II FSK 1360/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki C. sp. z o.o. od wyroku WSA w Szczecinie, który oddalił skargę spółki na decyzję Naczelnika Zachodniopomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2017 r. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i oddalenie skargi, a także naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 9a i art. 11 ustawy o CIT, przez błędną wykładnię i zastosowanie. Spółka argumentowała, że cena transakcyjna ze spółką powiązaną była rynkowa, a strata wynikała z innych czynników, np. złego zarządzania. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za bezzasadną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym i nie można w jej ramach kwestionować ustaleń faktycznych. Stwierdzono, że uzasadnienie WSA było wystarczające do kontroli instancyjnej. Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały art. 11 ust. 1-5 ustawy o CIT, ponieważ istniały powiązania między spółkami, które wpłynęły na warunki transakcji, a cena sprzedaży nie pokrywała kosztów i odbiegała od rynkowych. Analiza porównawcza wykazała, że marża spółki była ujemna, podczas gdy powinna być dodatnia. Sąd odrzucił argumenty spółki dotyczące złego zarządzania jako niewystarczająco udowodnione i nie mające bezpośredniego wpływu na ocenę legalności decyzji podatkowej. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził od spółki na rzecz organu koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie przepisów o cenach transferowych (art. 11 u.p.d.o.p.) w kontekście transakcji z podmiotami powiązanymi, analiza dokumentacji podatkowej, ocena rynkowości transakcji oraz przesłanki do szacowania dochodu.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki produkcyjnej działającej jako producent kontraktowy dla podmiotu powiązanego. Ocena rynkowości transakcji zależy od szczegółowej analizy faktów i dowodów w każdej indywidualnej sprawie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zastosowanie art. 11 ust. 1-5 ustawy o CIT (ceny transferowe) jest uzasadnione, gdy cena transakcyjna między podmiotami powiązanymi jest kwestionowana, a podatnik wykazuje stratę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zastosowanie art. 11 ust. 1-5 ustawy o CIT jest uzasadnione, gdy istnieją powiązania między kontrahentami, które wpływają na warunki transakcji, a podatnik wykazuje dochody niższe od oczekiwanych lub stratę, co ma miejsce w przypadku transakcji ze spółką powiązaną, której cena nie pokrywa kosztów i odbiega od rynkowych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy o cenach transferowych, ponieważ analiza wykazała, że warunki transakcji między spółkami powiązanymi odbiegały od rynkowych, co skutkowało zaniżeniem dochodów. Cena sprzedaży nie pokrywała całości kosztów, a marża była ujemna, co nie jest zgodne z zasadą ceny rynkowej.
Czy zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być podstawą kasacyjną, gdy dotyczy kwestionowania merytorycznej poprawności ustaleń faktycznych, a nie kompletności uzasadnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może być podstawą kasacyjną, jeśli dotyczy kwestionowania merytorycznej poprawności ustaleń faktycznych lub prawidłowości rozstrzygnięcia, a nie kompletności lub przejrzystości uzasadnienia sądu.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić podstawę kasacyjną jedynie w przypadku, gdy uzasadnienie sądu nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego lub jest sporządzone w sposób uniemożliwiający kontrolę. Kwestionowanie prawidłowości merytorycznej lub ustaleń faktycznych nie mieści się w zakresie tego zarzutu.
Czy dowody dotyczące złego zarządzania spółką przez byłego dyrektora mogą podważyć prawidłowość decyzji podatkowej dotyczącej cen transferowych?
Odpowiedź sądu
Nie, dowody dotyczące złego zarządzania spółką przez byłego dyrektora niekoniecznie podważają prawidłowość decyzji podatkowej, jeśli nie wykazano bezpośredniego związku między tym zarządzaniem a powstaniem straty podatkowej w kontekście cen transferowych, a spółka nie przedstawiła wystarczających dowodów na poparcie tych twierdzeń.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ugoda sądowa z byłym dyrektorem nie stanowi wystarczającego dowodu na to, że strata wynikała ze złego zarządzania. Ponadto, argumenty dotyczące złego zarządzania zostały podniesione dopiero na etapie sądowym i nie były wystarczająco udowodnione, a ich związek z cenami transferowymi nie został jednoznacznie wykazany.
Przepisy (13)
Główne
u.p.d.o.p. art. 11 § 1-5
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Przepis reguluje zasady ustalania cen transferowych między podmiotami powiązanymi, wymagając stosowania ceny rynkowej. W przypadku odstępstw od warunków rynkowych i wykazania niższych dochodów lub straty, organ podatkowy może określić dochód w drodze szacowania.
u.p.d.o.p. art. 9a § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Przepis nakłada obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej dla transakcji z podmiotami powiązanymi, która powinna zawierać szczegółowe informacje o transakcji, kosztach, metodach kalkulacji zysku i ceny, a także strategii gospodarczej i innych czynnikach cenotwórczych.
Dz.U. 2016 poz 1888 art. 11 § 1-5
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
Tekst jednolity ustawy, zawierający przepisy dotyczące cen transferowych.
Dz.U. 2016 poz 1888 art. 9a § 1
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
Tekst jednolity ustawy, zawierający przepisy dotyczące dokumentacji podatkowej transakcji z podmiotami powiązanymi.
Pomocnicze
u.p.d.o.p. art. 7 § 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Przepis definiuje dochód jako różnicę między przychodami a kosztami uzyskania przychodów, wskazując, że naturalnym skutkiem działalności gospodarczej jest osiągnięcie dochodu lub straty.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określa wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczenia sądu administracyjnego, w tym wymóg zawarcia stanowiska co do stanu faktycznego i podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określa przesłanki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny, w tym uchylenie decyzji lub postanowienia, jeśli naruszono przepisy postępowania lub prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określa skutki oddalenia skargi przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 187 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określa obowiązek sądu administracyjnego do zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 191
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określa zasadę swobodnej oceny dowodów przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określa podstawy skargi kasacyjnej, w tym naruszenie przepisów postępowania lub prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określa zakres rozpoznania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny, który rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania.
Rozporządzenie Ministra Finansów z 10 września 2009 r. w sprawie sposobu i trybu określania dochodów osób prawnych w drodze oszacowania oraz sposobu i trybu eliminowania podwójnego opodatkowania osób prawnych w przypadku korekty zysków podmiotów powiązanych art. 6
Przepis określa sposób i tryb określania dochodów w drodze oszacowania oraz eliminowania podwójnego opodatkowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy o cenach transferowych, ponieważ warunki transakcji między spółkami powiązanymi odbiegały od rynkowych. • Cena sprzedaży nie pokrywała całości kosztów, a marża była ujemna, co nie jest zgodne z zasadą ceny rynkowej. • Zarzuty naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. dotyczące merytorycznej poprawności ustaleń faktycznych są bezzasadne.
Odrzucone argumenty
Błędne zastosowanie art. 11 ust. 1-5 u.p.d.o.p. w sytuacji, gdy cena transakcji była prawidłowa. • Błędne zastosowanie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, gdy powinna być uwzględniona. • Strata podatkowa wynikała z innych czynników niż zaniżenie marży, np. złego zarządzania. • Dokumentacja podatkowa spółki z art. 9a u.p.d.o.p. pozwalała na prawidłowe określenie dochodu.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna nie jest zasadna. • Sąd nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać, rozszerzać, precyzować czy też konkretyzować zarzutów kasacyjnych. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić podstawę kasacyjną zasadniczo w dwóch przypadkach - po pierwsze, jeżeli uzasadnienie wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny. • Wbrew zarzutom skarżącej z zebranego materiału dowodowego wynika logiczny wniosek, że na skutek działań podmiotów powiązanych (co jest bezsporne) doszło do zaniżenia ceny sprzedaży do spółki szwedzkiej, a tym samym do zaniżenia dochodów skarżącej. • Strata była tylko wynikiem nierynkowych działań skarżącej, podejmowanych w związku ze sprzedażą wyrobów podmiotowi powiązanemu. • Wykładnia art. 11 ust. 1–5 u.p.d.o.p., a następnie stosowanie tej regulacji, organy podatkowe nie oparły się, wbrew stanowisku spółki, wyłącznie na tym, że osiągnęła stratę. • Celem przepisów dotyczących cen transferowych jest zapobieganie unikania bądź ograniczania opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej poprzez przerzucanie dochodów pomiędzy podmiotami gospodarczymi.
Skład orzekający
Aleksandra Wrzesińska-Nowacka
przewodniczący
Jerzy Płusa
członek
Renata Kantecka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów o cenach transferowych (art. 11 u.p.d.o.p.) w kontekście transakcji z podmiotami powiązanymi, analiza dokumentacji podatkowej, ocena rynkowości transakcji oraz przesłanki do szacowania dochodu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki produkcyjnej działającej jako producent kontraktowy dla podmiotu powiązanego. Ocena rynkowości transakcji zależy od szczegółowej analizy faktów i dowodów w każdej indywidualnej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia cen transferowych i ich wpływu na zobowiązanie podatkowe w CIT. Pokazuje, jak sądy oceniają transakcje między podmiotami powiązanymi i jakie dowody są istotne dla wykazania rynkowości cen.
“Ceny transferowe pod lupą NSA: Kiedy strata firmy otwiera drzwi do szacowania dochodu?”
Dane finansowe
WPS: 148 753 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.