II DIZ 45/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Dyscyplinarnej rozpoznał zażalenie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w P. na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 3 lutego 2021 r., sygn. akt I DI 5/21, która zezwalała na pociągnięcie sędziego Sądu Rejonowego w W. w stanie spoczynku T. G. do odpowiedzialności karnej za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.). Zażalenie dotyczyło części uchwały, w której odstąpiono od obniżenia sędziemu wynagrodzenia, a rzecznik zarzucał naruszenie art. 129 § 3a ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych i wnosił o obniżenie uposażenia sędziego o 50%. Sąd Najwyższy, stosując art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., pozostawił zażalenie bez rozpoznania. Uzasadniono to tym, że zażalenie zostało wniesione przez osobę nieuprawnioną. Sąd wskazał, że zgodnie z przepisami (analogicznie stosowanymi z ustaw o Sądzie Najwyższym, Prawie o ustroju sądów wojskowych oraz Prawie o prokuraturze), rzecznik dyscyplinarny ma prawo zaskarżyć uchwałę sądu dyscyplinarnego pierwszej instancji jedynie w przypadku odmowy zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej. W sytuacji, gdy sąd zezwolił na pociągnięcie do odpowiedzialności, rzecznik nie jest uprawniony do wniesienia zażalenia. W niniejszej sprawie uchwała zezwalała na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności, a zatem zażalenie rzecznika było niedopuszczalne z powodu braku legitymacji procesowej. Sąd podkreślił, że nawet błędne pouczenie o środkach odwoławczych nie tworzy uprawnienia, które musi wynikać z przepisu prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kręgu podmiotów uprawnionych do wnoszenia środków odwoławczych w postępowaniu dotyczącym immunitetu sędziowskiego, zwłaszcza w kontekście braku wyraźnych regulacji ustawowych i stosowania analogii.
Orzeczenie dotyczy specyficznego postępowania immunitetowego i może być stosowane w sprawach o podobnym charakterze, gdzie występują luki prawne wymagające analogii.
Zagadnienia prawne (1)
Czy rzecznik dyscyplinarny jest uprawniony do wniesienia zażalenia na uchwałę sądu dyscyplinarnego pierwszej instancji zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rzecznik dyscyplinarny nie jest uprawniony do wniesienia zażalenia na uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej. Uprawnienie to przysługuje jedynie w przypadku uchwały odmawiającej zezwolenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na analogicznym stosowaniu przepisów dotyczących immunitetów sędziowskich (m.in. z ustawy o Sądzie Najwyższym, Prawa o ustroju sądów wojskowych, Prawa o prokuraturze), które jednoznacznie wskazują, że środek odwoławczy od uchwały zezwalającej na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej przysługuje jedynie sędziemu, a nie rzecznikowi dyscyplinarnemu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w P. | organ_państwowy | skarżący |
| T. G. | osoba_fizyczna | sędzia Sądu Rejonowego w W. w stanie spoczynku |
| Prokuratura Krajowa Wydziału Spraw Wewnętrznych | organ_państwowy | udział prokuratora |
Przepisy (7)
Główne
k.p.k. art. 430 § 1
Kodeks postępowania karnego
Sąd odwoławczy pozostawia bez rozpoznania przyjęty środek odwoławczy, jeżeli został on wniesiony przez osobę nieuprawnioną, bądź po terminie lub jest niedopuszczalny z mocy ustawy, a nadto gdy przyjęcie wywiedzionego środka odwoławczego nastąpiło na skutek niezasadnego przywrócenia terminu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 429 § 1
Kodeks postępowania karnego
Sąd odwoławczy pozostawia bez rozpoznania przyjęty środek odwoławczy, jeżeli został on wniesiony przez osobę nieuprawnioną, bądź po terminie lub jest niedopuszczalny z mocy ustawy.
p.u.s.p. art. 129 § 3a
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Dotyczy możliwości obniżenia wynagrodzenia sędziego w stanie spoczynku w związku z postępowaniem dyscyplinarnym.
p.u.s.p. art. 80
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Reguluje postępowanie w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, ale szczątkowo, nie obejmując postępowania odwoławczego.
u.SN art. 55 § 4
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Określa termin i krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia zażalenia na uchwałę sądu dyscyplinarnego SN w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej lub jej odmowy.
p.u.s.w. art. 33 § 6
Ustawa Prawo o ustroju sądów wojskowych
Analogiczna regulacja dotycząca zażaleń w sprawach immunitetowych sędziów sądów wojskowych.
p.o.p. art. 135 § 11
Ustawa Prawo o prokuraturze
Analogiczna regulacja dotycząca zażaleń w sprawach immunitetowych prokuratorów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zażalenie zostało wniesione przez osobę nieposiadającą legitymacji procesowej do jego wniesienia. • Przepisy prawa (stosowane analogicznie) nie przyznają rzecznikowi dyscyplinarnemu prawa do zaskarżania uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej.
Godne uwagi sformułowania
środek odwoławczy należało pozostawić bez rozpoznania • zażalenie zostało wniesione przez osobę nieuprawnioną • uchybienia mają charakter nieusuwalny • rzecznik dyscyplinarny został pozbawiony możliwości skutecznego wniesienia środka odwoławczego • prawodawczej luki konstrukcyjnej • wnioskowania z norm o normach • analogia legis • tożsamość celów • represyjny charakter • nie budzi jakichkolwiek wątpliwości prawo do złożenia przez rzecznika dyscyplinarnego zażalenia • uprawnienie to zostało w sposób wyraźny przez ustawodawcę uzależnione od kierunku wydanego przez ten sąd rozstrzygnięcia • udzielenie skarżącemu błędnego pouczenia co do przysługującego mu środka odwoławczego nie spowodowało, iż stał się on podmiotem uprawnionym do złożenia zażalenia
Skład orzekający
Jarosław Sobutka
przewodniczący, sprawozdawca
Ryszard Witkowski
członek
Konrad Wytrykowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu podmiotów uprawnionych do wnoszenia środków odwoławczych w postępowaniu dotyczącym immunitetu sędziowskiego, zwłaszcza w kontekście braku wyraźnych regulacji ustawowych i stosowania analogii."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego postępowania immunitetowego i może być stosowane w sprawach o podobnym charakterze, gdzie występują luki prawne wymagające analogii.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy procedury immunitetowej sędziów i interpretacji przepisów procesowych, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem karnym i ustrojem sądów. Pokazuje, jak sądy wypełniają luki prawne.
“Kto może zaskarżyć uchwałę o immunitet sędziego? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.