II FSK 125/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Skarżący zarzucił sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 120, 121, 122, 123, 187 i 188 Ordynacji podatkowej, poprzez błędne rozłożenie ciężaru dowodu na podatnika oraz naruszenie prawa materialnego, w tym art. 20 ust. 1b i art. 25b ust. 1 ustawy o PIT. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że w sprawach dotyczących dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów, zgodnie z art. 25g ustawy o PIT, ciężar dowodu spoczywa na podatniku. Podatnik musi udokumentować lub uprawdopodobnić pochodzenie posiadanych środków, ich wysokość i okres uzyskania. Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo oceniły materiał dowodowy i nie doszło do naruszenia przepisów, a skarżący nie wykazał, aby jego wydatki miały pokrycie w legalnych źródłach przychodów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie rozłożenia ciężaru dowodu na podatnika w sprawach o dochody nieujawnione oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej.
Dotyczy specyficznej kategorii spraw podatkowych (dochody nieujawnione) i interpretacji przepisów dotyczących ciężaru dowodu.
Zagadnienia prawne (4)
Kto ponosi ciężar dowodu w postępowaniu dotyczącym opodatkowania dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ciężar dowodu w zakresie wykazania przychodów (dochodów) opodatkowanych lub przychodów (dochodów) nieopodatkowanych stanowiących pokrycie wydatku spoczywa na podatniku.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 25g ust. 1 ustawy o PIT wyraźnie przenosi ciężar dowodu na podatnika w sprawach dotyczących dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach. Podatnik musi udokumentować lub uprawdopodobnić pochodzenie środków, ich wysokość i okres uzyskania, ponieważ tylko on dysponuje pełną wiedzą na ten temat.
Czy organy podatkowe są zobowiązane do aktywnego poszukiwania dowodów na pokrycie wydatków podatnika w sprawach o dochody nieujawnione?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy podatkowe nie są zobowiązane ani uprawnione do poszukiwania źródeł dowodowych dotyczących źródeł finansowania wydatków poczynionych przez podatnika, jeśli ciężar dowodu spoczywa na nim.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zasada rozkładu ciężaru dowodu z art. 25g ust. 1 ustawy o PIT oraz logika formalna wykluczają obowiązek organów podatkowych do poszukiwania dowodów, które leżą w wyłącznej wiedzy podatnika.
Jakie dowody mogą stanowić pokrycie wydatków w rozumieniu przepisów o podatku od dochodów nieujawnionych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Za legalne przychody (dochody) opodatkowane i nieopodatkowane, których pochodzenie zostało ustalone co do tytułu, kwoty i okresu uzyskania, nie mogą zostać uznane wartości uzyskane z tytułu zwrotu pożyczek, jeśli pierwotne źródło środków na udzielenie pożyczki nie zostało udokumentowane lub uprawdopodobnione.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zwrot pożyczki ma charakter zwrotny i wymaga posiadania legalnego dochodu. W analizowanej sprawie podatnik nie udowodnił, że dysponował środkami na udzielenie pożyczek, a zeznania świadków były niewiarygodne w kontekście braku środków finansowych.
Czy zarzuty skargi kasacyjnej zostały sformułowane w sposób precyzyjny i zgodny z wymogami formalnymi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w wielu przypadkach zarzuty skargi kasacyjnej były zbyt ogólnikowe, nie wskazywały konkretnych przepisów ani wpływu naruszenia na wynik sprawy, co uniemożliwiło ich merytoryczną ocenę.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia i wymaga precyzyjnego wskazania naruszonych przepisów, sposobu naruszenia oraz jego wpływu na wynik sprawy. Brak spełnienia tych wymogów skutkuje niemożnością uwzględnienia zarzutów.
Przepisy (25)
Główne
u.p.d.o.f. art. 20 § ust. 1b
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 25b § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 25g § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
W sprawach dotyczących dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów, ciężar dowodu spoczywa na podatniku.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 25g § ust. 2
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 25b § ust. 4
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 14 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a)
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 123 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 188
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 200 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ciężar dowodu w sprawach o dochody nieujawnione spoczywa na podatniku. • Podatnik nie udowodnił pochodzenia środków na pokrycie wydatków. • Zarzuty skargi kasacyjnej były nieprecyzyjne i nie spełniały wymogów formalnych.
Odrzucone argumenty
Organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania, w tym art. 120, 121, 122, 123, 187, 188 Ordynacji podatkowej. • Sąd pierwszej instancji naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a. • Niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego (art. 20 ust. 1b i art. 25b ust. 1 u.p.d.o.f.).
Godne uwagi sformułowania
ciężar dowodu w zakresie wykazania przychodów (dochodów) opodatkowanych lub przychodów (dochodów) nieopodatkowanych stanowiących pokrycie wydatku spoczywa na podatniku • nie można przyjąć, aby wskazane w skardze kasacyjnej przepisy procedury podatkowej nakładały w postępowaniu dotyczącym opodatkowania przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych ciężar dowodu posiadania pokrycia poczynionych wydatków na organy podatkowe • skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia • nie ma możliwości skutecznego powoływania się w skardze kasacyjnej na zarzut wadliwego zastosowania prawa materialnego w sytuacji, gdy nie zakwestionowano równocześnie ustaleń stanu faktycznego
Skład orzekający
Maciej Jaśniewicz
przewodniczący sprawozdawca
Antoni Hanusz
sędzia
Anna Dumas
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie rozłożenia ciężaru dowodu na podatnika w sprawach o dochody nieujawnione oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej kategorii spraw podatkowych (dochody nieujawnione) i interpretacji przepisów dotyczących ciężaru dowodu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu opodatkowania dochodów nieujawnionych i jasno określa obowiązki podatnika. Jest to istotne dla wielu osób i firm.
“Czy wiesz, kto musi udowodnić pochodzenie Twoich pieniędzy w urzędzie skarbowym?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.