II GSK 1216/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Gminy P. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę gminy na decyzję Ministra Środowiska o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia opłaty eksploatacyjnej. Gmina domagała się ustalenia wysokości opłaty eksploatacyjnej od wydobycia rudy miedzi przez K. S.A., twierdząc, że posiada interes prawny wynikający z przepisów Prawa geologicznego i górniczego oraz ustawy o samorządzie gminnym. Zarówno Minister Środowiska, jak i WSA uznali, że gmina ma jedynie interes faktyczny (ekonomiczny), a nie prawny, do zainicjowania takiego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, podkreślając, że zgodnie z art. 84 ust. 10 P.g.g., organ koncesyjny samodzielnie ustala wysokość opłaty eksploatacyjnej, a gmina może jedynie uczestniczyć w tym postępowaniu na prawach strony na podstawie art. 84a P.g.g. Sąd uznał, że przepisy P.g.g. oraz ustawy o samorządzie gminnym nie przyznają gminie legitymacji do wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia opłaty eksploatacyjnej. Skarga kasacyjna została oddalona, a gmina została obciążona kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że gminy nie posiadają interesu prawnego do inicjowania postępowań w sprawie ustalenia opłat eksploatacyjnych, a ich interes w tym zakresie ma charakter faktyczny.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej gmin w postępowaniach dotyczących opłat eksploatacyjnych na podstawie Prawa geologicznego i górniczego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy gmina posiada interes prawny do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia wysokości opłaty eksploatacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, gmina posiada jedynie interes faktyczny (ekonomiczny), a nie prawny, do wszczęcia takiego postępowania.
Uzasadnienie
Przepisy Prawa geologicznego i górniczego (art. 84 ust. 10) przyznają organowi koncesyjnemu wyłączną kompetencję do ustalania wysokości opłaty eksploatacyjnej. Gmina może jedynie uczestniczyć w tym postępowaniu na prawach strony (art. 84a P.g.g.), ale nie ma legitymacji do jego inicjowania. Interes ekonomiczny gminy w uzyskaniu wpływów z opłaty nie jest tożsamy z interesem prawnym.
Czy przepisy ustawy o samorządzie gminnym (art. 7 ust. 1) oraz ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (art. 4 ust. 1 pkt 2 lit. e) mogą stanowić podstawę do wywiedzenia przez gminę interesu prawnego w postępowaniu o ustalenie opłaty eksploatacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zadania własne gminy określone w tych ustawach nie kreują interesu prawnego gminy do bycia stroną w postępowaniu o ustalenie opłaty eksploatacyjnej.
Uzasadnienie
Określenie zakresu zadań własnych gminy nie stanowi podstawy do posiadania interesu prawnego w konkretnym postępowaniu administracyjnym. Gmina jest uprawniona do otrzymywania części wpływów z opłaty eksploatacyjnej, co stanowi jej interes faktyczny, a nie prawny.
Czy naruszenie zasady praworządności (art. 6 k.p.a.) przez organ administracji, polegające na niewszczęciu z urzędu postępowania, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku WSA, jeśli skarżący nie wykazał istotnego wpływu tego uchybienia na wynik sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może stanowić podstawy do uchylenia wyroku, jeśli skarżący nie wykazał istotnego wpływu uchybienia na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Nawet jeśli sąd pierwszej instancji nie odniósł się do zarzutu naruszenia art. 6 k.p.a., to aby uznać to za naruszenie przepisów postępowania, skarżący musiałby wykazać, że miało to istotny wpływ na wynik sprawy, czego w tym przypadku nie uczyniono.
Przepisy (13)
Główne
k.p.a. art. 61 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wszczęcia postępowania administracyjnego i udziału stron.
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Definiuje pojęcie strony postępowania administracyjnego.
P.g.g. art. 84 § ust. 1
Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze
Określa obowiązek przedsiębiorcy do uiszczania opłaty eksploatacyjnej.
P.g.g. art. 84 § ust. 2
Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze
Określa zasady ustalania wysokości opłaty eksploatacyjnej.
P.g.g. art. 84 § ust. 10
Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze
Przyznaje organowi koncesyjnemu kompetencję do wydania decyzji określającej wysokość opłaty eksploatacyjnej w przypadku niedopełnienia obowiązku przez przedsiębiorcę.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
P.g.g. art. 84 § ust. 10a
Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze
Umożliwia gminie uczestniczenie w postępowaniu w sprawie wydania decyzji określającej wysokość opłaty eksploatacyjnej na prawach strony.
u.s.g. art. 7 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Określa zadania własne gminy, które nie stanowią podstawy do wywiedzenia interesu prawnego w postępowaniu o ustalenie opłaty eksploatacyjnej.
u.d.j.s.t. art. 4 § ust. 1 pkt 2 lit. e
Ustawa z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego
Dotyczy udziału gminy w dochodach z opłaty eksploatacyjnej, co stanowi interes faktyczny, a nie prawny.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy uwzględnienia skargi w przypadku naruszenia prawa materialnego lub postępowania.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wymagań stawianych uzasadnieniu wyroku sądu pierwszej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Gmina nie posiada interesu prawnego do wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia opłaty eksploatacyjnej. • Przepisy Prawa geologicznego i górniczego przyznają wyłączną kompetencję organowi koncesyjnemu do ustalania opłaty eksploatacyjnej. • Interes ekonomiczny gminy w uzyskaniu wpływów z opłaty eksploatacyjnej jest interesem faktycznym, a nie prawnym. • Zadania własne gminy nie kreują interesu prawnego do bycia stroną w postępowaniu o ustalenie opłaty eksploatacyjnej.
Odrzucone argumenty
Gmina P. posiada interes prawny do wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia opłaty eksploatacyjnej. • Przepisy Prawa geologicznego i górniczego oraz ustawy o samorządzie gminnym uzasadniają interes prawny gminy. • Minister Środowiska naruszył art. 6 k.p.a. poprzez niewszczęcie z urzędu postępowania. • Uzasadnienie wyroku WSA jest wadliwe z powodu braku odniesienia się do zarzutu naruszenia art. 6 k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
Gmina nie posiada własnego, bezpośredniego, konkretnego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. w inicjowaniu takiego postępowania. • Interes ekonomiczny gminy w postaci uzyskania wpływów finansowych z opłaty eksploatacyjnej należy traktować, jako interes faktyczny, a nie prawny. • O tym, czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego, nie decyduje sama wola czy też subiektywne przekonanie danego podmiotu, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danego podmiotu, jako interes prawny. • Uczestniczenie w postępowaniu administracyjnym na prawach strony nie jest równoznaczne z posiadaniem legitymacji do wszczęcia takiego postępowania, która przysługuje wyłącznie stronie posiadającej interes prawny.
Skład orzekający
Gabriela Jyż
przewodniczący
Hanna Kamińska
sprawozdawca
Magdalena Bosakirska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że gminy nie posiadają interesu prawnego do inicjowania postępowań w sprawie ustalenia opłat eksploatacyjnych, a ich interes w tym zakresie ma charakter faktyczny."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej gmin w postępowaniach dotyczących opłat eksploatacyjnych na podstawie Prawa geologicznego i górniczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest istotna dla samorządów i przedsiębiorstw wydobywczych ze względu na precyzyjne określenie granic interesu prawnego gminy w postępowaniach administracyjnych.
“Gmina nie może żądać ustalenia opłaty eksploatacyjnej – NSA wyjaśnia granice interesu prawnego.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.