Orzeczenie · 2025-08-06

II FZ 50/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-08-06
NSApodatkoweŚredniansa
podatek dochodowyPITwpis sądowyprawo pomocyodrzucenie skargipostępowanie sądowoadministracyjneNSAWSAskarżącyorgan administracji

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie J. K. na postanowienie WSA w Krakowie z dnia 12 czerwca 2024 r., które odrzuciło skargę skarżącej na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 20 września 2023 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, ponieważ skarżąca nie uzupełniła braków fiskalnych w wyznaczonym terminie. Wcześniej, zarządzeniem z dnia 5 grudnia 2023 r., skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został oddalony postanowieniem z dnia 19 stycznia 2024 r. Po doręczeniu tego postanowienia, skarżąca nie wniosła sprzeciwu. Następnie, zarządzeniem z dnia 10 maja 2024 r., skarżąca została ponownie wezwana do wykonania pierwotnego zarządzenia w terminie siedmiu dni. Ostatniego dnia terminu, tj. 4 czerwca 2024 r., skarżąca złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, ale nie uzupełniła braków fiskalnych skargi. Sąd pierwszej instancji uznał, że ponowny wniosek o prawo pomocy nie wstrzymuje obowiązku uiszczenia wpisu i nie uchyla skutków prawomocności wcześniejszego postanowienia o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych, co skutkowało odrzuceniem skargi. W zażaleniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 220 § 1 i 3 P.p.s.a., twierdząc, że ponowny wniosek o prawo pomocy powinien wstrzymać obowiązek uiszczenia wpisu. NSA oddalił zażalenie, wskazując, że przedmiotem postępowania jest zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, a nie wniosek o przywrócenie terminu. Podkreślono, że prawomocna odmowa przyznania prawa pomocy skutkuje obowiązkiem uiszczenia wpisu, a złożenie kolejnego wniosku nie przerywa biegu terminu. NSA stwierdził, że odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu nie narusza prawa do sądu, powołując się na orzecznictwo NSA, TK i ETPCz.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy i skutków nieuiszczenia wpisu sądowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy wniosek o prawo pomocy został prawomocnie oddalony, a następnie złożono kolejny wniosek bez uzupełnienia braków.

Zagadnienia prawne (2)

Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy (zwolnienie od wpisu sądowego) wstrzymuje obowiązek uiszczenia wpisu od skargi, mimo prawomocnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie wstrzymuje obowiązku uiszczenia wpisu od skargi i nie uchyla skutków prawomocności pierwotnego rozstrzygnięcia w kwestii prawa pomocy.

Uzasadnienie

Prawomocne postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy przesądza o obowiązku uiszczenia wpisu. Złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy, nawet w terminie zakreślonym w ponownym wezwaniu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia i nie wpływa na bieg terminu do uiszczenia wpisu, co skutkuje odrzuceniem skargi.

Czy odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego, mimo złożenia ponownego wniosku o prawo pomocy, stanowi naruszenie prawa do sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia od niej wpisu sądowego nie jest nieuprawnionym ograniczeniem prawa do sądu.

Uzasadnienie

Prawo dostępu do sądu nie jest absolutne i może podlegać uzasadnionym prawnie ograniczeniom. W sytuacji, gdy strona nie stosuje się do wymogu uiszczenia wpisu od skargi, sama decyduje o nieskorzystaniu z prawa do sądu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono zażalenie
Zażalenie J. K. na postanowienie WSA w Krakowie z dnia 12 czerwca 2024 r. sygn. akt I SA/Kr 1090/23 w przedmiocie odrzucenia skargi zostało oddalone.

Przepisy (6)

Główne

P.p.s.a. art. 220 § 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy określające rygor odrzucenia skargi w przypadku nieuiszczenia wpisu sądowego lub nieuzupełnienia braków fiskalnych.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 74a § 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący doręczeń w określonych trybach.

P.p.s.a. art. 50 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis określający obowiązek uiszczenia wpisu od środka zaskarżenia.

P.p.s.a. art. 214 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący skutków nieuiszczenia wpisu od skargi.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący orzekania przez NSA na podstawie art. 138 KPC.

P.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący rozpoznawania zażaleń.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ponowny wniosek o prawo pomocy nie wstrzymuje obowiązku uiszczenia wpisu od skargi po prawomocnej odmowie przyznania prawa pomocy. • Odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu nie narusza prawa do sądu.

Odrzucone argumenty

Ponowny wniosek o prawo pomocy powinien wstrzymać obowiązek uiszczenia wpisu od skargi. • Odmowa przyznania prawa pomocy i odrzucenie skargi narusza prawo do sądu, zwłaszcza w przypadku osób w trudnej sytuacji majątkowej.

Godne uwagi sformułowania

Odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia od niej wpisu sądowego nie jest nieuprawnionym ograniczeniem prawa do sądu • Prawo dostępu do sądu nie ma bowiem charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń. • W rozpoznawanej sprawie o nieskorzystaniu z prawa do sądu zdecydowała sama Skarżąca, nie stosując się do wymogu uiszczenia wpisu od skargi.

Skład orzekający

Jerzy Płusa

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy i skutków nieuiszczenia wpisu sądowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wniosek o prawo pomocy został prawomocnie oddalony, a następnie złożono kolejny wniosek bez uzupełnienia braków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne proceduralne aspekty postępowania sądowoadministracyjnego, w szczególności dotyczące prawa pomocy i konsekwencji nieuiszczenia wpisu, co jest kluczowe dla praktyków.

Prawo pomocy a wpis sądowy: czy kolejny wniosek ratuje skargę?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst