II FSK 822/08

II FSK 822/08 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2009-02-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-05-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Brolik
Ludmiła Jajkiewicz
Zbigniew Kmieciak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III SA/Wa 3600/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2007-04-20
II FZ 79/08 - Postanowienie NSA z 2008-03-17
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par.1 pkt 1 lit c, art.184, art.204 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
art.67 par.2 pkt 1, art.99 par. 1 i 4, art.67 par.2 pkt 1,4, 5
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak (sprawozdawca), Sędzia NSA Jacek Brolik, Sędzia WSA del. Ludmiła Jajkiewicz, Protokolant Janusz Bielski, po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Towarzystwa P. – K. "P." sp. z o. o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 3600/06 w sprawie ze skargi Towarzystwa P. – K. "P." sp. z o. o. z siedzibą w W. na postanowienie Ministra Finansów z dnia 31 lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Towarzystwa P. – K. "P." sp. z o. o. z siedzibą w W. na rzecz Ministra Finansów kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
W dniu 13 stycznia 2005r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. działając jako wierzyciel wystawił na T. [...] sp. z.o.o. (Spółka) tytuły wykonawcze, których odpisy doręczono Spółce w dniu 17 stycznia 2005r. Podstawę ich wystawienia stanowiła decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia 29 września 2004r., przy czym dwa tytuły obejmowały zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999 r., natomiast jeden tytuł dotyczył odsetek za zwlokę od nieuiszczonych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za rok 1999 r.
W dniu 17 stycznia 2005 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia ruchomości w postaci dwóch zestawów komputerowych oraz dwóch samochodów.
Pismem z dnia 31 stycznia 2005 r. Spółka wniosła skargę na czynność egzekucyjną zajęcia ruchomości zarzucając naruszenie art. 7 § 2, art. 99 § 1 i § 4, art. 67 § 2 pkt 5 w zw. z § 4 oraz art. 67 § 4 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm., dalej: u.p.e.a.) oraz art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: K.p.a.) i wnosząc o uchylenie zaskarżonej czynności oraz o zawieszenie postępowania z mocy art. 54 § 6 u.p.e.a. Wskazała, że zajęciem objęto przedmioty, których wartość nie wystarczy na pokrycie kosztów egzekucyjnych, w związku z czym postępowanie naruszyło art. 7 § 2 oraz art. 1 pkt 2 u.p.e.a. uszczuplając majątek dłużnika nie prowadząc do wyegzekwowania dochodzonego obowiązku. Spółka stwierdziła, że dokonując zajęcia nie dokonano oszacowania wartości zestawów komputerowych naruszając art. 67 § 1 pkt 1 i art. 99 § 1 i § 4 u.p.e.a. Spółka wskazała też, że w protokole zajęcia nie zawarto informacji o terminie płatności należności, rodzaju odsetek, błędnie określono rodzaj zobowiązania z tytułu wykonawczego, błędnie określono numery tytułów wykonawczych zamieszczając w ich miejsce numery teczek, błędnie określono wierzyciela, co naruszyło art. 67 § 2 pkt 1, 4 i 5 w zw. z § 4 u.p.e.a.
Postanowieniem z dnia 2 marca 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej w K., uznał skargę za zasadną w części dotyczącej zajęcia ruchomości dokonanych celem wyegzekwowania zaległości, gdyż wartość ruchomości może nie zaspokoić w całości zaległości podatkowej. W pozostałym zakresie skargę oddalił.
W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka wniosła o jego uchylenie.
Postanowieniem z dnia 31 lipca 2006 r. Minister Finansów utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W opinii Ministra Finansów dokonana w sprawie czynność zajęcia ruchomości była zgodna z prawem. Brak wskazania terminu płatności egzekwowanej należności, brak wyczerpującego określenia zaległości egzekwowanej na podstawie tytułu wykonawczego, a także omyłkowe wskazanie wierzyciela nie stanowią naruszenia prawa w stopniu powodującym uchylenie dokonanej czynności egzekucyjnej, nie mają również wpływu na zasadność i prawidłowość prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podstawę prowadzenia egzekucji stanowiły tytuły wykonawcze wydane na podstawie decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z 29 września 2004 r., w których wskazano powyższe informacje.
W kwestii zarzutów dotyczących wskazania błędnych numerów tytułów wykonawczych organ stwierdził, że kwestie dotyczące dodatkowych danych ułatwiających prowadzenie postępowania egzekucyjnego nie zostały uregulowane w ustawie, lecz w systemie komputerowym wspomagającym egzekucję administracyjną Organ podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie numery tytułów wykonawczych nie były modyfikowane.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Spółka, zarzucając naruszenie art. 7 § 2, art. 1 pkt 2, art. 67 § 4 pkt 1, art. 99 § 1 i § 4, art. 67 § 2 pkt 1, 4 i 5 u.p.e.a. oraz art. 35, art. 36 i art. 124 § 2 K.p.a., wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu powtórzyła zarzuty zawarte w zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Dodał, iż pismem z 22 czerwca 2006 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. poinformował stronę o uchyleniu zaskarżonej czynności egzekucyjnej zajęcia ruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2007 r., sygn.akt III SA/Wa 3600/06 oddalił skargę.
Odnosząc się do powołanego w skardze zarzutu naruszenia art. 67 § 2 pkt 1), 4), i 5) u.p.e.a., polegającego na błędnym określeniu wierzyciela, braku informacji o terminie płatności należności i rodzaju odsetek, błędnym określeniu rodzaju zobowiązania, Sąd rację przyznał organowi i stwierdził, że uchybienia te nie stanowiły naruszenia prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie dokonanej czynności. W ocenie Sądu także fakt wskazania w treści protokołu zajęcia zamiast numerów tytułów wykonawczych numerów rejestrowych, nadanych przez organ egzekucyjny, nie stanowił uchybienia i nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 67 § 4 pkt 1 i art. 99 §1 i 4 u.p.e.a., Sąd stwierdził, że brak adnotacji o przyczynach odstąpienia od oszacowania nie stanowił naruszenia, które mogło mieć istotny wpływy na wynik sprawy, a we wskazanym zakresie Minister Finansów powołał obowiązujące przepisy prawa oraz wyjaśnili powody swego rozstrzygnięcia.
W skardze kasacyjnej Spółka zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając mu, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., wskutek nieuchylenia postanowienia Ministra Finansów wydanego z naruszeniem art. 67 § 4 pkt 1 w zw. z art. 99 § 1 i 4 oraz art. 67 § 2 pkt 1, 4, 5 u.p.e.a.
Podnosząc powyższe zarzuty, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, przeto podlega oddaleniu.
O wyniku przeprowadzonej przez Naczelny Sąd Administracyjny kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku przesądził błąd autora skargi kasacyjnej polegający na tym, iż nie podjął on nawet próby wykazania, w jaki sposób zarzucane sądowi administracyjnemu uchybienie "przełożyło się" na wynik sprawy. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., jedynie takie naruszenie przepisów o postępowaniu, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy kwalifikuje do uchylenia zapadłego orzeczenia. Poza stwierdzeniem, iż doszło do naruszenia przez sąd tego przepisu w związku z określonymi przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. art. 67 § 2 pkt 1 w związku z art. 99 § 1 i 4 oraz art. 67 § 2 pkt 1, 4 i 5, w skardze kasacyjnej nie znalazło się merytoryczne wyjaśnienie wskazujące na istotny wpływ wspomnianego uchybienia na wynik sprawy. Trudno uznać za takie wyjaśnienie krótkie stwierdzenie, iż rozstrzygnięcie sądu "prowadzi do podważenia zasady formalizmu stosowania środków egzekucyjnych" (s. 3 skargi kasacyjnej). Jak zaznaczono następnie, "nie znajduje racji bytu wartościowanie stopnia naruszenia przepisów ustawy, jakiego dopuścił się WSA uznając braki formalne protokołu zajęcia za niedostateczne dla uchylenia postanowienia Ministra Finansów" (tamże, s. 3). Wpływ, o którym mowa wcześniej, był poddany ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W wystarczającym zakresie odniósł się on na s. 8 – 10 uzasadnienia zaskarżonego wyroku do kwestii prawnej kwalifikacji uchybień popełnionych na etapie postępowania egzekucyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny w całej rozciągłości podziela wyrażoną przez ten sąd ocenę, co musi prowadzić do konkluzji, iż zasadnie oddalono skargę Spółki. Zdaniem sądu administracyjnego pierwszej instancji, skategoryzowane co do przedmiotu uchybienia natury formalnej, "nie stanowiły naruszenia prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie dokonanej czynności, nie miały istotnego wpływu na zasadność i prawidłowość prowadzonego postępowania" (s. 9 uzasadnienia). Tezę tę potwierdza spostrzeżenie sądu, iż sama treść skargi na czynność egzekucyjną wskazuje na brak wątpliwości strony skarżącej co do tego, jakie tytuły wykonawcze stanowiły podstawę dokonanego zajęcia. Znamienne jest przy tym, że w skardze kasacyjnej nie przedstawiono argumentów podważających twierdzenia sądu, negując jedynie – wbrew oczywistemu brzmieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. – potrzebę "wartościowania" (stopniowania) uchybień o charakterze procesowym. Tymczasem właśnie konieczność tak rozumianego stopniowania błędów postępowania stanowi istotę konstrukcji ukształtowanej wymienionym przepisem ustawowym.
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto zgodnie z art. 204 pkt 1 tej ustawy.