II GSK 1404/24

Naczelny Sąd Administracyjny2025-02-25
NSAtransportoweWysokansa
transport drogowylicencja taksówkowacofnięcie licencjiustawa o transporcie drogowymskazanieprzestępstwodobra reputacjaNSApostępowanie administracyjne

NSA uchylił wyrok WSA, oddalił skargę na cofnięcie licencji taksówkarzowi skazanemu za przestępstwo, uznając, że skazanie za przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu jest wystarczającą podstawą do cofnięcia licencji bez wcześniejszego ostrzeżenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o cofnięciu licencji taksówkarzowi, uznając, że wymagane było wcześniejsze pisemne ostrzeżenie. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, oddalił skargę i zasądził koszty. NSA uznał, że skazanie za przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu jest wystarczającą podstawą do obligatoryjnego cofnięcia licencji, a wymóg wcześniejszego ostrzeżenia nie ma zastosowania w przypadku utraty dobrej reputacji przez skazanie.

Sprawa dotyczyła cofnięcia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką W. K. po jego skazaniu prawomocnym wyrokiem za przestępstwo z art. 158 § 1 k.k. (przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu). Organy administracji cofnęły licencję, uznając, że skazanie stanowi podstawę do cofnięcia licencji na mocy art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o transporcie drogowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uwzględnił skargę W. K., uchylając decyzje organów, ponieważ uznał, że procedura cofnięcia licencji powinna być poprzedzona pisemnym ostrzeżeniem, chyba że przestępstwo miało bezpośredni związek z wykonywaniem zawodu, a sąd karny nie orzekł zakazu wykonywania zawodu. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uchylił wyrok WSA. NSA uznał, że skazanie za przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu jest wystarczającą i samodzielną podstawą do obligatoryjnego cofnięcia licencji taksówkarzowi, a wymóg wcześniejszego pisemnego ostrzeżenia (art. 15 ust. 2 u.t.d.) nie ma zastosowania w przypadku, gdy przedsiębiorca przestał spełniać wymóg dobrej reputacji poprzez skazanie prawomocnym wyrokiem za określone przestępstwa, w tym przeciwko zdrowiu i życiu. NSA podkreślił, że w takich sytuacjach ostrzeżenie nie jest skuteczne, ponieważ nie jest w gestii przedsiębiorcy usunięcie zaistniałej nieprawidłowości (skazania).

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, skazanie za przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu stanowi wystarczającą i samodzielną podstawę do obligatoryjnego cofnięcia licencji taksówkarzowi, a wymóg wcześniejszego pisemnego ostrzeżenia nie ma zastosowania w przypadku utraty dobrej reputacji przez skazanie.

Uzasadnienie

NSA uznał, że wymóg ostrzeżenia (art. 15 ust. 2 u.t.d.) nie ma zastosowania, gdy przedsiębiorca przestał spełniać wymóg dobrej reputacji przez skazanie prawomocnym wyrokiem za określone przestępstwa, w tym przeciwko zdrowiu i życiu. W takich sytuacjach ostrzeżenie nie jest skuteczne, ponieważ nie jest w gestii przedsiębiorcy usunięcie zaistniałej nieprawidłowości (skazania).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (25)

Główne

u.t.d. art. 5c § ust. 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 6 § ust. 1 pkt 2 lit. a)

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 15 § ust. 1 pkt 2 lit. a)

Ustawa o transporcie drogowym

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

u.t.d. art. 5b § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 15 § ust. 2

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 5c § ust. 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa o transporcie drogowym

Niekaralność za określone przestępstwa, w tym przeciwko zdrowiu i życiu, jest wymogiem uzyskania licencji. Skazanie za takie przestępstwa skutkuje utratą dobrej reputacji i jest podstawą do cofnięcia licencji.

u.t.d. art. 6 § ust. 1 pkt 1 i 2 lit. b)

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 15 § ust. 1 pkt 2 lit. a)

Ustawa o transporcie drogowym

Cofnięcie licencji jest obligatoryjne, jeżeli posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności.

u.t.d. art. 15 § ust. 2

Ustawa o transporcie drogowym

Zasadniczo cofnięcie licencji poprzedza pisemne ostrzeżenie, jednak przepis ten nie ma zastosowania, gdy posiadacz licencji przestał spełniać wymóg dobrej reputacji poprzez skazanie prawomocnym wyrokiem za określone przestępstwa.

u.t.d. art. 5c § ust. 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa o transporcie drogowym

Przepis ten nie zawiera zamkniętego katalogu przesłanek uzasadniających cofnięcie licencji bez uprzedniego ostrzeżenia, odwołuje się także do 'innych przestępstw mających związek z wykonywaniem zawodu'.

u.t.d. art. 6 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o transporcie drogowym

Wymogi dla licencji taksówkowej są bardziej surowe niż dla 'zwykłego' transportu drogowego.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 133

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 177 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § pkt 2)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.k. art. 158 § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skazanie za przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu stanowi podstawę do obligatoryjnego cofnięcia licencji taksówkarzowi bez konieczności wcześniejszego ostrzeżenia. Uzasadnienie wyroku WSA było wewnętrznie sprzeczne i niejasne.

Odrzucone argumenty

WSA uznał, że cofnięcie licencji wymagało wcześniejszego pisemnego ostrzeżenia, chyba że przestępstwo miało związek z wykonywaniem zawodu, a sąd karny nie orzekł zakazu wykonywania zawodu.

Godne uwagi sformułowania

żadne pisemne ostrzeżenie nie może zmobilizować przedsiębiorcy do usunięcia stanu niezgodnego z prawem ani zmienić faktu skazania prawomocnym wyrokiem nie jest w gestii przedsiębiorcy usunięcie zaistniałej nieprawidłowości uzasadnienie wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny

Skład orzekający

Zbigniew Czarnik

przewodniczący

Gabriela Jyż

sprawozdawca

Dorota Dąbek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących cofnięcia licencji na transport drogowy w przypadku skazania za przestępstwo, zwłaszcza w kontekście wymogu wcześniejszego ostrzeżenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skazania za przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu w kontekście licencji taksówkowej. Może być stosowane analogicznie do innych przestępstw wymienionych w ustawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu wymogów dla zawodowych kierowców i interpretacji przepisów dotyczących cofnięcia licencji w przypadku przestępstwa. Pokazuje, jak NSA koryguje błędne interpretacje sądów niższej instancji.

Taksówkarz stracił licencję przez przestępstwo. Czy ostrzeżenie było konieczne?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 1404/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-02-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dorota Dąbek
Gabriela Jyż /sprawozdawca/
Zbigniew Czarnik /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
III SA/Wr 397/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2024-04-18
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2201
art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 5b ust. 1 pkt 1 i 2, art. 6, art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a).
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 141 par. 4, art. 133.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia NSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 kwietnia 2024 r. sygn. akt III SA/Wr 397/23 w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 25 sierpnia 2023 r. nr SKO 4320.4.2023 w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę; 3. zasądza od W. K. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2024 r., uwzględnił skargę W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 25 sierpnia 2023 r., w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, uchylając tą decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy Milicz z dnia 12 lipca 2023 r. oraz orzekając o kosztach postępowania sądowego.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
Burmistrz Gminy Milicz uzyskał informację, że w Sądzie Rejonowym w Miliczu do publicznej wiadomości został podany wyrok z dnia 27 października 2022 r., sygn. akt II K 89/21 wraz z wyrokiem Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 4 kwietnia 2023 r., sygn. akt IV Ka 224/23 skazujący W. K. za przestępstwo z art. 158 § 1 kodeksu karnego - przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu.
W związku z powyższym decyzją z dnia 12 lipca 2023 r. wydaną na podstawie art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz art. 7 ust. 1, ust. 4 pkt 3 lit. a), art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 ze zm., dalej: u.t.d.), Burmistrz Gminy Milicz cofnął skarżącemu licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu, zaskarżoną decyzją utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ wskazał, że zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) u.t.d., cofa się licencję jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego. Wskazał na fakt skazania skarżącego za przestępstwo z art. 158 § 1 kodeksu karnego. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy zgodził się z organem I instancji, że sam fakt popełnienia przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu był wystarczającą i samodzielną podstawą cofnięcia licencji. Odnosząc się do argumentacji wskazującej na brak orzeczenia przez sądy powszechne o cofnięciu licencji, SKO podkreśliło, że unormowania krajowe wyraźnie przewidują, że licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2 cofa się, jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego.
Sąd I instancji uwzględniając skargę na tą decyzję wskazał, że z wykładni językowej art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) u.t.d. wynika, iż karalność przedsiębiorcy skutkuje niespełnianiem wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.t.d.) i stanowi podstawę do wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia licencji, wyłącznie pod warunkiem uprzedniego pisemnego ostrzeżenia przedsiębiorcy, że w przypadku ponownego stwierdzenia tego naruszenia wszczyna się postępowanie w sprawie cofnięcia licencji.
Sąd podkreślił, że zasadą jest konieczność poprzedzenia procedury cofnięcia licencji ostrzeżeniem. Odstąpienie od dokonania ostrzeżenia przedsiębiorcy, jako wyjątek od zasady, należy interpretować ściśle. Ustanowiony wyjątek dotyczy między innymi "innych przestępstwach mających związek z wykonywaniem zawodu", ale w ocenie Sądu I instancji, rozszerzenie tych okoliczności, jest możliwe tylko w sytuacji skazania za "inne przestępstwo mające związek z wykonywaniem zawodu". Sąd podkreślił w tym zakresie, że sąd karny może orzec zakaz zajmowania określonego stanowiska albo wykonywania określonego zawodu, jeżeli sprawca nadużył przy popełnieniu przestępstwa stanowiska lub wykonywanego zawodu albo okazał, że dalsze zajmowanie stanowiska lub wykonywanie zawodu zagraża istotnym dobrom chronionym prawem. Stwierdził, że w sprawie, sąd karny nie skorzystał z przysługującego mu uprawnienia do orzeczenia zakazu wykonywania zawodu, czy prowadzenia działalności gospodarczej.
Mając powyższe na uwadze Sąd I instancji stwierdził, że z akt sprawy nie wynikało aby przed wszczęciem postępowania w sprawie cofnięcia licencji, do skarżącego zostało skierowane ostrzeżenie, o którym mowa w art. 15 ust. 2 u.t.d. Organy nie wyjaśniły tej kwestii w zaskarżonych decyzjach. Nie wykazały również, aby popełnione przez skarżącego przestępstwo miało związek z wykonywaniem zawodu, co umożliwiłoby odstąpienie od wystosowania ostrzeżenia do skarżącego na podstawie art. 15 ust. 2 zdanie drugie u.t.d.
W podstawie prawnej wyroku podano art.145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art.135 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu, skargą kasacyjną zaskarżyło w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając mu:
I. naruszenie prawa materialnego, a mianowicie:
1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., w związku z art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) i art. 15 ust. 2 u.t.d., poprzez błędną ich wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że "karalność przedsiębiorcy skutkuje niespełnianiem wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego (art 6 ust. 1 pkt 2 lit b) u.t.d.) i stanowi podstawę do wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia licencji, wyłącznie pod warunkiem uprzedniego pisemnego ostrzeżenia przedsiębiorcy, że w przypadku ponownego stwierdzenia tego naruszenia wszczyna się postępowanie w sprawie cofnięcia licencji (art. 15 ust 1 pkt 2 lit a) oraz ust 2w zw. z art 6 ust 1 pkt 2 lit b) u.t.d.";
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., w związku z art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) i art. 15 ust. 2 u.t.d., poprzez wskazanie, że podstawą uchylenia decyzji organów jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. - czyli "naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy", podczas gdy z końcowego fragmentu uzasadnienia wyroku, jednoznacznie wynika, że Sąd czyni zarzut organom administracyjnym niewyjaśnienia wszystkich okoliczności stanu faktycznego (przyczyny braku skierowania do W. K. ostrzeżenia, o którym mowa w art. 15 ust. 2 u.t.d., a także niewykazania, by popełnione przez W. K. przestępstwo miało związek z wykonywaniem zawodu taksówkarza);
3) art. 151 p.p.s.a. - w związku z art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) i art. 15 ust. 2 u.t.d. - przez jego niezastosowanie, ponieważ skarga W. K. - jako nieuzasadniona - powinna być oddalona, z uwagi na to, że zarówno decyzja Kolegium z dnia 25 sierpnia 2023 r. (SKO 4320.4.2023), jak i decyzja Burmistrza Gminy Milicz z dnia 12 lipca 2023 r. (0.7344.5.2023), nie naruszyły przepisów prawa materialnego i procesowego, a w konsekwencji nie ziściła się podstawa do wydania wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.;
4) art. 141 § 4, w związku z art. 133 i art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz w związku z art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) i art. 15 ust. 2 u.t.d., ze względu na sposób sformułowania uzasadnienia, który świadczy o tym, że kontrola legalności zaskarżonej decyzji, przeprowadzona przez Sąd I instancji była wadliwa;
II. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie;
1) art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez wadliwą konstrukcję uzasadnienia wyroku, polegającą na wewnętrznej sprzeczności uzasadnienia, przejawiającej się - we wskazaniu, że podstawą uchylenia decyzji organów jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. - czyli "naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy", podczas gdy z końcowego fragmentu uzasadnienia wyroku, jednoznacznie wynika, że Sąd czyni zarzut organom administracyjnym niewyjaśnienia wszystkich okoliczności stanu faktycznego (przyczyny braku skierowania do W. K. ostrzeżenia, o którym mowa w art. 15 ust. 2 u.t.d., a także niewykazania, by popełnione przez W. K. przestępstwo miało związek z wykonywaniem zawodu taksówkarza);
2) art. 141 § 4, w związku z art. 133 i art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz w związku z art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) i art. 15 ust. 2 u.t.d., ze względu na sposób sformułowania uzasadnienia, który świadczy o tym, że kontrola legalności zaskarżonej decyzji, przeprowadzona przez Sąd I instancji była wadliwa;
3) art. 151 p.p.s.a. - w związku z art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) i art. 15 ust. 2 u.t.d. - przez jego niezastosowanie, ponieważ skarga W. K. - Jako nieuzasadniona - powinna być oddalona, z uwagi na to, że zarówno decyzja Kolegium z dnia 25 sierpnia 2023 r. (SKO 4320.4.2023), jak i decyzja Burmistrza Gminy Milicz z dnia 12 lipca 2023 r. (0.7344.5.2023), nie naruszyły przepisów prawa materialnego i procesowego, a w konsekwencji nie ziściła się podstawa do wydania wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.
Podnosząc te zarzuty skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu i rozpoznanie skargi (jej oddalenie) ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi. Organ wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna została oparta na uzasadnionych podstawach, wobec czego zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie pomieszczone w niej zarzuty są zasadne i prawidłowo skonstruowane.
Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego przeprowadzonego przez WSA, które ustawodawca enumeratywnie wylicza w art. 183 § 2 p.p.s.a.
Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Analizowana skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach z art. 174 p.p.s.a., tj. na zarzutach naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego przez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz na zarzutach naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Sposób sformułowania tych zarzutów, ich powtarzalność oraz argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej powoduje konieczność ich łącznego rozpoznania, z uwagi także na ich komplementarny charakter.
Odnosząc się zatem do zarzutów (szczegółowo przytoczonych wyżej), a pomieszczonych w punkcie I podpunktach: 1), 2), 3) skargi kasacyjnej i punkcie II podpunkcie 3) petitum skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny te zarzuty podzielił. Co do punktu II podpunktu 1) i 2) skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny podzielił te zarzuty w części.
Rację ma skarżący kasacyjnie organ, iż Sąd I instancji naruszył wskazane przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) i art. 15 ust. 2 u.t.d. "poprzez błędną ich wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że <
>".
Podkreślić trzeba, iż kwestia ta była już przedmiotem rozważań i rozstrzygnięć Naczelnego Sądu Administracyjnego m.in.: w wyroku z dnia 23 maja 2019 r. (sygn. akt II GSK 18887/17) oraz wyroku z dnia 20 września 2011 r. (sygn. akt II GSK 844/10), a także w wyroku NSA z 15 lutego 2018 r. (sygn. akt Ii GSK 873/16). Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela poglądy zaprezentowane we wskazanych wyrokach.
Przypomnieć trzeba, że zgodnie z art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a) u.t.d., licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 i 2, udziela się przedsiębiorcy, jeżeli członkowie organu zarządzającego osoby prawnej, osoby zarządzające spółką jawną lub komandytową, a w przypadku innego przedsiębiorcy - osoby prowadzące działalność gospodarczą nie zostały skazane prawomocnym wyrokiem za przestępstwa karne skarbowe lub przestępstwa umyślne: przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, mieniu, obrotowi gospodarczemu, wiarygodności dokumentów, środowisku lub warunkom pracy i płacy albo inne mające związek z wykonywaniem zawodu. Licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką udziela się przedsiębiorcy, jeżeli spełnia wymagania określone w art. 5c ust. 1 pkt 1 i 5 u.t.d. i zatrudnieni przez niego kierowcy oraz sam przedsiębiorca osobiście wykonujący przewozy m.in. nie byli skazani za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, a także za przestępstwa, o których mowa w art. 59 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, a ponadto nie orzeczono prawomocnie wobec nich zakazu wykonywania zawodu kierowcy (art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. b) u.t.d.). Oznacza to, że gdy chodzi o licencje "taksówkowe" określone w art. 6 u.t.d., wymogi są zmodyfikowane i są zdecydowanie bardziej surowe aniżeli ma to miejsce w przypadku "zwykłego" transportu drogowego samochodem osobowym. Przedsiębiorca, który wymogu tego nie spełnia, nie może uzyskać licencji na taksówkę.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d. licencję cofa się (obligatoryjnie), jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu. Stosownie do treści art. 15 ust. 2 u.t.d. cofnięcie licencji w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2 lit. a), b), d) oraz lit. e) poprzedza się pisemnym ostrzeżeniem przedsiębiorcy, że w przypadku ponownego stwierdzenia naruszenia tych przepisów wszczyna się postępowanie w sprawie cofnięcia licencji. "Przepisu nie stosuje się, gdy posiadacz licencji przestał spełniać wymagania, o których mowa w art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a) u.t.d. (niekaralność za określone przestępstwa). Przy czym art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a) u.t.d., nie zawiera zamkniętego katalogu przesłanek uzasadniających cofnięcie licencji na wykonywanie transportu drogowego bez uprzedniego wystosowania do strony pisemnego ostrzeżenia. Zgodzić należy się ze stanowiskiem (...) iż analiza tego przepisu wskazuje, że "ustawodawca w sposób nieprzypadkowy, po wyliczeniu poszczególnych rodzajów przestępstw, odwołał się również do "innych (przestępstw) mających związek z wykonywaniem zawodu". Takie sformułowanie w sposób oczywisty odsyła do innych przepisów ustawy o transporcie drogowym, które regulując zagadnienia wykonywania uprawnień z niej płynących formułują dodatkowe wymogi względem niekaralności osób ubiegających się o uzyskanie licencji. Przypomnieć należy, że dla uzyskania licencji na taksówkę wymagane jest spełnienie także warunków wynikających z art. 6 ust. 1 pkt 2 u.t.d. Dlatego wyłączenie wymogu ostrzeżenia o możliwości cofnięcia licencji z powodu niespełnienia warunków przewidzianych w art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a) u.t.d. obejmuje także niespełnienie warunków licencyjnych z art. 6 ust. 1 pkt 2 u.t.d. Ratio legis takiego uregulowania jest oczywiste. Wskazać należy, że żadne pisemne ostrzeżenie nie może zmobilizować przedsiębiorcy do usunięcia stanu niezgodnego z prawem ani zmienić faktu skazania prawomocnym wyrokiem, bowiem dopóki skazanie nie zostanie zatarte, wymogi wynikające z wyżej wskazanych przepisów nie będą spełnione. Pisemne ostrzeżenie do niczego zatem nie prowadzi, bowiem nie jest w gestii przedsiębiorcy usunięcie zaistniałej nieprawidłowości. Nie do przyjęcia jest także pogląd, że dla cofnięcia licencji konieczne jest ostrzeżenie i dopiero drugie skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajowej prowadziłoby do cofnięcia licencji. Przyjęcie wskazanego poglądu prowadziłaby do niemożliwego do zaakceptowania stanu, że po ostrzeżeniu transport drogowy taksówką mogliby wykonywać także przedsiębiorcy karani za przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajowej, szczególnie niebezpieczne z punktu widzenia interesów pasażerów." (por. wyrok NSA z dnia 23 maja 2019 r., sygn. akt II GSK 1887/17). Podobny pogląd wyrażono również w literaturze przedmiotu, gdzie podkreślono, iż: "Przepis art. 15 ust. 2 u.t.d. nakłada na organ udzielający licencji obowiązek poprzedzenia wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia licencji pisemnym ostrzeżeniem przedsiębiorcy. Obowiązek ten nie dotyczy wszystkich obligatoryjnych przesłanek cofnięcia licencji, lecz jedynie przypadków określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a),b),d) oraz e) u.t.d. (...). Pisemnego ostrzeżenia nie przesyła się jednak, gdy posiadacz licencji przestał spełniać wymóg dobrej reputacji poprzez skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwa umyślne: karne skarbowe, przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, mieniu, obrotowi gospodarczemu, wiarygodności dokumentów, ochronie środowiska lub warunkom pracy i płacy albo innym przepisom dotyczącym wykonywania zawodu." (tak: w: Strachowska R.: Ustawa o transporcie drogowym. Komentarz, wyd. III, Lex/el 2012).
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd I instancji dopuścił się zarzucanego mu w skardze kasacyjnej naruszenie prawa materialnego. Sąd ten nieprawidłowo nie zaakceptował stanowiska organów, że skazanie przedsiębiorcy wykonującego transport drogowy taksówką za przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu stanowi podstawę do obligatoryjnego cofnięcia licencji na taksówkę oraz niezasadnie uznał, że w tym przypadku istnieje konieczność poprzedzenia procedury cofnięcia licencji ostrzeżeniem, o którym mowa jest w art. 15 ust. 2 u.t.d.
W kwestii naruszenia przez Sąd I instancji w tej sprawie przepisów postępowania wskazanych w punkcie II petitum skargi kasacyjnej za niezasadny w części uznał Naczelny Sąd Administracyjny zarzut naruszenia przez WSA art. 141 § 4 p.p.s.a., ponieważ brak jest podstaw aby uznać, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów określonych przepisem art. 141 § 4 p.p.s.a. Przypomnieć należy, że ustawodawca w art. 141 § 4 p.p.s.a. określił niezbędne elementy uzasadnienia, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39), po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny. W rozpoznawanej sprawie nie występuje żaden z wymienionych przypadków. Uzasadnienie zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w tym przepisie. W uzasadnieniu Sąd I instancji przedstawił bowiem opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed organami administracji publicznej oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując z jakich przyczyn skarga zasługuje na uwzględnienie, co umożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej ustaleń Sądu I instancji w kwestionowanym zakresie. Natomiast zasadny jest zarzut naruszenia tegoż przepisu w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., ponieważ w istocie z końcowego fragmentu uzasadnienia zaskarżonego wyroku Sądu I instancji wynika, że Sąd ten uchylając w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. rozstrzygnięcia organów czyni im zarzut niewyjaśnienia wszystkich okoliczności stanu faktycznego sprawy (s. 6 zaskarżonego wyroku), jednocześnie nie powołując się na art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a., co czyni uzasadnienie wyroku wewnętrznie sprzecznym i niejasnym.
Za zasadne należy uznać pozostałe zarzuty pomieszczone w punkcie II podpunktach 1), 2 i 3) petitum skargi kasacyjnej, z wyjątkiem zarzutu dotyczącego naruszenia przez Sąd I instancji art. 133 p.p.s.a., z uwagi na jego nieprawidłową konstrukcję. Przypomnieć trzeba, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednolicie przyjmuje się, że zarzut kasacyjny powinien zawierać wskazanie konkretnego przepisu prawa, który zdaniem skarżącego kasacyjnie został naruszony. Należy podać konkretna jednostkę redakcyjną, jeśli taki przepis (artykuł) składa się z paragrafów, ustępów, punktów lub liter. Wskazany zarzut pomieszczony w analizowanej skardze kasacyjnej nie zawiera wskazania paragrafu art. 133 p.p.s.a., mimo że artykuł ten zawiera trzy paragrafy. Zatem zarzut ten nie może być przedmiotem rozważań Sądu II instancji.
Mając na względzie wyniki przeprowadzonej kontroli kasacyjnej zainicjowanej przez organ oraz uznając, że istota sprawy sądowoadministracyjnej została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny – działając na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 P.p.s.a. – uchylił zaskarżony wyrok oraz oddalił skargę (punkt pierwszy i drugi sentencji wyroku). W punkcie trzecim sentencji wyroku orzeczono o kosztach w oparciu o art. 203 pkt 2) p.p.s.a., obejmujących wpis od skargi kasacyjnej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI