II FZ 399/17

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, , , po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 grudnia 2016 r. sygn. akt I SA/Po 842/16 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 25 lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodów ewidencjonowanych za 2012 r. postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 14 grudnia 2016 r., sygn. akt I SA/Po 842/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: "WSA") w sprawie ze skargi S. K. (dalej: "Skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 25 lutego 2016 r. w przedmiocie wartości niezaewidencjonowanego przychodu za 2012 r. oraz zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych za 2012 r., odrzucił zażalenie.

W uzasadnieniu WSA wskazał, że starszy referendarz sądowy WSA w Poznaniu postanowieniem z dnia 11 października 2016 r. oddalił wniosek Skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W wyniku rozpoznania sprzeciwu Skarżącego, WSA postanowieniem z dnia 9 listopada 2016 r., utrzymał powyższe rozstrzygnięcie w mocy. Odpis tego postanowienia, bez pouczenia o prawie jego zaskarżenia, doręczono Skarżącemu w dniu 15 listopada 2016 r. Pismem nadanym w dniu 21 listopada 2016 r. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie WSA.

Rozpoznając zażalenie Skarżącego WSA zacytował art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), wskazując, że do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. Stwierdził, że – w myśl art. 178 p.p.s.a. - wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Drugi ze wskazanych przepisów stosowany odpowiednio w odniesieniu do postępowania wywołanego pismem Skarżącego zatytułowanym zażalenie na postanowienie z dnia 9 listopada 2016 r. - obliguje WSA do odrzucenia tego zażalenia. WSA odniósł się do treści art. 194 § 1 p.p.s.a. wskazując, że jeżeli zatem p.p.s.a. przewiduje (w określonych sytuacjach), wydanie postanowienia i jednocześnie nie stanowi, że od takiego postanowienia przysługuje prawo wniesienia zażalenia, to niedopuszczalne jest wniesienie tego środka odwoławczego (por. postanowienie z dnia 30 czerwca 2011 r., sygn. akt II FZ 196/11, opublikowane w: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). WSA zauważył, że zgodnie z art. 260 § 1 p.p.s.a. - w brzmieniu znajdującym zastosowanie w sprawie, tj. w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 maja 2015 r., poz. 658) - rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Mając na uwadze aktualne brzmienie art. 260 p.p.s.a., WSA stwierdził, że w chwili obecnej na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu od orzeczenia referendarza sądowego nie przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W konsekwencji Skarżącemu nie przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 9 listopada 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego WSA z dnia 11 października 2016 r. odmawiające przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Tym samym zażalenie nadane w dniu 21 listopada 2016 r., jako niedopuszczalne, WSA odrzucił.

W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżący zarzucił naruszenie art. 7, art. 11 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Kpa) i wniósł o uwzględnienie zażalenia oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozstrzygnięcie WSA odpowiada prawu. W dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie nowelizacja p.p.s.a., mocą której został zmieniony m. in. art. 260 p.p.s.a. Na podstawie art. 1 pkt 73 ustawy zmieniającej, art. 260 p.p.s.a. otrzymał w § 1 następujące brzmienie: "Rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy". W § 2 przyjęto natomiast, że "W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu" a w § 3, że "Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym". Postępowanie zostaje wszczęte z dniem złożenia skargi. W niniejszej sprawie skargę wniesiono w dniu 29 marca 2016 r., a więc w dacie obowiązywania zmian wynikających z ustawy zmieniającej. W rezultacie zastosowanie miał art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, z którego wynika obecnie, że WSA rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego stosuje odpowiednio przepisy o zażaleniu. Skoro więc WSA, w którym orzeka referendarz, od którego postanowienia wniesiono sprzeciw, rozpoznając ten środek odwoławczy orzeka jako Sąd II instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, to od wydanego przez ten Sąd postanowienia, na podstawie art. 260 p.p.s.a., nie służy już środek zaskarżenia. Prawo do wniesienia zażalenia na takie rozstrzygnięcie nie wynika w tym przypadku także z przepisu szczególnego. Wobec powyższego, skoro od postanowienia WSA nie przysługiwał środek odwoławczy, zażalenie jako niedopuszczalne podlegało odrzuceniu, co prawidłowo zostało stwierdzone przez WSA w postanowieniu z dnia 14 grudnia 2016 r.

Naczelny Sąd Administracyjny pragnie zwrócić uwagę, że WSA nie mógł przy tym naruszyć swym działaniem wskazanych w zażaleniu przepisów Kpa, ponieważ nie znajdowały one zastosowania w niniejszym postępowaniu wpadkowym. Ponadto rozstrzygnięcie o możliwości przyznania prawa pomocy należy do właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny nie posiada kompetencji do rozstrzygnięcia w tym zakresie.

Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.