II CSK 284/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia Przedsiębiorstwa Motoryzacyjnego „P.” Sp. z o.o. o zapłatę za przechowanie pojazdów, które zostały odholowane z dróg na podstawie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. Powódka została wyznaczona przez Prezydenta Miasta do pełnienia funkcji przechowawcy pojazdów, a wysokość opłat za parkowanie została ustalona uchwałami Rady Miasta. Policja, wykonując obowiązek ustawowy, kierowała pojazdy na parking powódki. Po upływie określonego czasu, gdy właściciele nie odbierali pojazdów, Policja zawiadamiała Urząd Skarbowy, który następnie podejmował działania likwidacyjne. Powódka wystawiła faktury VAT Komendzie Wojewódzkiej Policji i wezwała ją do zapłaty, a po bezskutecznym wezwaniu wniosła pozew. Sąd Okręgowy w S. odrzucił pozew, uznając niedopuszczalność drogi sądowej, ponieważ stosunek prawny między stronami nie miał charakteru cywilnego. Sąd Apelacyjny w […] utrzymał to postanowienie w mocy, podkreślając, że zarówno wyznaczenie powódki do przechowywania pojazdów, jak i ustalenie opłat, odbywało się na podstawie przepisów prawa publicznego, a Policja działała w ramach obowiązku ustawowego. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną powódki, uznał, że stosunek prawny wynikający z art. 130a Prawa o ruchu drogowym ma charakter publicznoprawny. Decyzje o usunięciu pojazdu i jego umieszczeniu na parkingu strzeżonym nie wynikają z autonomii stron, lecz z obowiązku ustawowego. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając niedopuszczalność drogi sądowej i wskazując, że należności za przechowanie pojazdów należy dochodzić w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska o publicznoprawnym charakterze stosunków związanych z odholowywaniem pojazdów i niedopuszczalności drogi sądowej w takich sprawach.
Dotyczy sytuacji, gdy pojazd jest odholowywany na podstawie art. 130a Prawa o ruchu drogowym i jego własność przechodzi na Skarb Państwa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy stosunek prawny pomiędzy podmiotem prowadzącym parking strzeżony a Skarbem Państwa, wynikający z odholowania pojazdu na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym, ma charakter cywilnoprawny, czy też publicznoprawny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Stosunek prawny pomiędzy podmiotem prowadzącym parking strzeżony a Skarbem Państwa, wynikający z odholowania pojazdu na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym, ma charakter publicznoprawny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że regulacje zawarte w art. 130a Prawa o ruchu drogowym, dotyczące usuwania pojazdów i umieszczania ich na parkingu strzeżonym, nie pozostawiają autonomii uczestnikom. Decyzje te wynikają z obowiązku ustawowego, a celem regulacji jest ochrona bezpieczeństwa ruchu drogowego. W związku z tym, droga sądowa jest niedopuszczalna, a należności należy dochodzić w postępowaniu administracyjnym.
Czy sąd cywilny jest właściwy do rozpoznania sprawy o zapłatę wynagrodzenia za przechowanie pojazdów odholowanych na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd cywilny nie jest właściwy do rozpoznania takiej sprawy ze względu na niedopuszczalność drogi sądowej.
Uzasadnienie
Skoro stosunek prawny ma charakter publicznoprawny, sprawy z niego wynikające nie należą do właściwości sądów cywilnych, zgodnie z art. 1 k.p.c. i art. 199 § 1 pkt 1 k.p.c.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Przedsiębiorstwo Motoryzacyjne "P." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. | spółka | powódka |
| Skarb Państwa - Komendant Wojewódzki Policji w S. | organ_państwowy | pozwany |
| Dyrektor Izby Skarbowej w S. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
u.p.r.d. art. 130a
Ustawa - Prawo o ruchu drogowym
Przepis ten nakazuje usunięcie pojazdu z drogi i umieszczenie go na parkingu strzeżonym w określonych sytuacjach, nie pozostawiając autonomii uczestnikom. Jest podstawą do powstania stosunku publicznoprawnego.
k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten stanowi podstawę do odrzucenia pozwu w przypadku niedopuszczalności drogi sądowej.
Pomocnicze
k.c. art. 835
Kodeks cywilny
Przywołany przez skarżącego w kontekście umowy przechowania, jednakże Sąd Najwyższy uznał, że nie ma zastosowania w tej sprawie ze względu na publicznoprawny charakter stosunku.
u.p.e.a. art. 102 § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis ten wskazuje drogę postępowania administracyjnego do dochodzenia należności za przechowanie pojazdów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stosunek prawny wynikający z art. 130a Prawa o ruchu drogowym ma charakter publicznoprawny. • Decyzje o usunięciu pojazdu i jego umieszczeniu na parkingu strzeżonym wynikają z obowiązku ustawowego, a nie z autonomii woli stron. • Droga sądowa jest niedopuszczalna w sprawach wynikających ze stosunków publicznoprawnych. • Należności za przechowanie pojazdów należy dochodzić w postępowaniu administracyjnym.
Odrzucone argumenty
Stosunek prawny między stronami ma charakter cywilnoprawny. • Między stronami doszło do zawarcia umowy przechowania w formie dorozumianej. • Uznanie niedopuszczalności drogi sądowej pozbawia powódkę możliwości dochodzenia należności. • Sąd pierwszej instancji naruszył art. 130a Prawa o ruchu drogowym i art. 199 k.p.c.
Godne uwagi sformułowania
nie pozostawiające autonomii uczestnikom • obowiązku ustawowego • ochrona dobra o istotnym publicznie znaczeniu – bezpieczeństwa ruchu drogowego • nie można zgodzić się z tezą skarżącego, że z chwilą dostarczenia i przyjęcia pojazdu przez prowadzącego parking dochodzi do zawarcia w sposób dorozumiany umowy przechowania
Skład orzekający
Stanisław Dąbrowski
przewodniczący-sprawozdawca
Elżbieta Skowrońska-Bocian
członek
Marek Sychowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska o publicznoprawnym charakterze stosunków związanych z odholowywaniem pojazdów i niedopuszczalności drogi sądowej w takich sprawach."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pojazd jest odholowywany na podstawie art. 130a Prawa o ruchu drogowym i jego własność przechodzi na Skarb Państwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak przepisy prawa administracyjnego mogą wpływać na możliwość dochodzenia roszczeń cywilnych, co jest istotne dla przedsiębiorców działających w obszarach regulowanych przez prawo publiczne.
“Czy za odholowanie auta zapłacisz w urzędzie, a nie w sądzie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.