II FSK 509/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. M. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora IAS w Gdańsku w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 70 § 6 i § 7 o.p. poprzez błędną wykładnię, co miało skutkować niezastosowaniem przepisów o przedawnieniu zobowiązania podatkowego. Podnosił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 121, 122, 123 o.p. poprzez błędną analizę materiału dowodowego i niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego. Kwestionował także uznanie samochodu marki M. V. za samochód osobowy, co skutkowało wyłączeniem z kosztów uzyskania przychodów kwoty 3 184,55 zł z tytułu jego naprawy. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd stwierdził, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie były zasadne, a sąd pierwszej instancji prawidłowo zaakceptował ustalenia organów podatkowych. Podkreślono, że organy podatkowe podjęły wszelkie możliwe próby weryfikacji kontrahenta i zgromadziły obszerny materiał dowodowy, który wykazał nierzetelność transakcji. NSA zaznaczył, że wyrok uniewinniający w postępowaniu karnym skarbowym nie jest wiążący dla sądu administracyjnego w zakresie ustalenia stanu faktycznego, a cel i zakres postępowania karnego skarbowego są odmienne od podatkowego. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów prawa materialnego dotyczących kosztów uzyskania przychodów, wskazując na niekonsekwencję podatnika w wyjaśnieniach dotyczących wydatku na naprawę pojazdu. Zarzut dotyczący płatności gotówką również nie został uwzględniony, gdyż sposób płatności był jedynie jednym z elementów potwierdzających nierzetelność transakcji, a nie jedynym. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie przepisów p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych w kontekście postępowań karnych skarbowych, ocena dowodów w postępowaniu podatkowym, zasada czynnego udziału strony, koszty uzyskania przychodów związane z pojazdami i usługami budowlanymi.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście konkretnej sprawy. Należy uwzględnić aktualne brzmienie przepisów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. uległo przedawnieniu, mimo wszczęcia postępowania karnego skarbowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wszczęcie postępowania karnego skarbowego, nawet jeśli zakończyło się uniewinnieniem, nie przesądza o instrumentalności tego postępowania i nie powoduje automatycznego przedawnienia zobowiązania podatkowego, jeśli organy podjęły czynności procesowe zmierzające do realizacji celu tego postępowania.
Uzasadnienie
NSA uznał, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego nie było instrumentalne, gdyż organy podjęły czynności procesowe, a sąd pierwszej instancji nie stwierdził, że postępowanie nie powinno być wszczęte. Sąd administracyjny jest związany jedynie prawomocnym wyrokiem skazującym w postępowaniu karnym, a cel i zakres obu postępowań są odmienne.
Czy wydatek na naprawę samochodu marki M. V. może zostać zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, jeśli podatnik nie wykazał jednoznacznie, czego dotyczył wydatek i czy pojazd spełniał definicję samochodu osobowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wydatek nie został zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, ponieważ podatnik nie wykazał, czego dotyczył wydatek, a jego wyjaśnienia były niespójne. Dodatkowo, sąd nie badał statusu pojazdu jako samochodu osobowego, gdyż wydatek nie dotyczył naprawy samochodu.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że podatnik nie zakwestionował skutecznie ustaleń faktycznych organów, które uznały wydatek za nierzetelny z uwagi na niespójne wyjaśnienia podatnika. Nie było podstaw do badania, czy pojazd był samochodem osobowym, gdyż wydatek nie dotyczył naprawy samochodu.
Czy organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania, w tym zasadę czynnego udziału strony i swobodnej oceny dowodów, poprzez nieprzeprowadzenie przesłuchania kontrahenta i wykorzystanie dowodów z innych postępowań?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy podatkowe podjęły wszelkie możliwe próby przesłuchania kontrahenta, wykorzystały dowody z innych postępowań w sposób dopuszczalny, zapewniając stronie czynny udział w postępowaniu i możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.
Uzasadnienie
NSA uznał, że organy podatkowe wykazały, iż podjęły wszystkie możliwe środki przymusu w celu przesłuchania świadka, a dowody z innych postępowań były dopuszczalne i nie naruszały prawa strony do obrony. Strona nie wykazała błędów logicznych w ocenie dowodów ani pominięcia istotnych dowodów.
Przepisy (41)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 70 § § 6 i § 7
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 5a § pkt 19a pkt f
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
o.p. art. 70 § § 6 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
o.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 123 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 190 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 178 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 192
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 200 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 188
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 180 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 181 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 210 § § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 262
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
k.c. art. 647(1) § § 1, § 2 i § 5
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 173
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 177 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 11
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych § § 2 pkt 6, § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a i pkt 2 lit. a
o.p. art. 233 § § 1 pkt 2 lit. a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 208 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 125 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.s.d.g. art. 22
Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej
o.p. art. 23 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 70 § § 7
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 70 § 6 i § 7 o.p. poprzez błędną wykładnię, co skutkowało niezastosowaniem przepisów o przedawnieniu zobowiązania podatkowego. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 121, 122, 123, 180, 181, 187, 188, 191, 192 o.p.) poprzez błędną analizę materiału dowodowego, niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego, nieuwzględnienie wniosków dowodowych i naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów. • Naruszenie art. 125 o.p. poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania. • Naruszenie art. 187 § 1 o.p. poprzez przerzucenie na podatnika obowiązku weryfikacji kontrahenta. • Naruszenie art. 22 u.s.d.g. poprzez zarzucanie płatności gotówką za usługi budowlane, mimo że nie przekraczały limitu 15 tys. euro. • Naruszenie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 5a pkt 19a pkt f u.p.d.o.f. (uznanie samochodu M. V. za osobowy). • Nieuznanie za koszty uzyskania przychodów wydatków na przystosowanie mieszkania, zakup paliwa do agregatu i artykułów BHP. • Nieskorzystanie przez WSA z prawa do przeprowadzenia dowodu uzupełniającego.
Godne uwagi sformułowania
Sąd administracyjny związany jest, z mocy art.11 p.p.s.a., wyłącznie ustaleniami wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa. • Nie można zatem skutecznie postawić im zarzutu, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego miało charakter instrumentalny i służyło tylko zawieszeniu biegu terminu przedawnienia. • Zarzutem naruszenia prawa materialnego nie można podważyć ustaleń faktycznych.
Skład orzekający
Aleksandra Wrzesińska-Nowacka
przewodniczący sprawozdawca
Alicja Polańska
członek
Antoni Hanusz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych w kontekście postępowań karnych skarbowych, ocena dowodów w postępowaniu podatkowym, zasada czynnego udziału strony, koszty uzyskania przychodów związane z pojazdami i usługami budowlanymi."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście konkretnej sprawy. Należy uwzględnić aktualne brzmienie przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii podatkowych, takich jak przedawnienie i koszty uzyskania przychodów, a także relacji między postępowaniem podatkowym a karnym skarbowym. Wyjaśnia, dlaczego wyrok uniewinniający w sprawie karnej nie jest automatycznie wiążący dla sądu podatkowego.
“Czy postępowanie karne chroni przed przedawnieniem podatkowym? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.