I UK 78/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną ubezpieczonej M.K. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jej odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej prawa do odsetek za okres od 2 kwietnia 2009 r. do 31 lipca 2014 r. w związku z przyznaniem prawa do renty. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 85 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz art. 118 ust. 1 i 1a ustawy o emeryturach i rentach, twierdząc, że organ rentowy ponosi odpowiedzialność za opóźnienie w przyznaniu świadczenia, nawet jeśli nie można mu zarzucić winy. Sąd Najwyższy przypomniał, że skargę kasacyjną przyjmuje się do rozpoznania, gdy występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub gdy skarga jest oczywiście uzasadniona. Analizując przesłanki oczywistej zasadności, Sąd Najwyższy stwierdził, że w niniejszej sprawie nie można uznać skargi za oczywiście uzasadnioną. Podkreślono, że odpowiedzialność organu rentowego za opóźnienie w wypłacie świadczenia nie jest bezwarunkowa i zależy od tego, czy opóźnienie wynikało z okoliczności, za które ZUS ponosi odpowiedzialność. Wskazano, że jeśli ocena stanu zdrowia nie jest oczywista i wymaga postępowania dowodowego przed sądem, a opinie biegłych są rozbieżne, to nie można przypisać organowi rentowemu odpowiedzialności za opóźnienie. W analizowanej sprawie, mimo że dowody bazowały na tej samej dokumentacji medycznej, jej ocena była niejednoznaczna, co wywołało kontrowersje wśród biegłych i sądów. Ostatecznie Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawach dotyczących prawa do odsetek od świadczeń rentowych, zwłaszcza w kontekście odpowiedzialności organu rentowego za opóźnienie wynikające z niejednoznaczności stanu faktycznego.
Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ rentowy ponosi odpowiedzialność za opóźnienie w wypłacie świadczenia rentowego, jeśli błędna decyzja wynikała z niejednoznacznej oceny stanu zdrowia ubezpieczonego, która wymagała postępowania dowodowego przed sądem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organ rentowy nie ponosi odpowiedzialności za opóźnienie, jeśli kwestia oceny niezdolności do pracy nie była oczywista i wymagała postępowania dowodowego przed sądem, a opinie biegłych były rozbieżne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że jeśli ocena stanu zdrowia nie jest oczywista i wymaga postępowania dowodowego przed sądem, w którym opinie biegłych są rozbieżne, to opóźnienie w ustaleniu prawa do świadczenia nie jest następstwem okoliczności, za które organ rentowy ponosi odpowiedzialność na podstawie art. 85 ust. 1 ustawy systemowej.
Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c. w sprawie dotyczącej prawa do odsetek od świadczenia rentowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona, gdy zaskarżone orzeczenie nie jest niewątpliwie sprzeczne z przepisami lub wydane w wyniku dostrzegalnej bez głębszej analizy błędnej wykładni lub zastosowania prawa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na utrwaloną linię orzecznictwa, wyjaśnił, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona tylko w sytuacjach, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z przepisami lub wydane w wyniku oczywistej błędnej wykładni lub zastosowania prawa, co nie miało miejsca w tej sprawie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | ubezpieczona |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
ustawa systemowa art. 85 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Wyłączenie obowiązku organu rentowego wypłaty odsetek nie jest zależne od wykazania, że organ rentowy nie ponosi winy w powstaniu opóźnienia. Określenie „okoliczności, za które Zakład nie ponosi odpowiedzialności” jest zbliżone do „przyczyn niezależnych od organu”. Organ rentowy nie jest obowiązany do wypłaty odsetek, gdy opóźnienie jest skutkiem innych przyczyn, niezależnych od ZUS. Wydanie niezgodnej z prawem decyzji, gdy było możliwe wydanie zgodnej z prawem, powoduje odpowiedzialność organu rentowego za opóźnienie.
Pomocnicze
ustawa o emeryturach i rentach art. 118 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa o emeryturach i rentach art. 118 § 1a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
k.p.c. art. 398^9 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga jest oczywiście uzasadniona.
k.p.c. art. 398^9 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Ustawa o emeryturach i rentach art. 14 § 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opóźnienie w przyznaniu świadczenia rentowego nie było następstwem okoliczności, za które ponosi odpowiedzialność organ rentowy, ze względu na niejednoznaczność oceny stanu zdrowia i rozbieżność opinii biegłych.
Odrzucone argumenty
Organ rentowy ponosi odpowiedzialność za opóźnienie w przyznaniu świadczenia, nawet jeśli nie można mu zarzucić niestaranności czy winy, a opóźnienie wynika z innych przyczyn niezależnych od niego. • Ustalenia faktyczne skutkujące uznaniem skarżącej za niezdolną do pracy zostały dokonane na etapie postępowania sądowego, a organ rentowy nie był w stanie ustalić tych okoliczności z uwagi na ograniczenia dowodowe.
Godne uwagi sformułowania
skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c. tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami prawa albo wydane zostało w wyniku dostrzegalnej w sposób pewny i niewątpliwy bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa • okoliczności, za które Zakład nie ponosi odpowiedzialności” jest bardziej zbliżone znaczeniowo do używanego w przepisach prawa określenia: „przyczyn niezależnych od organu” • jeżeli organ rentowy w chwili wydania zaskarżonej decyzji miał wszystkie potrzebne dane pozwalające na wydanie decyzji zgodnej z prawem, a po stronie ubezpieczonego nie występował obowiązek wykazania żadnych innych okoliczności uzasadniających jego wniosek, to dla obowiązku zapłaty odsetek za opóźnienie w wypłacie świadczenia nie mogą mieć znaczenia okoliczności dotyczące przebiegu postępowania sądowego
Skład orzekający
Romualda Spyt
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawach dotyczących prawa do odsetek od świadczeń rentowych, zwłaszcza w kontekście odpowiedzialności organu rentowego za opóźnienie wynikające z niejednoznaczności stanu faktycznego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności ZUS za opóźnienia w wypłacie świadczeń i odsetek, co jest istotne dla wielu ubezpieczonych. Jednakże, rozstrzygnięcie dotyczy odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej, co ogranicza jej praktyczną wartość jako precedensu.
“Czy ZUS zawsze musi płacić odsetki za opóźnienie w wypłacie renty? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.