Orzeczenie · 2025-12-11

II GSK 1071/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-12-11
NSAAdministracyjneWysokansa
aplikacja radcowskazagraniczne studianostryfikacja dyplomuuznanie kwalifikacjiprawo o radcach prawnychprawo o szkolnictwie wyższymMinister SprawiedliwościNaczelny Sąd Administracyjny

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A.B. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości o sprzeciwie wobec wpisu na listę aplikantów radcowskich. Spór dotyczył interpretacji art. 24 ust. 1 pkt 1 ustawy o radcach prawnych w związku z ukończeniem zagranicznych studiów prawniczych. Skarżąca przedstawiła dyplomy Bachelor of Laws i Master of Laws uzyskane na zagranicznych uczelniach oraz informację z NAWA potwierdzającą poziom wykształcenia. Minister Sprawiedliwości odmówił wpisu, wskazując na brak dokumentu potwierdzającego nostryfikację dyplomu. WSA w Warszawie podzielił stanowisko Ministra, rozróżniając uznanie poziomu wykształcenia (art. 326 P.s.w.n.) od uznania kwalifikacji zawodowych wymagających nostryfikacji (art. 327 P.s.w.n.). NSA, oddalając skargę kasacyjną, potwierdził, że dla celów zawodowych, takich jak wpis na listę aplikantów radcowskich, ukończenie zagranicznych studiów prawniczych wymaga potwierdzenia równoważności dyplomu z polskim odpowiednikiem, co następuje w drodze postępowania nostryfikacyjnego lub na podstawie umowy międzynarodowej. Sąd podkreślił, że informacja NAWA o poziomie studiów nie jest równoznaczna z uznaniem kwalifikacji zawodowych, a celem przepisu jest zapewnienie równości traktowania kandydatów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie konieczności nostryfikacji lub potwierdzenia równoważności zagranicznych dyplomów prawniczych dla celów zawodowych w Polsce, w tym dla aplikacji radcowskiej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wpisu na aplikację radcowską, ale jego argumentacja może mieć zastosowanie do innych zawodów regulowanych wymagających uznania kwalifikacji zagranicznych.

Zagadnienia prawne (1)

Czy ukończenie zagranicznych studiów prawniczych, potwierdzone dyplomem i informacją z NAWA o poziomie wykształcenia, jest wystarczające do wpisu na listę aplikantów radcowskich, czy też wymagana jest procedura nostryfikacji lub potwierdzenia równoważności dyplomu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Ukończenie zagranicznych studiów prawniczych dla celów zawodowych, w tym wpisu na listę aplikantów radcowskich, wymaga potwierdzenia równoważności dyplomu z polskim odpowiednikiem, co następuje w drodze postępowania nostryfikacyjnego lub na podstawie umowy międzynarodowej. Samo potwierdzenie poziomu wykształcenia przez NAWA nie jest wystarczające.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił uznanie poziomu wykształcenia (art. 326 P.s.w.n.) od uznania kwalifikacji zawodowych (art. 327 P.s.w.n.). Dla celów zawodowych wymagane jest potwierdzenie równoważności dyplomu, które zapewnia, że kwalifikacje uzyskane za granicą są tożsame z polskimi, co gwarantuje równość traktowania kandydatów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (10)

Główne

u.r.p. art. 24 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o radcach prawnych

Warunkiem wpisu na listę aplikantów radcowskich jest ukończenie wyższych studiów prawniczych w Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskanie tytułu magistra lub zagranicznych studiów prawniczych uznanych w Rzeczypospolitej Polskiej. Zwrot 'uznanych' interpretowany jest jako wymagający potwierdzenia równoważności dyplomu.

p.s.w.n. art. 326

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Przepis ten dotyczy potwierdzania poziomów wykształcenia w odniesieniu do dyplomów wydawanych przez uprawnione uczelnie zagraniczne, co uprawnia do dalszego kształcenia w Polsce. Nie jest to równoznaczne z uznaniem kwalifikacji zawodowych.

p.s.w.n. art. 327

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Przepis ten reguluje uznawanie lub potwierdzanie kwalifikacji i tytułów zawodowych w celach zawodowych, co następuje na podstawie umowy międzynarodowej lub w drodze postępowania nostryfikacyjnego. Wymaga stwierdzenia równoważności dyplomu z polskim odpowiednikiem.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7a § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony nie ma zastosowania, gdy przedmiotem postępowania jest przyznanie uprawnienia, a nie nałożenie obowiązku lub ograniczenie uprawnienia.

u.r.p. art. 33 § ust. 3

Ustawa o radcach prawnych

u.r.p. art. 312 § ust. 1

Ustawa o radcach prawnych

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ukończenie zagranicznych studiów prawniczych dla celów zawodowych wymaga potwierdzenia równoważności dyplomu w drodze nostryfikacji lub umowy międzynarodowej. • Informacja z NAWA o poziomie wykształcenia nie jest równoznaczna z uznaniem kwalifikacji zawodowych. • Zasada rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony nie ma zastosowania w sprawach dotyczących przyznawania uprawnień.

Odrzucone argumenty

Dyplom ukończenia zagranicznych studiów prawniczych, potwierdzony informacją z NAWA, jest wystarczający do wpisu na listę aplikantów radcowskich. • Przepis art. 326 P.s.w.n. stanowi podstawę uznania zagranicznych studiów prawniczych bez konieczności nostryfikacji. • Naruszenie art. 7a § 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony.

Godne uwagi sformułowania

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę kasacyjną podziela zaprezentowane we wskazanych orzeczeniach stanowisko. • Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny zasadności wniesienia przez Ministra Sprawiedliwości, decyzją z 20 stycznia 2021 r., sprzeciwu od wpisu skarżącej na listę aplikantów radcowskich... • Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. • Wykładnia powyższego spornego zwrotu nie może jednak ograniczyć się wyłącznie do analizy przepisów u.r.p., gdyż ustawa ta nie reguluje procedury uznawania dokumentów potwierdzających ukończenie zagranicznych studiów prawniczych.

Skład orzekający

Anna Ostrowska

sprawozdawca

Monika Krzyżaniak

członek

Wojciech Maciejko

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności nostryfikacji lub potwierdzenia równoważności zagranicznych dyplomów prawniczych dla celów zawodowych w Polsce, w tym dla aplikacji radcowskiej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wpisu na aplikację radcowską, ale jego argumentacja może mieć zastosowanie do innych zawodów regulowanych wymagających uznania kwalifikacji zagranicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla osób z zagranicznymi dyplomami prawniczymi, które chcą wykonywać zawód w Polsce. Wyjaśnia kluczowe różnice między uznaniem poziomu wykształcenia a uznaniem kwalifikacji zawodowych.

Zagraniczny dyplom prawniczy to za mało? Kiedy potrzebna jest nostryfikacja do aplikacji radcowskiej.

Dane finansowe

WPS: 360 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst