II GPP 23/23

II GPP 23/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-02-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Kabat-Rembelska
Małgorzata Korycińska /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Rysz
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę na przewlekłość postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1725
art. 1 ust. 1, art. 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym  prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska (spr.) Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Małgorzata Rysz po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi K. M. na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt II GSK 2057/21 w sprawie ze skargi kasacyjnej K. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 kwietnia 2021 r. sygn. akt II SA/Gl 1211/20 w sprawie ze skargi K. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 14 lipca 2020 r. nr SKO.K/41.3/314/2020/7109/EŚ w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.
Uzasadnienie
I
Pismem z 21 grudnia 2023 r. K. M. złożył skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie z jego skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 21 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Gl 1211/20, którym oddalono skargę K. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 14 lipca 2020 r. w przedmiocie skierowania na badania lekarskie, zarejestrowanej w Naczelnym Sądzie Administracyjnym pod sygn. akt II GSK 2057/21. Jest to kolejna skarga na przewlekłość postępowania w tej sprawie, bowiem pismem z 26 września 2022 r. skarżący również złożył skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie o sygn. akt II GSK 2057/21, która została oddalona postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 listopada 2022 r., sygn. akt II GPP 22/22.
Skarżący wniósł o stwierdzenie, że w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym doszło do przewlekłości postępowania, zalecenie Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu bezzwłocznego rozpoznania skargi kasacyjnej oraz przyznanie skarżącemu od Skarbu Państwa sumy pieniężnej w wysokości 20.000 zł. Wskazał, że od wpływu sprawy do Sądu I instancji upłynęły ponad trzy lata, a po wpływie sprawy do Naczelnego Sądu Administracyjnego (13 września 2021 r.) nie podjęto żadnych czynności, w tym nie wyznaczono terminu rozprawy oraz nie wyznaczono sędziego referenta.
II
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki – tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1725; dalej jako: ustawa). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że jest ona nieuzasadniona.
Stosownie do art. 2 wskazanej ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich wniesionych spraw bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach. Takie stanowisko zajął już Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 8 listopada 2022 r., którym oddalił poprzednią skargę na przewlekłość postępowania, złożoną przez skarżącego pismem z 26 września 2022 r.
Zgodnie z obowiązującym od 22 lutego 2023 r. § 25a ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 lipca 2020 r. – Regulamin Naczelnego Sądu Administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 1202) sprawy rozpatrywane w składach trzyosobowych przewodniczący wydziału przydziela sędziom w drodze losowania, w ramach symboli spraw należących do właściwości wydziału orzeczniczego, w którym orzekają, z uwzględnieniem specjalizacji orzeczniczej sędziów. Z kolei ust. 4 tego paragrafu stanowi, że pula spraw wyznaczonych do losowania dla sędziów w wydziałach orzeczniczych w miesiącu, którego dotyczy zatwierdzony przez Prezesa Izby na podstawie § 23 pkt 3 plan posiedzeń, obejmuje sprawy z uwzględnieniem kolejności ich wpływu, w tym odrębnie sprawy rozpoznawane na posiedzeniach niejawnych na podstawie art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, 655, 1457 i 1855) lub przepisów szczególnych, a także odrębnie sprawy podlegające rozpoznaniu poza kolejnością wpływu na podstawie § 26 ust. 2 pkt 1-3, 6-13 lub ust. 5.
Po wylosowaniu spraw z puli uwzględniającej kolejność ich wpływu, przewodniczący wydziału, zgodnie z § 26 ust. 1 Regulaminu w zarządzeniu o wyznaczeniu posiedzenia jawnego albo niejawnego w składzie trzech sędziów wskazuje skład orzekający, w tym przewodniczącego składu orzekającego oraz sędziego sprawozdawcę i przydziela, zgodnie ze szczegółowymi zasadami przydziału spraw poszczególnym sędziom, o których mowa w § 25 ust. 1, i planem posiedzeń zatwierdzonym przez Prezesa Izby na podstawie § 23 pkt 3, wylosowane zgodnie z § 25a sprawy dla danego sędziego. W przypadku stwierdzenia podstawy do zwiększenia wymiaru spraw, zgodnie ze szczegółowymi zasadami przydziału spraw poszczególnym sędziom, o których mowa w § 25 ust. 1, przewodniczący przydziela także członkom składu orzekającego sprawy, w których odroczono posiedzenie, sprawy zawieszone przez sędziego tego składu orzekającego lub sprawy, w których Sąd skierował sprawę z posiedzenia niejawnego na rozprawę, oraz sprawy pozostające ze sobą w związku, które nie były objęte losowaniem.
Powyższe oznacza, że co do zasady sprawa wniesiona później nie może być rozpoznana przed rozpoznaniem spraw, które zostały wniesione do sądu wcześniej. Dotyczy to również spraw, o których mowa w § 26 ust. 2 pkt 1-3, 6-13 lub ust. 5 Regulaminu. Nawet jeżeli do sądu wpływa sprawa podlegająca - ze względu na jej przedmiot - wyznaczeniu na posiedzenie poza kolejnością wpływu, to i tak nie może ona zostać wyznaczona przed innymi sprawami podlegającymi rozpoznaniu poza kolejnością, które wpłynęły do sądu wcześniej. W każdej sprawie, niezależnie od jej przedmiotu, to liczba spraw wpływających do sądu jest przyczyną oczekiwania na wyznaczenie terminu rozprawy.
W 2021 r. do Wydziału II Izby Gospodarczej wpłynęły 2734 sprawy ze skarg kasacyjnych. Jeszcze raz należy podkreślić, że sprawy muszą być wyznaczane na terminy rozpraw zgodnie z kolejnością wpływu. Ta kwestia nie może zostać pominięta przez Naczelny Sąd Administracyjny. Termin oczekiwania na rozpatrzenie sprawy ze skargi kasacyjnej wniesionej do Wydziału II Izby Gospodarczej, który wynika z bardzo dużej liczby złożonych skarg kasacyjnych, zarówno w 2021 r., jak i w latach poprzednich, wynosi obecnie około trzech lat od daty wpływu skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W sprawie niniejszej skarga kasacyjna została przekazana Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w dniu 13 września 2021 r. (data prezentaty). Sygnatura, którą sprawie nadano - II GSK 2057/21 - odzwierciedla kolejność jej wpływu do Wydziału II Izby Gospodarczej. Od momentu rejestracji skargi kasacyjnej skarżącego do dnia wniesienia kolejnej skargi na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym minęły niecałe 3 lata. Obecnie w Wydziale II Izby Gospodarczej rozpoznawane są sprawy ze skarg kasacyjnych, które wpłynęły do Naczelnego Sądu Administracyjnego w pierwszym kwartale 2021 r. Zatem sprawa skarżącego nie oczekuje na rozpoznanie dłużej niż inne sprawy.
Ponadto, na co wskazywał już Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 8 listopada 2022 r., skarżący w skardze kasacyjnej zawarł wniosek o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Jednakże czas oczekiwania na termin posiedzenia uległ wydłużeniu również z uwagi na wprowadzony jeszcze przed wniesieniem skargi kasacyjnej stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 i działaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w reżimie sanitarnym. Najpierw odwołane zostały wszystkie rozprawy, a działalność orzecznicza Sądu była kontynuowana na posiedzeniach niejawnych. Następnie do maja 2023 r. rozprawy odbywały się tylko w trybie zdalnym, co również miało wpływ na ilość spraw na rozprawach rozpoznawanych.
Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się nieuzasadnionej zwłoki w prowadzonym postępowaniu i na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy postanowił jak w sentencji.