Orzeczenie · 2024-05-28

II GSK 1820/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-05-28
NSAtransportoweWysokansa
transport drogowykara pieniężnazezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnikapandemia COVID-19odpowiedzialność obiektywnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiustawa o transporcie drogowymkontrola drogowa

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który utrzymał w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania, argumentując, że niemożność uzyskania zezwolenia była spowodowana pandemią COVID-19 i innymi okolicznościami niezależnymi od niego, co powinno skutkować umorzeniem postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność za naruszenie przepisów o transporcie drogowym ma charakter obiektywny i nie jest uzależniona od winy. Przesłanki do umorzenia postępowania, określone w art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, wymagają łącznego spełnienia dwóch warunków: braku wpływu przewoźnika na powstanie naruszenia oraz wystąpienia naruszenia wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał, iż pandemia uniemożliwiła mu uzyskanie zezwolenia w odpowiednim czasie, a wniosek o zezwolenie złożył już po dacie kontroli. Argumentacja dotycząca naruszeń przepisów postępowania, w tym zarzuty dotyczące art. 145 § 1 p.p.s.a., art. 134 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 7, 77, 80 i 107 k.p.a., również zostały uznane za niezasadne. Sąd wskazał, że organ administracji nie ma obowiązku poszukiwania dowodów na okoliczności leżące w interesie strony, a skarżący nie przedstawił dowodów na poparcie swoich twierdzeń. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona, a skarżący został obciążony kosztami postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności przewoźników drogowych za naruszenia, w szczególności w kontekście powoływania się na okoliczności zewnętrzne (np. pandemia) jako podstawę do umorzenia postępowania. Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności i rygorystycznej wykładni przepisów egzoneracyjnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego, ale jego zasady dotyczące odpowiedzialności obiektywnej i ciężaru dowodu w przypadku powoływania się na okoliczności wyłączające odpowiedzialność są uniwersalne w prawie administracyjnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy niemożność uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego z powodu pandemii COVID-19 stanowi okoliczność wyłączającą odpowiedzialność za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, okoliczności związane z pandemią COVID-19, które uniemożliwiły uzyskanie zezwolenia w odpowiednim czasie, nie stanowią przesłanki do umorzenia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, jeśli przedsiębiorca nie wykazał braku wpływu na powstanie naruszenia i nie udowodnił, że zdarzenia te były nieprzewidywalne.

Uzasadnienie

Odpowiedzialność za naruszenie przepisów o transporcie drogowym ma charakter obiektywny. Przesłanki wyłączające odpowiedzialność (art. 92c ust. 1 u.t.d.) wymagają łącznego spełnienia warunków braku wpływu na naruszenie i jego wystąpienia z powodu nieprzewidywalnych zdarzeń. Przedsiębiorca musi aktywnie wykazać te okoliczności, a sama pandemia nie zwalnia z obowiązku uzyskania zezwoleń.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez sąd administracyjny (np. art. 141 § 4 p.p.s.a.) może stanowić samodzielną podstawę skargi kasacyjnej w sytuacji, gdy uzasadnienie wyroku zawiera ocenę zarzutów i stanu faktycznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może być samodzielną podstawą kasacyjną tylko w szczególnych przypadkach, gdy uzasadnienie jest całkowicie wadliwe lub uniemożliwia kontrolę. Sama niezgodność z oczekiwaniami strony lub ocena, że uzasadnienie jest niewystarczające, nie stanowi podstawy do uwzględnienia zarzutu.

Uzasadnienie

Uzasadnienie wyroku WSA zawierało wszystkie niezbędne elementy, w tym przedstawienie stanu faktycznego i ocenę zarzutów. Sąd nie ma obowiązku odnosić się do każdego argumentu strony indywidualnie, a wystarczające jest odniesienie się do zarzutów istotnych dla rozstrzygnięcia. Niezadowolenie strony z oceny sądu nie jest równoznaczne z naruszeniem przepisów postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

Przepisy (11)

Główne

u.t.d. art. 92a § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Określa wysokość kar pieniężnych za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Odpowiedzialność ma charakter obiektywny.

Pomocnicze

u.t.d. art. 92c § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Określa przesłanki umorzenia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, w tym brak wpływu na naruszenie i wystąpienie nieprzewidywalnych zdarzeń.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny (uchylenie decyzji, stwierdzenie nieważności).

p.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kognicji sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa zasadę dochodzenia prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich niezbędnych działań do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa obowiązek wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa zasadę swobodnej oceny dowodów.

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 35 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa terminy załatwiania spraw administracyjnych.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego (art. 92a ust. 1 i art. 92c ust. 1 u.t.d.) poprzez niewłaściwe zastosowanie lub niezastosowanie przepisów, co skutkowało nałożeniem kary mimo braku wpływu skarżącego na naruszenie z powodu pandemii. • Obraza przepisów postępowania (art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.) poprzez oddalenie skargi, mimo istnienia przesłanek do jej uwzględnienia. • Obraza przepisów postępowania (art. 134 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a.) polegająca na niewystarczającym uzasadnieniu wyroku WSA. • Obraza przepisów postępowania (art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a.) poprzez niewłaściwe uznanie, że skarżący nie przedstawił dowodów na wyłączenie odpowiedzialności, mimo że wskazywał na pandemię. • Obraza przepisów postępowania (art. 77 i art. 107 k.p.a.) poprzez wydanie decyzji z naruszeniem zasady praworządności i słusznego interesu skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

Odpowiedzialność administracyjna podmiotów wykonujących transport drogowy, która ma charakter obiektywny. • Dla zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: brak wpływu przewoźnika na powstanie naruszenia oraz wystąpienie naruszenia wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. • Okolicznościami, o których mowa art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., mogą być wyłącznie sytuacje ponadprzeciętne, odbiegające od standardowych stanów faktycznych, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć.

Skład orzekający

Dorota Dąbek

przewodniczący

Grzegorz Dudar

sprawozdawca

Zbigniew Czarnik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności przewoźników drogowych za naruszenia, w szczególności w kontekście powoływania się na okoliczności zewnętrzne (np. pandemia) jako podstawę do umorzenia postępowania. Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności i rygorystycznej wykładni przepisów egzoneracyjnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego, ale jego zasady dotyczące odpowiedzialności obiektywnej i ciężaru dowodu w przypadku powoływania się na okoliczności wyłączające odpowiedzialność są uniwersalne w prawie administracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu kar za brak zezwoleń w transporcie, a argumentacja skarżącego związana z pandemią jest aktualna i może być interesująca dla przedsiębiorców. Pokazuje, jak sąd interpretuje takie okoliczności w kontekście odpowiedzialności administracyjnej.

Pandemia nie usprawiedliwia braku zezwolenia na transport. NSA wyjaśnia, kiedy okoliczności zewnętrzne zwalniają z kary.

Dane finansowe

WPS: 12 000 PLN

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst