II CSK 390/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał dwie skargi kasacyjne, złożone przez wnioskodawczynię I.S. oraz uczestnika postępowania J.S., od postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 5 lutego 2008 r., które dokonało zmiany postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. w zakresie podziału majątku dorobkowego małżonków S. Sąd Okręgowy podwyższył kwotę dopłaty od uczestnika J.S. na rzecz wnioskodawczyni I.S. do 308.853,15 zł, ustalając, że kluczowym składnikiem majątku wspólnego jest nieruchomość o wartości 811.000 zł. Spłata dla wnioskodawczyni została pomniejszona o połowę kwoty spłaconych przez uczestnika kredytów (194.293,70 zł). Wnioskodawczyni zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących rozliczenia pożytków z nieruchomości. Sąd Najwyższy, analizując ten zarzut, potwierdził, że pożytki z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom proporcjonalnie do ich udziałów (art. 207 k.c.). Podkreślił jednak, że rozliczeniu podlegają jedynie pożytki rzeczywiście uzyskane, a nie potencjalne. Wnioskodawczyni nie wykazała, aby uczestnik uzyskał takie pożytki z nieruchomości, co skutkowało oddaleniem jej skargi w tym zakresie. Uczestnik J.S. kwestionował sposób rozliczenia spłaconych przez niego kredytów z majątku osobistego, zarówno w trakcie trwania wspólności, jak i po jej ustaniu. Zarzucił naruszenie przepisów dotyczących rozliczenia nakładów. Sąd Najwyższy, odwołując się do wcześniejszego orzecznictwa, stwierdził, że reguły rozliczeń w sprawach podziału majątku wspólnego, w tym zwrotu nakładów, podlegają przepisom k.p.c. o współwłasności. Sąd uznał, że w obecnych warunkach gospodarczych, w których nie występują gwałtowne spadki wartości pieniądza, zwrot nominalnej wartości spłaconych kredytów z chwili ich spłaty, tak jak przyjął Sąd Okręgowy, nie stanowi naruszenia prawa materialnego. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił obie skargi kasacyjne i zniósł koszty postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaRozliczenia nakładów i pożytków w sprawach o podział majątku dorobkowego, zwłaszcza w kontekście spłaty kredytów i wartości pieniądza.
Orzeczenie odnosi się do specyficznych warunków gospodarczych i może wymagać dostosowania w przypadku ponownego wystąpienia gwałtownych zmian wartości pieniądza.
Zagadnienia prawne (3)
Jak należy rozliczyć spłatę kredytów z majątku osobistego małżonka w postępowaniu o podział majątku dorobkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zwrot nominalnej wartości spłaconych kredytów z chwili ich spłaty, bez waloryzacji, jest dopuszczalny w obecnych warunkach gospodarczych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wcześniejsze orzecznictwo dotyczące waloryzacji spłat zapadło w odmiennych warunkach gospodarczych. Obecnie, brak gwałtownych spadków wartości pieniądza uzasadnia zwrot nominalnej kwoty.
Czy w postępowaniu o podział majątku dorobkowego należy rozliczać pożytki potencjalne z nieruchomości wspólnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, należy rozliczać jedynie pożytki rzeczywiście uzyskane z nieruchomości wspólnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 207 k.c. pożytki z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów, ale rozliczeniu podlegają tylko te rzeczywiście uzyskane, a nie hipotetyczne.
Czy spłata długów związanych z nieruchomością wspólną z majątku osobistego małżonka stanowi nakład na majątek wspólny podlegający rozliczeniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, spłata długów z majątku osobistego stanowi nakład na majątek wspólny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że do rozliczeń nakładów i wydatków poczynionych z majątku osobistego na majątek wspólny (i odwrotnie) w okresie po ustaniu wspólności stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I.S. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| J.S. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| M.F. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
Przepisy (12)
Główne
k.c. art. 207
Kodeks cywilny
Pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów. Rozliczeniu podlegają pożytki rzeczywiście uzyskane.
k.r. i op. art. 46
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Do podziału majątku wspólnego stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych.
k.p.c. art. 567 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd w postępowaniu o podział majątku dokonuje rozliczeń z tytułu posiadania przedmiotów, pobranych pożytków, nakładów i spłaconych długów.
k.p.c. art. 686
Kodeks postępowania cywilnego
W postępowaniu o zniesienie współwłasności sąd przeprowadza rozliczenia stron.
Pomocnicze
k.c. art. 358¹
Kodeks cywilny
k.c. art. 212
Kodeks cywilny
k.c. art. 1035
Kodeks cywilny
k.r. i op. art. 42
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Do wydatków i nakładów poczynionych z majątku osobistego na majątek wspólny (i odwrotnie) po ustaniu wspólności stosuje się odpowiednio przepisy k.p.c. o współwłasności.
k.p.c. art. 217 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Konstytucja art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zwrot nominalnej wartości spłaconych kredytów z chwili ich spłaty jest dopuszczalny w obecnych warunkach gospodarczych. • Rozliczeniu podlegają jedynie pożytki rzeczywiście uzyskane z nieruchomości wspólnej, a nie potencjalne.
Odrzucone argumenty
Konieczność waloryzacji spłaconych kredytów. • Rozliczenie pożytków potencjalnych z nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego (...) zapadły w odmiennych warunkach niż istniejące obecnie. • Obecnie takie gwałtowne zjawiska nie występują. • za podstawę rozliczenia pożytków nie sposób przyjąć pożytków potencjalnych (...) lecz jedynie pożytki rzeczywiste
Skład orzekający
Marian Kocon
przewodniczący-sprawozdawca
Teresa Bielska-Sobkowicz
członek
Krzysztof Strzelczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Rozliczenia nakładów i pożytków w sprawach o podział majątku dorobkowego, zwłaszcza w kontekście spłaty kredytów i wartości pieniądza."
Ograniczenia: Orzeczenie odnosi się do specyficznych warunków gospodarczych i może wymagać dostosowania w przypadku ponownego wystąpienia gwałtownych zmian wartości pieniądza.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznych aspektów podziału majątku, w tym rozliczeń finansowych, co jest istotne dla wielu osób i prawników zajmujących się prawem rodzinnym i majątkowym.
“Jak Sąd Najwyższy rozlicza spłatę kredytów i pożytki z nieruchomości przy podziale majątku?”
Dane finansowe
WPS: 308 853,15 PLN
dopłata: 308 853,15 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.