Orzeczenie · 2025-10-09

II GSK 1304/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-09
NSAtransportoweWysokansa
transport drogowyprzewóz okazjonalnykara pieniężnalicencjaaplikacja mobilnaBoltsamochód osobowyNSAkontrola drogowa

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki A. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który oddalił skargę spółki na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą karę pieniężną za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Kontrola drogowa wykazała, że kierowca, korzystając z aplikacji Bolt, wykonywał przewóz pasażera samochodem osobowym, który nie był zgłoszony do posiadanej przez spółkę licencji na krajowy transport drogowy osób taksówką ani do innej posiadanej licencji. Spółka została ukarana za niezgłoszenie zmian danych do licencji, niewyposażenie kierowcy w wymagane dokumenty oraz wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryteriów konstrukcyjnych. Sąd pierwszej instancji uznał te naruszenia za zasadne. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, oddalił ją, podzielając stanowisko sądu niższej instancji. Sąd podkreślił, że przewóz okazjonalny samochodem osobowym wymaga spełnienia warunków określonych w art. 18 ust. 4a i 4b ustawy o transporcie drogowym, a brak zgłoszenia pojazdu do licencji jest podstawą do nałożenia kary. NSA odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, uznając, że uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji było wystarczające, a zebrany materiał dowodowy pozwolił na prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy. Sąd odwołał się również do wcześniejszego orzecznictwa w podobnych sprawach dotyczących interpretacji przepisów o transporcie drogowym i przewozie okazjonalnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego w transporcie drogowym, w szczególności wykonywanego za pośrednictwem aplikacji mobilnych, oraz zasady odpowiedzialności przewoźnika za naruszenia przepisów.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów ustawy o transporcie drogowym, ale jego argumentacja może być stosowana do podobnych spraw związanych z przewozem osób i licencjonowaniem działalności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przewóz osób samochodem osobowym za pośrednictwem aplikacji mobilnej, bez zgłoszenia pojazdu do posiadanej licencji na krajowy transport drogowy osób, stanowi naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi naruszenie, ponieważ przewóz okazjonalny samochodem osobowym wymaga spełnienia określonych warunków konstrukcyjnych i licencyjnych, a niezgłoszenie pojazdu do licencji jest podstawą do nałożenia kary pieniężnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka naruszyła przepisy dotyczące przewozu okazjonalnego, ponieważ pojazd nie spełniał wymogów konstrukcyjnych dla przewozu okazjonalnego, a także nie został zgłoszony do posiadanej licencji. Wykonywanie przewozu w imieniu spółki przez kierowcę, nawet jeśli nie był jej pracownikiem, skutkuje odpowiedzialnością spółki.

Czy definicja przewozu okazjonalnego w polskiej ustawie o transporcie drogowym wymaga przewozu co najmniej dwóch osób, w kontekście rozporządzenia UE dotyczącego międzynarodowego transportu autobusowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, definicja przewozu okazjonalnego w polskiej ustawie o transporcie drogowym nie wymaga przewozu co najmniej dwóch osób, a rozporządzenie UE dotyczące międzynarodowego transportu autobusowego nie ma zastosowania do krajowych przewozów okazjonalnych wykonywanych samochodami osobowymi.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że rozporządzenie UE nr 1073/2009 dotyczy międzynarodowego transportu autobusowego i autokarowego pojazdami przeznaczonymi do przewozu więcej niż dziewięciu osób, a zatem jego definicje nie mają zastosowania do krajowych przewozów okazjonalnych samochodami osobowymi.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji, polegające na braku odniesienia się do wszystkich zarzutów skargi, może stanowić podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji umożliwia kontrolę instancyjną, a pominięte zarzuty nie miały istotnego znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu.

Uzasadnienie

Sąd kasacyjny uznał, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. jest nietrafny, ponieważ uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji realizuje wymagania kontroli instancyjnej, a sama niezgoda strony z oceną prawną sądu nie świadczy o naruszeniu tego przepisu. Sąd nie jest zobowiązany do odnoszenia się do zarzutów niemających istotnego znaczenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. Sp. z o.o. w B.

Przepisy (14)

Główne

u.t.d. art. 4 § pkt 11

Ustawa o transporcie drogowym

Definiuje przewóz okazjonalny jako przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.

u.t.d. art. 18 § ust. 4a

Ustawa o transporcie drogowym

Określa, że zasadniczo przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą.

u.t.d. art. 92a § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

Określa podstawę do nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu bez wymaganych uprawnień lub niezgłoszenie zmian do licencji.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawę do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.t.d. art. 18 § ust. 4b

Ustawa o transporcie drogowym

Określa wyjątki od wymogu z ust. 4a, dopuszczając przewóz okazjonalny samochodami osobowymi pod określonymi warunkami (umowa, opłata, zgłoszenie do licencji).

u.t.d. art. 14 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o transporcie drogowym

Dotyczy obowiązku zgłoszenia zmian danych do organu, który udzielił zezwolenia lub licencji.

u.t.d. art. 87 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Wskazuje na obowiązek okazania przez kierowcę wypisu z licencji.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy obowiązku organu do podejmowania wszelkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy obowiązku organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy wymogów dotyczących uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a i c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy do uwzględnienia skargi do sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przewóz okazjonalny samochodem osobowym wymaga spełnienia warunków konstrukcyjnych i licencyjnych określonych w ustawie o transporcie drogowym. • Niezgłoszenie pojazdu do posiadanej licencji stanowi naruszenie przepisów i jest podstawą do nałożenia kary pieniężnej. • Rozporządzenie UE dotyczące międzynarodowego transportu autobusowego nie ma zastosowania do krajowych przewozów okazjonalnych samochodami osobowymi. • Uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji było wystarczające do kontroli instancyjnej, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie były zasadne.

Odrzucone argumenty

Czynności wykonywane przez Skarżącego nie wyczerpywały definicji przewozu okazjonalnego, a skorzystanie z aplikacji Bolt i sposób płatności świadczą o tym, że nie był to przewóz okazjonalny. • Definicja przewozu okazjonalnego wymaga przewozu co najmniej dwóch osób. • Kara została wymierzona pomimo braku ważnej licencji uprawniającej do wykonywania przewozu okazjonalnego. • Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania przez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, w tym nieustalenie, czy czynności nosiły cechy działalności gospodarczej, czy kierujący posiadał status przedsiębiorcy, sposobu skojarzenia kierującego z pasażerem i płatności, oraz zasad działania aplikacji.

Godne uwagi sformułowania

Sąd I instancji słusznie przyjął, że zgodnie z tytułem ustawy, wszystkie wskazane w niej formy i odmiany przewozu stanowią transport drogowy, a tym samym przewóz okazjonalny nie jest czymś innym niż transport drogowy, lecz stanowi jedną z jego uregulowanych ustawą form. • Wbrew zatem twierdzeniom Skarżącej kasacyjnie, Sąd I instancji słusznie przyjął, że zgodnie z tytułem ustawy, wszystkie wskazane w niej formy i odmiany przewozu stanowią transport drogowy, a tym samym przewóz okazjonalny nie jest czymś innym niż transport drogowy, lecz stanowi jedną z jego uregulowanych ustawą form. • Nie ma przy tym znaczenia, czy kierowca był, czy też nie był pracownikiem Skarżącej. Zgodnie bowiem z art. 92a u.t.d. wystarczającą przesłanką do nałożenia kary administracyjnej jest wykonywanie przewozu w imieniu Skarżącej, a tak było w niniejszej sprawie. • Skarżąca zdaje się nie rozumieć, że jak ustalono, posiadała ważną licencję, ale nie zgłosiła do niej pojazdu zatrzymanego w czasie kontroli.

Skład orzekający

Elżbieta Czarny-Drożdżejko

sprawozdawca

Karolina Kisielewicz-Sierakowska

członek

Małgorzata Rysz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego w transporcie drogowym, w szczególności wykonywanego za pośrednictwem aplikacji mobilnych, oraz zasady odpowiedzialności przewoźnika za naruszenia przepisów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów ustawy o transporcie drogowym, ale jego argumentacja może być stosowana do podobnych spraw związanych z przewozem osób i licencjonowaniem działalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy popularnej usługi przewozu osób za pomocą aplikacji mobilnych i interpretacji przepisów transportowych w kontekście nowych technologii, co jest interesujące dla prawników i branży transportowej.

Przewóz aplikacją Bolt – czy zawsze legalny? NSA wyjaśnia zasady licencji i kary dla przewoźników.

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst