło do uszkodzenia szyby pojazdu, co spowodowało konieczność jej naprawy i przedłużenie pobytu na terenie tego kraju. Tym samym zostały spełnione przesłanki wyłączenia jego odpowiedzialności jako zarządzającego transportem drogowym.
W ocenie Sądu pierwszej instancji, wyjaśnienia skarżącego nie dają podstaw do zastosowania art. 92c u.t.d. Brak wpływu strony na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć, nie jest wystarczające jedynie zakwestionowanie swojej odpowiedzialności. Uszkodzenie szyby w pojeździe na terytorium Białorusi niewątpliwie ma charakter nieoczekiwany, jednak w okolicznościach niniejszej sprawy nie sposób przyjąć, że było to zdarzenie usprawiedliwiające brak aktualnego badania technicznego pojazdu.
Zdaniem WSA, z analizy całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że w dniu kontroli wykonywany był międzynarodowy transport drogowy pojazdem, który nie posiadał aktualnych badań technicznych, o których mowa w art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. -Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988 z późn. zm., dalej jako "p.r.d."). Organy należycie rozpatrzyły zebrany w sprawie materiał dowodowy, a organ odwoławczy odniósł się do podniesionych przez stronę w odwołaniu zarzutów. Zaskarżona decyzja zawiera prawidłowe uzasadnienie zarówno w zakresie podstawy faktycznej, jak i prawnej. Skarżącemu zapewniono również czynny udział w sprawie w toku całego postępowania.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożył skarżący zaskarżając wyrok w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i poprzedzających go decyzji organów obydwóch instancji i umorzenie postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w całości zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu opłaty od wniosku za sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku wraz z jego pisemnym uzasadnieniem, a także kosztów zastępstwa procesowego w wysokości według norm przepisanych za obydwie instancje, oraz kosztu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł, o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu bez udziału stron.
Zaskarżonemu wyrokowi skarżący zarzucił naruszenie:
1. w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie, tj.:
1.1. art. 92c ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 92c ust. 1a u.t.d. poprzez nieodstąpienie od nałożenia kary i nieumorzenie postępowania w sytuacji gdy zlecenie transportowe i trasy były tak zaplanowane, że pojazd powinien zjechać do bazy w Polsce przed upływem terminu ważności badania technicznego, a wykonywanie przewozu pojazdem nie posiadającym aktualnego ważnego badania technicznego było spowodowane tylko i wyłącznie tym, że na Białorusi została uszkodzona szyba pojazdu, która była wymieniana, co spowodowało przedłużenie pobytu na Białorusi, konieczność naprawy szyby stanowi okoliczność wyłączającą odpowiedzialność zarządzającego transportem bowiem nie mógł on wykonać na Białorusi uznawanego na terenie UE przeglądu pojazdu, a jednocześnie nie mógł poruszać się pojazdem z uszkodzoną szybą. Tym samym, zarządzający transportem nie miał wpływu na powstanie naruszenia i nastąpiło ono wskutek zdarzeń i okoliczności, których zarządzający transportem nie mógł przewidzieć. Powyższe ma znaczenie bowiem w trakcie kontroli nie stwierdzono usterek, a jedynie uchybienie terminowi przeglądu o 4 dni co było spowodowane przymusowym postojem pojazdu w celu wymiany szyby (jej sprowadzeniem przez warsztat i wykonaniem usługi.);
1.2. art. 92a ust. 2 i 8 u.t.d. w zw. z § 29 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r, w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" poprzez nałożenie kary pieniężnej za naruszenia stypizowane w załączniku nr 4 do ustawy w sytuacji gdy, w załączniku do ustawy zamieszcza się w szczególności wykazy, wykresy, wzory, tabele i opisy o charakterze specjalistycznym, natomiast znamiona naruszeń powinny zostać uregulowane w ustawie zgodnie z konstytucyjną zasadą nullum crimen sine lege, która odnosi się również do administracyjnych kar pieniężnych;
2. w granicach wskazanych w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
2.1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez niedostrzeżenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie naruszenia przez organy przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, a tym samym petryfikowanie naruszenia przez organy:
2.1.1. art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. i wyrażonej w tym przepisie zasady swobodnej oceny dowodów, poprzez przyjęcie w sposób sprzeczny ze zgromadzonym materiałem dowodowym, że skarżący nie wykazał, iż zostały spełnione warunki do umorzenia postępowania w sytuacji, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których skarżący nie mógł przewidzieć, a zatem zaistniały okoliczności wyłączające odpowiedzialność zarządzającego transportem, która choć ma charakter obiektywny to nie absolutny;
2.1.2. art. 189a § 2 pkt 1 - 3 k.p.a., art. 189d k.p.a., art. 189e k.p.a. oraz art. 189f k.p.a. poprzez niezastosowanie do kary pieniężnej przewidzianej w u.t.d. przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącego administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa), które regulują zasady nakładania kar pieniężnych i powinny znaleźć zastosowanie do kar nakładanych przez organy na podstawie ustawy u.t.d., a które to przepisy pozwalają miarkować kary i od nich odstępować lub poprzestać na pouczeniu i które to przepisy zostały przez organy pominięte pomimo, że kary pieniężne w ustawie u.t.d. zostały uregulowane w sposób częściowy, nieuwzględniający jednak wszystkich kwestii wymienionych w pkt 1- 6 art. 189a § 2 k.p.a., przez co koniecznym jest w przypadku przepisów u.t.d. odwołanie się do uregulowań działu IVa k.p.a.
Argumentację na poparcie zarzutów skarżący kasacyjnie przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż wszystkie zawarte w niej zarzuty okazały się nietrafne.
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) wnoszący skargę kasacyjną musi mieć na uwadze, że dla ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej niezbędne jest wykazanie wpływu naruszenia na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez sąd pierwszej instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw.
Nie są zasadne zarzuty naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a., sformułowane w pkt 2.1. petitum skargi kasacyjnej, który wskazują, że w sprawie zostały wykazane okoliczności, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d (uzasadniające uwolnienie skarżącego od odpowiedzialności za naruszenia przepisów prawa), a organy nie uwzględniły ich na korzyść strony skarżącej oraz ściśle z nim związane zarzuty naruszenia prawa materialnego z pkt. 1.1 i 1.2. skargi kasacyjnej kwestionujące zarówno zasadę odpowiedzialności skarżącego jako zarządzającego transportem, niebędącym przedsiębiorcą (który może ponosić w niektórych sytuacjach odpowiedzialność obiektywną, niezależną od winy) za działanie innej osoby, tj. kierowcy, jak i niezastosowanie w stosunku do skarżącego art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., podczas gdy nie miał on wpływu, ani nie mógł przewidzieć naruszenia dokonanego przez kierowcę, jak również powiązany z tymi zarzutami, zarzut z pkt. 1.1 petitum skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 92c ust. 1 pkt 1 w związku z art. 92c ust. 1a poprzez nieodstąpienie od nałożenia kary i umorzenie postępowania w związku z wykazaniem w sprawie okoliczności, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. (tj. uzasadniających uwolnienie skarżącej od odpowiedzialności za naruszenia przepisów prawa), których organy nie uwzględniły na korzyść skarżącego, podczas gdy nie miała ona na nie wpływu, ani nie mogła przewidzieć naruszenia.
W pierwszej kolejności zauważyć trzeba, że stosownie do podnoszonych w skardze kasacyjnej jako uchybione przez organ:
- art. 7 k.p.a. statuuje zasadę prawdy obiektywnej, zgodnie z którą w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z zasady tej wynika obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisów prawa;
- dopełniający tę regulację art. 77 § 1 k.p.a. nakłada na organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązek wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy i przeprowadzenia w tym celu wszelkich niezbędnych dowodów. Tylko fakty powszechnie znane oraz fakty znane organowi z urzędu nie wymagają dowodu (art. 77 § 4 k.p.a.);
- zgodnie natomiast z art. 80 k.p.a. ocena, czy dana okoliczność została udowodniona, dokonywana ma być na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Istotną przesłanką prawidłowości swobodnej oceny dowodów jest to, aby organ administracji publicznej ocenił nie tylko każdy dowód z osobna, ale wszystkie dowody łącznie.
Autor skargi kasacyjnej nie wskazuje sposobu naruszenia ww. przepisów k.p.a. na etapie postępowania administracyjnego, prezentuje natomiast forsowany przez siebie stan faktyczny sprawy i własne - odbiegające od dokonanych w sprawie - oceny.
Zgodnie bowiem z prawidłowymi ustaleniami przyjętymi za podstawę zaskarżonej decyzji, kierujący pojazdem marki Renault o nr. rej. [...] zgłosił się do kontroli granicznej w kierunku wjazdowym do Polski na przejściu granicznym w Kukurykach 23 maja 2021 r. Kontrolowany samochód ciężarowy w dniu kontroli nie miał ważnych badań technicznych. Ważność badań upłynęła 19 maja 2021 r.
Zdaniem skarżącego kasacyjnie brak aktualnych badań technicznych samochodu ciężarowego wynikał z nadzwyczajnych okoliczności, których nie mógł przewidzieć i za które nie ponosi odpowiedzialności. Skarżący wskazał, że na terytorium Białorusi przednia szyba samochodu ciężarowego uległa uszkodzeniu i konieczna była jej wymiana. Wymiana szyby trwała kilka dni i pojazd nie mógł wjechać na terytorium Polski przed upływem terminu ważności badania. Jednocześnie zarządzający transportem nie mógł wykonać przeglądu na terenie Białorusi, który byłby uznawany na terenie UE.
Sąd pierwszej instancji - w zakresie istotnym dla przyjęcia odpowiedzialności skarżącego za stwierdzone naruszenie i wymierzenia kary - wskazał na następujące poczynione bezsporne ustalenia faktyczne, z których wynika, że wbrew twierdzeniom skarżącego, materiał dowodowy sprawy nie wskazuje na wystąpienie okoliczności pozwalających na zwolnienie się skarżącego z odpowiedzialności za stwierdzone podczas kontroli naruszenie sprecyzowane w l.p. 15.1. załącznika nr 4 do u.t.d: bezpośrednio po stwierdzeniu naruszenia dokonano przesłuchania w charakterze świadka kierowcy pojazdu marki Renault o nr. rej. [...], kierowcą pojazdu był obywatel Białorusi A. N., zamieszkały w miejscowości I. Jak wynika z protokołu przesłuchania świadka oraz dokumentów dotyczących transportu, kierowca wykonywał w imieniu firmy K. transport towaru na trasie z Moskwy do Radomia, jednocześnie nie miał on wiedzy, że 19 maja 2021 r. upływała ważność badania technicznego samochodu ciężarowego, którym się poruszał. Kierujący pojazdem nie był także powiadomiony o planowanym terminie zakończenia transportu. Jak wynika z dokumentów transportowych, załadunek towaru miał miejsce 17 maja 2021 r., a dostawa miała nastąpić 26 maja 2021 r. Z materiału dowodowego wynika również, że poprzednie okresowe badanie techniczne samochodu ciężarowego marki Renault o nr. rej. [...] miało miejsce 19 maja 2020 r., a termin kolejnego badania technicznego upływał 19 maja 2021 r., o czym świadczą wpisy w dowodzie rejestracyjnym pojazdu. Do odwołania skarżący dołączył zaświadczenie, że pojazd marki Renault o nr. rej. [...] w dniach od 18 do 19 maja 2021 r. znajdował się na stacji obsługi technicznej na terytorium Białorusi, w miejscowości I. (gdzie wykonano usługę wstawienia w pojeździe przedniej szyby), która jest położona na terenie Białorusi, około 155 km od przejścia granicznego w Kukurykach. Skarżący nie przedstawił natomiast żadnych dowodów potwierdzających, że w dniach od 20 maja 2021 r. do 22 maja 2021 r. pojazd nie mógł się poruszać z uwagi na czas związania i wyschnięcia kleju użytego do zamontowania szyby. Na takie okoliczności, a nawet na okoliczność wymiany szyby w pojeździe, nie wskazywał w ogóle kierowca przesłuchany w charakterze świadka bezpośrednio po stwierdzeniu naruszenia. Twierdzenia, z których skarżący wywodzi brak wpływu na powstanie naruszenia, nie zostały zatem - co podkreślił WSA - w całości udowodnione. Nie można również odmówić trafności stanowisku organu, że strona mogła uniknąć naruszenia także wybierając inny sposób dostarczenia pojazdu do stacji kontroli, np. poprzez skorzystanie z dostępnych sposobów holowania auta.
Zgodnie z - odpowiednio stosowanym do osób zarządzających transportem - art. 92c ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 92c ust. 1a u.t.d. nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Skoro w świetle art. 92c ust. 1 pkt 1 w związku z art. 92c ust. 1a u.t.d. wyłączenie odpowiedzialności może mieć miejsce, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, to zasadne jest przyjęcie, że określone tym przepisem przesłanki muszą wystąpić łącznie. Odpowiada przy tym dotychczasowemu orzecznictwu pogląd, że okolicznościami, o których stanowi wskazany przepis, mogą być wyłącznie sytuacje ponadprzeciętne, odbiegające od standardowych stanów faktycznych, takich, których nawet przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie można było przewidzieć. Trafna jest więc uwaga, że uwolnienie się od odpowiedzialności za naruszenie warunków przewozu może mieć więc miejsce w sytuacjach nadzwyczajnych, niespodziewanych, wyjątkowych, których profesjonalny podmiot zarządzający transportem przy zachowaniu należytej staranności i przezorności, nie był w stanie racjonalnie przewidzieć, przy czym ową miarę staranności należy oceniać biorąc pod uwagę specyfikę działalności transportowej, wysokie wymagania stawiane w związku z prowadzeniem tej działalności, w szczególności wyznaczonym zarządzającym transportem (por. wyroki NSA: z 8 września 2020 r. sygn. akt II GSK 355/18; 29 kwietnia 2021 r., sygn. akt II GSK 882/18; 10 marca 2023 r. sygn. akt II GSK 76/20).
WSA prawidłowo ocenił kwestię staranności strony w wykonywaniu obowiązków jako zarządzającej transportem i prawidłowo oczekiwał, że jako zarządzający transportem powinien tak zorganizować pracę pracownikom i wprowadzić takie rozwiązania organizacyjne w firmie, które pozwoliłyby uniknąć powstania naruszenia, czyli dopuszczenia do wykonywania przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnych badań technicznych. Trudno jest bowiem mówić o wyłączeniu odpowiedzialności skarżącego w sytuacji, gdy okoliczności sprawy i dowody nie wskazują na to aby naruszenie przepisów nastąpiło na skutek zdarzeń i okoliczności, których skarżący nie mógł przewidzieć i na które nie miał wpływu. Po pierwsze, wiadomo było kiedy upływa termin ważności badań technicznych, gdy tymczasem termin dostawy przewożonego towaru był wyznaczony do 26 maja 2021 r., a więc termin badania technicznego przypadał w okresie, w którym pojazd miał realizować dostawę. Po drugie, przesłuchany w dniu kontroli kierowca zeznał z kolei, że nie miał świadomości, iż termin ważności badania technicznego ciągnika samochodowego upływa 19 maja 2021 r. oraz, że nie był poinformowany o terminie zakończenia transportu, co także uniemożliwiło w sposób oczywisty zapobiegnięcie naruszeniu. Stąd jeśli doszło do sytuacji, w której uszkodzeniu uległa szyba i wymagała natychmiastowej wymiany, obowiązkiem skarżącego było dopilnowanie, aby usunąć usterkę w terminie umożliwiającym transport bez naruszenia ustawy o transporcie drogowym lub - jeśli było to niemożliwe - nie dopuścić do ruchu drogowego pojazdu nieposiadającego aktualnych badań technicznych. Tym samym, zasadnie Sąd pierwszej instancji uznał, że z okoliczności sprawy wynika, że skarżący nie dołożył należytej staranności przy planowaniu transportu, brak jest zatem podstaw do zastosowania regulacji wskazanej w skardze kasacyjnej.
Nie jest również zasadny zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 92a ust. 2 i 8 u.t.d. w związku z § 29 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" poprzez nałożenie kary pieniężnej za naruszenia stypizowane w załączniku nr 4 do u.t.d. w sytuacji, gdy w załączniku do ustawy umieszcza się w szczególności wykazy, wykresy, tabele i opisy o charakterze specjalistycznym, natomiast znamiona naruszeń powinny być uregulowane w ustawie, zgodnie z konstytucyjną zasadą nullum crimen sine lege, która odnosi się również do administracyjnych kar pieniężnych. NSA zauważa, że opis naruszenia wskazanego w załączniku nr 4 do u.t.d., które zostało przypisane skarżącemu i za które wymierzono mu karę, jest jasny i jednoznaczny, tym samym nie zostały naruszone warunki określoności czynu objętego sankcją administracyjną (wskazanego w ustawie). Stwierdzić również trzeba, że załącznik nr 4 do u.t.d. stanowi integralną część tej ustawy. W przywołanym zaś § 29 ust. 2 rozporządzenia w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" jest mowa o tym, że w załącznikach do ustawy zamieszcza się w szczególności wykazy, wykresy, wzory, tabele i opisy o charakterze specjalistycznym. Wskazany katalog jest otwarty ze względu na użycie sformułowania "w szczególności", co oznacza, że w załączniku nr 4 do u.t.d. mogły się znaleźć uregulowania z lp. 15.1. (por. wyrok NSA z 28 września 2023 r., sygn. akt II GSK 1769/22).
Na koniec należy odnieść się do zarzutów wskazanych w pkt 2.1.2. petitum skargi kasacyjnej, a dotyczących niezastosowania przepisów przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego do kary pieniężnej wymierzonej skarżącemu na podstawie ustawy o transporcie drogowym.
W tym miejscu przypomnienia wymaga, że zarzuty skargi kasacyjnej powinny zostać uzasadnione i chociaż ustawa (p.p.s.a.) nie stawia szczególnych wymagań temu uzasadnieniu, to przyjmuje się, że powinno ono wykazać m.in. dlaczego stawiany zarzut należy uznać za usprawiedliwiony. Uzasadnienie powinno być zatem komplementarne wobec wysuwanego zarzutu. Aby uniknąć wszelkich wątpliwości, co do treści poszczególnych zarzutów uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno być na tyle precyzyjne, aby pozwalało na sformułowanie zwrotu stosunkowego o zgodności bądź niezgodności zaskarżonego wyroku z prawem. W skardze kasacyjnej brak jakiegokolwiek uzasadnienia ww. zarzutów, co sprawia, że są one bezskuteczne.
Z tych wszystkich względów, stwierdzając ze zarzuty skargi kasacyjnej nie mogły doprowadzić do podważenia stanowiska zawartego w zaskarżonym wyroku, należało zatem skargę kasacyjną uznać za nieusprawiedliwioną, dlatego NSA, na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę tę oddalił.