II FSK 396/07 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2008-05-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-03-19 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Andrzej Grzelak /przewodniczący sprawozdawca/ Grzegorz Borkowski Teresa Porczyńska Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości Hasła tematyczne Podatek od nieruchomości Sygn. powiązane III SA/Wa 2394/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2006-11-24 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 141 par. 4, art. 135, art. 174 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 1997 nr 137 poz 926 art. 194 par. 3, art. 123 par. 1 w zw. z art. 200 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Grzelak (sprawozdawca), Sędziowie NSA: Grzegorz Borkowski, Teresa Porczyńska, Protokolant Agnieszka Lipiec, po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej D. G. i S. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 listopada 2006 r. sygn. akt III SA/Wa 2394/06 w sprawie ze skargi D. G. i S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 16 maja 2006 r. nr [....] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r. oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Zaskarżonym wyrokiem oddalono skargę D. i S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r. z tym uzasadnieniem, że odpowiada ona prawu. Z przedstawionego w uzasadnieniu tego wyroku stanu sprawy wynika, że Prezydent Miasta O. decyzją z dnia 9 marca 2006 r. ustalił podatnikom wysokość podatku od nieruchomości za 2006 r. w kwocie 394,70 zł. W odwołaniu strona domagała się uchylenia w.w. decyzji w całości zarzucając naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 1 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 121, poz. 844 ze zm.; w skrócie: upol) poprzez ustalenie zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości od części działki stanowiącej grunt zadrzewiony; naruszenie art. 2 ust. 2 upol poprzez opodatkowanie części działki będącej lasem, w sytuacji gdy w trakcie postępowania strona wskazała, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków są niezgodne z rzeczywistym stanem na gruncie. Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję organu I instancji. W skardze do WSA skarżący wnieśli o uchylenie decyzji organu odwoławczego zarzucając naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 10 oraz art. 2 ust. 2 upol poprzez opodatkowanie podatkiem od nieruchomości części stanowiącej grunt zadrzewiony; art. 2 ust. 2 upol poprzez opodatkowanie podatkiem od nieruchomości części będącej lasem, w sytuacji gdy strona wykazała, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków są niezgodne z rzeczywistym stanem na gruncie; art. 123 w związku z art. 200 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.; w skrócie: Op) poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego oraz art. 194 w związku z art. 122 Op, art. 122 w związku z art. 187 Op. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Rozpoznając skargę WSA stwierdził, że podstawę wymiaru podatku w przedmiotowej sprawie stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z załączonego do aktu sprawy wypisu z rejestru gruntów oraz zawiadomienia o zmianie ewidencji gruntów z dnia 21 kwietnia 2005 r. wynika, że będąca przedmiotem opodatkowania nieruchomość jest sklasyfikowana jako tereny mieszkaniowe. Prawidłowo zatem organy podatkowe dokonały opodatkowania rzeczonej działki podatkiem od nieruchomości. Dane te mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Op. Zasadą jest, że podatnik kwestionujący prawidłowość danych z ewidencji gruntów i budynków powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencje. Sąd nie stwierdził również w sprawie naruszenia art. 123 § 1 w związku z art. 200 Op poprzez uniemożliwienie stronie zapoznania się z materiałem dowodowym i przedstawienie nowych dowodów w sprawie. Powołane przez stronę dokumenty w tym decyzja Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych, odręczny szkic działki przedstawiający stan zalesienia nie mogły spowodować odstąpienia od stanu ujawnionego w ewidencji gruntów. Spośród przedstawionych przez stronę dowodów walor dokumentu urzędowego można przypisać jedynie decyzji Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w W. z dnia 14 lutego 1997 r. jednakże dotyczy ona działek położonych w O. przy ul. Z., a nie przedmiotu opodatkowania ,a więc działki przy ul. T. w tejże miejscowości. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył pełnomocnik skarżących. zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 2 ust. 1 i 2 upol i art. 7 ust. 1 pkt 10 upol w związku z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( tj. Dz. U. z 2000 r., Nr 100, poz. 1086 ze zm.) polegające na uznaniu, że w przedmiotowym stanie faktycznym cała nieruchomość podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, a jej zalesiona część nie jest zwolniona z opodatkowania zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 10 upol. Naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; w skrócie: ppsa) poprzez nie uchylenie decyzji pomimo jej wydania z naruszeniem art. 123 § 1 w związku z art. 200 Op polegającym na uniemożliwieniu stronie postępowania wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego i naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym; art. 194 § 3 i art. 122 w związku z art. 191 Op polegającym na nieustosunkowaniu się organu do przedstawionych przez stronę dowodów wskazujących, że stan faktyczny na działce jest niezgodny z danymi ujawnionymi w ewidencji gruntów i budynków, co skutkowało wydaniem decyzji w oparciu o wadliwie ustalony stan faktyczny sprawy. Naruszenie art. 141 § 4 ppsa poprzez wadliwe i niewyczerpujące uzasadnienie wyroku i art. 135 ppsa poprzez nie uchylenie zaskarżonej decyzji i nie podjęcie przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa. Wnoszono o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu wskazano, że pismem z dnia 20 kwietnia 2006 r. organ wyznaczył stronie 7-dniowy termin do zapoznania się i wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Termin ten upłynął w dniu 9 maja 2006 r. w tym też dniu strona zwróciła się do organu o przedłużenie tego terminu celem przedłożenia dodatkowych dowodów w sprawie. W dniu 15 maja 2006 r. strona nadała pismo zawierające wypowiedzenie się w sprawie zebranego materiału dowodowego oraz przedstawiła nowe dowody w sprawie. Organ nie odniósł się do przedłożonego przez podatników wniosku o przedłużenie terminu i wydał decyzję nie odnosząc się do przedstawionego materiału dowodowego. W ocenie skarżących takie postępowanie organu świadczy o rażącym naruszeniu zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Wydanie przez organ decyzji w sytuacji, gdy strona oświadcza, że przedstawi dowody przemawiające za tym, że dane ujawnione w ewidencji gruntów i budynków są niezgodne ze stanem rzeczywistym stanowi naruszenie art. 122 i art. 194 Op. W związku z tym decyzja powinna zostać uchylona. Ponadto w.w. nieruchomość położona jest w O. przy skrzyżowaniu ulic T. i Z., dlatego w toku postępowania określona jest jako działka przy ul. T., a w decyzji Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych jako działka przy ul. Z. W rozważaniach nad stanem faktycznym i prawnym sprawy objętej zarzutami skargi kasacyjnej D. i S. G. – Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do następujących wniosków i stwierdzeń: Skarga ta nie może być uwzględniona z braku usprawiedliwionych podstaw. Podstawą skargi kasacyjnej uczyniono przede wszystkim zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie. Tego rodzaju uchybienie przewidziane w art. 174 pkt 1 ppsa polega na wadliwym uznaniu, przez organ wydający kwestionowaną decyzję, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie normy prawnej zastosowanej w rozstrzyganiu sprawy. Innymi słowy, że stan faktyczny sprawy ustalony został przez organ podatkowy z naruszeniem reguł postępowania podatkowego (np. art. 122 w zw. z art. 187 § 1 Op, a nadto art. 191 Op) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mimo to uznany został w ocenie sądu za prawidłowy, co spowodowało z kolei naruszenie przepisów postępowania sądowego (art. 145 § 1pkt 1 lit c ppsa). Wskutek tego uchybienia prawu wzięto pod uwagę taką sytuację faktyczną, dla której ustawodawca nie przewidział odpowiedniej normy prawa materialnego, gdyż stan hipotetyczny wynikający z zastosowanego przepisu odnosił się do innej sytuacji. W badanym przypadku autor skargi kasacyjnej oparł całą konstrukcję skargi kasacyjnej na przeciwstawieniu stanu faktycznego sprawy, jaki – jego zdaniem – występuje w rzeczywistości oficjalnemu stanowi faktycznemu, jaki wynika z dokumentów urzędowych. Takie założenie utkwiło u podstaw wszystkich pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej. Przy podniesieniu zarzutu naruszenia prawa materialnego wskutek jego niewłaściwego zastosowania strona składająca skargę kasacyjną obowiązana jest zatem przede wszystkim powołać się,a następnie wykazać naruszenie przepisów postępowania w sposób przedstawiony powyżej. Wybierając inną drogę, czyli wskazując na uchybienie przepisom stwarzającym możliwość zakwestionowania mocy dowodowej tego, co zostało w dokumencie urzędowym stwierdzone, strona składająca skargę kasacyjną postąpiła nietrafnie. Jest oczywiste, że dowód taki może być obalony przeciwdowodem, lecz w postępowaniu przed organem, który ten dowód sporządził w formie określonej przepisami prawa. Obalenie takiego dowodu, jeżeli miał on znaczenie rozstrzygające, może spowodować wznowienie postępowania z powodu wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych istniejących w rzeczywistości w dniu wydania decyzji, a nieznanych organowi, który tę decyzję wydał. W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit c ppsa wskutek zaakceptowania przez sąd naruszenia art. 194 § 3 Op nie może być uznany za zasadny. W niniejszym przypadku, na co słusznie zwrócił uwagę sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, właściwym był organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków. Żądanie zatem od organu podatkowego przeprowadzenia takiego przeciwdowodu jest niczym nie uprawnione, podobnie jak żądanie tego w trybie art. 135 ppsa od sądu. Z tych względów trafnie sąd ocenił wartość dowodową dodatkowych dokumentów przez stronę, których wagę w tych okolicznościach sprawy wyraźnie podatnicy przecenili, stąd ich zarzut pod adresem sądu spowodowany naruszeniem art. 123 § 1 w związku z art. 200 Op nie mógł być uznany za mający istotny wpływ na wynik sprawy. Błędne przypisanie zasadniczej wagi do kwestii rozstrzygnięcia przez sąd i wcześniej przez organ podatkowy rzetelności zapisów w ewidencji gruntów i budynków spowodował związane z tym oczekiwania od treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Przepisy zawarte w art. 141 § 4 ppsa mają na celu wyjaśnienie motywów jakimi kierował się sąd rozstrzygając sprawę. Te wymogi ponad wszelką wątpliwość zostały w zaskarżonym wyroku spełnione, gdyż zwięźle opisano sprawy sądowej, zarzuty skargi, stanowiska pozostałych stron oraz podana i wyjaśniona została podstawa prawna rozstrzygnięcia. Dotąd powiedziane prowadzi do wniosku, że skarga kasacyjna D. i S. G. podlegała oddaleniu stosownie do dyspozycji art. 184 ppsa. ----------------------- 6 6 6 6
Pełny tekst orzeczenia
II FSK 396/07
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.