II GSK 1622/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną Głównego Inspektora Farmaceutycznego (GIF) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie, który uchylił postanowienie GIF odmawiające dopuszczenia organizacji społecznej Z. do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym przeniesienia zezwolenia na prowadzenie apteki. WSA uznał, że GIF naruszył przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), w szczególności art. 8 § 2 k.p.a. poprzez nieuzasadnione odstąpienie od utrwalonej praktyki oraz art. 31 § 1 k.p.a. poprzez błędną ocenę przesłanki interesu społecznego. NSA, analizując skargę kasacyjną GIF, uznał za zasadne zarzuty dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 31 § 1 k.p.a. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na utożsamieniu przez WSA interesu społecznego z celami statutowymi organizacji. Sąd kasacyjny podkreślił, że przesłanka interesu społecznego wymaga indywidualnej oceny w każdej sprawie i nie może być automatycznie spełniona tylko na podstawie celów statutowych. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nakazując WSA ponowne zbadanie, czy w konkretnej sprawie istnieje interes społeczny uzasadniający dopuszczenie organizacji do udziału w postępowaniu. Skarga kasacyjna uczestnika postępowania, M. D., została oddalona jako bezzasadna.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanek dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym, ze szczególnym uwzględnieniem rozróżnienia między celami statutowymi a interesem społecznym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji dopuszczania organizacji do postępowania w przedmiocie przeniesienia zezwolenia na prowadzenie apteki, jednak zasady interpretacji art. 31 k.p.a. mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (4)
Czy organizacja społeczna może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym przeniesienia zezwolenia na prowadzenie apteki, jeśli jej cele statutowe są zbieżne z celami postępowania i przemawia za tym interes społeczny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale przesłanki te muszą być spełnione łącznie i wymaga to indywidualnej oceny interesu społecznego w każdej sprawie.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA błędnie utożsamił interes społeczny z celami statutowymi organizacji, nie badając indywidualnie przesłanki interesu społecznego. Interes społeczny wymaga konkretnych okoliczności faktycznych i prawnych, a nie ogólnikowych stwierdzeń.
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji prawidłowo ocenił przesłankę interesu społecznego przy dopuszczaniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji dokonał błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 31 § 1 k.p.a., utożsamiając interes społeczny z celami statutowymi i ogólnymi pojęciami kontroli społecznej.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że WSA nie zbadał indywidualnie interesu społecznego, opierając się jedynie na celach statutowych organizacji i ogólnych stwierdzeniach o kontroli społecznej, co nie jest wystarczające do dopuszczenia organizacji do postępowania.
Czy organ administracji publicznej odstąpił od utrwalonej praktyki dopuszczania organizacji społecznej do udziału w postępowaniach bez uzasadnionej przyczyny?
Odpowiedź sądu
Kwestia ta wymaga ponownego zbadania przez sąd pierwszej instancji po prawidłowym ustaleniu przesłanki interesu społecznego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że ocena, czy organ odstąpił od utrwalonej praktyki, jest przedwczesna, dopóki nie zostanie prawidłowo wyjaśniona kwestia istnienia interesu społecznego.
Czy uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.)?
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie wyroku WSA odpowiadało wymogom formalnym, mimo że strona skarżąca nie zgadzała się z merytorycznym stanowiskiem sądu.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że uzasadnienie WSA zawierało podstawę prawną, wyjaśnienie przyczyn rozstrzygnięcia i przedstawienie stanu sprawy, co czyni zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. niezasadnym.
Przepisy (21)
Główne
k.p.a. art. 31 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym: postępowanie nie może dotyczyć praw i obowiązków organizacji, udział musi być uzasadniony celami statutowymi, a także przemawiać za nim interes społeczny. Wszystkie przesłanki muszą być spełnione łącznie.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy uchylenia zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny, w tym naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa naruszenie przepisów postępowania jako podstawę skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa skutki uwzględnienia skargi kasacyjnej, w tym uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa skutek oddalenia skargi kasacyjnej.
Dz.U. 2021 poz 735 art. 31 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
t.j. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 art. 173 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 138 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 16 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 8 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Nakazuje organom kierować się zasadami słuszności, sprawiedliwości proceduralnej i dobrego porządku, a także uzasadniać odstąpienie od utrwalonej praktyki.
k.p.a. art. 5 § § 2 pkt 5
Kodeks postępowania administracyjnego
Definiuje pojęcie strony w postępowaniu administracyjnym.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa wymogi, jakie powinno spełniać uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego.
Dz. U. z 2023 r., poz. 1935 art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. b)
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie przez WSA art. 31 § 1 k.p.a. poprzez utożsamienie interesu społecznego z celami statutowymi organizacji. • Brak indywidualnej oceny przesłanki interesu społecznego przez WSA.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przez WSA (uznany za nietrafny). • Argumentacja M. D. dotycząca bezprzedmiotowości wniosku organizacji społecznej (uznana za bezzasadną z uwagi na ponowienie wniosku po wszczęciu postępowania).
Godne uwagi sformułowania
Spór prawny w niniejszej sprawie dotyczy możliwości udziału organizacji społecznej jaką jest skarżąca w postępowaniach administracyjnych dotyczących przeniesienia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. • Problematyka udziału organizacji społecznej w postępowaniach administracyjnych na prawach strony została określona przez ustawodawcę w art. 31 k.p.a. • Trzy przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby organizacja społeczna mogła wziąć udział w postępowaniu administracyjnym na prawach strony: 1) postępowanie nie dotyczy praw i obowiązków organizacji, 2) udział uzasadniony celami statutowymi, 3) przemawia za nim interes społeczny. • Pojęcie interesu społecznego stanowi klauzulę generalną i nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane. Wymaga każdorazowo indywidualnej oceny. • Nie można podzielić stanowiska, że Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy p.p.s.a. i k.p.a. wymienione w zarzucie postawionym w pkt 1 skargi kasacyjnej i w sposób tam omówiony.
Skład orzekający
Joanna Kabat-Rembelska
przewodniczący
Małgorzata Rysz
sprawozdawca
Marcin Kamiński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym, ze szczególnym uwzględnieniem rozróżnienia między celami statutowymi a interesem społecznym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji dopuszczania organizacji do postępowania w przedmiocie przeniesienia zezwolenia na prowadzenie apteki, jednak zasady interpretacji art. 31 k.p.a. mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej dopuszczania organizacji społecznych do postępowań administracyjnych, co ma znaczenie dla transparentności i kontroli działań administracji. Rozróżnienie między celami statutowymi a interesem społecznym jest kluczowe dla praktyki prawniczej.
“Czy cele statutowe organizacji wystarczą do udziału w postępowaniu? NSA wyjaśnia kluczowe rozróżnienie.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.