Orzeczenie · 2020-02-20

II FSK 3571/18Brak podstaw do egzekucji administracyjnej dalsze tytuły

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2020-02-20

NSAPodatkoweWysokansa

egzekucja administracyjnatytuł wykonawczypodatek od nieruchomościskarbiec państwaorgan egzekucyjnywierzycielpostępowanie egzekucyjnewady tytułu wykonawczegodalszy tytuł wykonawczy

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Prezydenta Miasta G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił skargę Prezydenta na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku. Przedmiotem postępowania było nieprzystąpienie do egzekucji administracyjnej należności z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2011-2015, wystawionych przez Prezydenta na Skarb Państwa jako następcę prawnego. Organy egzekucyjne (Naczelnik Urzędu Skarbowego) odmówiły wszczęcia egzekucji, wskazując na niespełnienie przez tytuły wykonawcze wymogów formalnych określonych w art. 27 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Dodatkowo, Dyrektor IAS uznał, że w sytuacji, gdy postępowanie egzekucyjne na podstawie pierwotnych tytułów wykonawczych nie zostało wszczęte, brak było podstaw do wydania i wszczęcia egzekucji na podstawie dalszych tytułów wykonawczych (art. 26c u.p.e.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku podzielił te argumenty. Prezydent w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., kwestionując bezzasadne nieprzystąpienie do egzekucji z powodu wadliwości tytułów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że kluczową i niezakwestionowaną przesłanką oddalenia skargi było stwierdzenie braku podstaw prawnych do wydania przez wierzyciela dalszych tytułów wykonawczych, gdy pierwotne nie doprowadziły do wszczęcia egzekucji. Sąd zaznaczył, że choć jeden z zarzutów skargi kasacyjnej dotyczący oceny formalnej tytułów wykonawczych mógł być zasadny, to nie miał wpływu na wynik sprawy z uwagi na powyższą przesłankę. NSA podkreślił również, że postępowanie egzekucyjne nie jest właściwym trybem do kwestionowania prawidłowości decyzji podatkowej, która stanowi podstawę tytułu wykonawczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że brak wszczęcia egzekucji na podstawie pierwotnych tytułów wykonawczych uniemożliwia wydawanie dalszych tytułów wykonawczych oraz że postępowanie egzekucyjne nie służy do badania prawidłowości decyzji podatkowej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku wszczęcia egzekucji na podstawie pierwotnych tytułów wykonawczych oraz specyfiki relacji między organem podatkowym a organem egzekucyjnym, gdy są to te same podmioty.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ egzekucyjny może przystąpić do egzekucji na podstawie dalszych tytułów wykonawczych, jeśli postępowanie egzekucyjne na podstawie pierwotnych tytułów wykonawczych nie zostało wszczęte przez właściwy organ egzekucyjny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w sytuacji, gdy postępowanie egzekucyjne na podstawie pierwotnych tytułów wykonawczych nie zostało wszczęte przez właściwy organ egzekucyjny, brak było podstaw do wszczęcia egzekucji na podstawie dalszych tytułów wykonawczych.

Uzasadnienie

Ustawodawca przewidział możliwość wydania dalszego tytułu wykonawczego (art. 26c u.p.e.a.) w określonych sytuacjach, np. w razie potrzeby prowadzenia egzekucji przez więcej niż jeden organ egzekucyjny. Jednakże, jeśli egzekucja na podstawie pierwotnych tytułów nie została wszczęta, wyklucza to możliwość i konieczność wydawania dalszych tytułów wykonawczych.

Czy postępowanie egzekucyjne jest właściwym trybem do kwestionowania prawidłowości decyzji podatkowej, która stanowi podstawę tytułu wykonawczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie egzekucyjne nie jest właściwym trybem do kwestionowania prawidłowości decyzji podatkowej. Zaakceptowanie takiego działania przekształciłoby postępowanie egzekucyjne w postępowanie rozpoznawcze (wymiarowe).

Uzasadnienie

Organ egzekucyjny nie może dokonywać kontroli decyzji stanowiącej podstawę prawną egzekwowanego obowiązku, gdyż wykracza to poza jego kompetencje. Kwestionowanie prawidłowości decyzji ostatecznej wymaga uruchomienia postępowania nadzwyczajnego.

Czy tytuły wykonawcze dotyczące podatku od nieruchomości, wystawione na Skarb Państwa jako następcę prawnego, spełniały wymogi formalne określone w art. 27 § 1 u.p.e.a.?

Odpowiedź sądu

Sąd pierwszej instancji zaakceptował stanowisko organów, że tytuły wykonawcze nie spełniały wymogów art. 27 § 1 u.p.e.a., wskazując na nieprawidłowości w określeniu zobowiązanego oraz podstawy prawnej.

Uzasadnienie

Organy wskazały na błędy w tytule wykonawczym, m.in. w polu dotyczącym odpowiedzialności Skarbu Państwa oraz wskazania ustawy jako podstawy prawnej. Sąd pierwszej instancji podzielił te zarzuty, jednak NSA uznał, że kwestia ta nie miała wpływu na wynik sprawy z uwagi na brak podstaw do wydania dalszych tytułów wykonawczych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną Prezydenta Miasta G. od wyroku WSA w Gdańsku.

Przepisy (17)

Główne

u.p.e.a. art. 27 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wymogi formalne tytułu wykonawczego.

u.p.e.a. art. 26c § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wydawanie dalszych tytułów wykonawczych.

p.p.s.a. art. 174