I SO/Op 9/25

I SO/Op 9/25 - Postanowienie WSA w Opolu
Data orzeczenia
2026-03-18
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-11-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Remigiusz Mazur /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w części objętej wnioskiem strony skarżącej
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 61 par. 1, par. 3, par. 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2025 poz 960
art. 192
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 1478
art. 87a ust. 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t. j.)
Dz.U. 2025 poz 418
art. 59a ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. R. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 27 października 2025 r., nr IN.I.7821.4.2025.AŻ w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej wskutek wniosku A. R. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w części dotyczącej robót budowlanych prowadzonych w obrębie rowu melioracyjnego zlokalizowanego na działkach ewidencyjnych nr a, b oraz na działkach sąsiednich, na których znajdują się istniejące urządzenia drenarskie postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w części objętej wnioskiem strony skarżącej.
Uzasadnienie
A. R. [dalej: skarżąca, strona] wniosła skargę na decyzję Wojewody Opolskiego [dalej: Wojewoda] z 27 października 2025 r., nr IN.I.7821.4.2025.AŻ, w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, a sprawa ta została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Op 1003/25. W skardze strona zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w części.
Ponadto, wyprzedzając przekazanie przez Wojewodę skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi sprawy, skarżąca wystąpiła również bezpośrednio do Sądu z tożsamym wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, który został zarejestrowany pod sygn. akt I SO/Op 9/25. Strona wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody w części dotyczącej robót budowlanych prowadzonych w obrębie rowu melioracyjnego na działkach nr a, b oraz działkach sąsiednich, na których znajdują się istniejące urządzenia drenarskie. Zaznaczyła, że nie wnosi o wstrzymanie wykonania decyzji w zakresie dotyczącym samych robót drogowych. Skarżąca podniosła, że inwestor rozpoczął już roboty budowlane, na razie w obrębie samej drogi, co zostało przez nią niezwłocznie zgłoszone do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w dniu 27 listopada 2025 r. Zgłoszenie dotyczyło rozpoczęcia prac w oparciu o dokumentację nieodpowiadającą stanowi faktycznemu, ponieważ projekt nie wykazuje: a) istniejącego i czynnego systemu drenarskiego złożonego z kształtek ceramicznych lub betonowych, b) betonowych elementów ujścia i obudowy rowu, c) drzew rosnących w strefie robót, których systemy korzeniowe znajdują się w bezpośrednim zasięgu ingerencji. Dalej argumentowała, że urządzenia drenarskie występują nie tylko na działce skarżącej (nr b), lecz także na działkach sąsiednich, dlatego wstrzymanie powinno objąć cały odcinek rowu objęty inwestycją (działki nr c, d, e, f, a, b, g, h, i, j, k, l, m oraz działki nr n, o, p i r, które w ogóle nie zostały ujęte w dokumentacji, obręb S., powiat O.), a nie tylko jedną działkę. Zaznaczyła, że w dokumentacji projektowej nie uwzględniono wymogów art. 192 Prawa wodnego oraz art. 87a ustawy o ochronie przyrody, co grozi naruszeniem tych przepisów już na etapie prac ziemnych. Dalsze prowadzenie robót w tym stanie może doprowadzić do trwałego uszkodzenia urządzeń wodnych i systemów korzeniowych drzew, a w konsekwencji do powstania szkód w środowisku. Ponadto niesymetryczne podcięcie korzeni drzew może również poskutkować z czasem powstaniem zagrożenia życia i zdrowia ludzi oraz szkód w mieniu, na skutek ryzyka utraty statyczności tych drzew. W ocenie skarżącej zarówno nowe fakty, jak i ryzyko szkód nieodwracalnych, uzasadniają pilne zabezpieczenie interesu strony skarżącej oraz środowiska, poprzez czasowe wstrzymanie wykonania decyzji w części dotyczącej rowu i urządzeń wodnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) [dalej: p.p.s.a.], wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd, na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Rozpoznając wniosek w zakresie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Wskazać przede wszystkim należy, że decyzje dotyczące realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych ze swej natury zmieniają stan rzeczy i mogą spowodować powstanie trudnych do odwrócenia skutków, jednakże skutki te należy szczegółowo uzasadnić oraz wykazać ich wystąpienie w stosunku do składającego dany wniosek. Istotną kwestią jest również i to, że zarówno pojęcie "znacznej szkody", jak i pojęcie "trudnych do odwrócenia skutków", nie odnosi się jedynie do strony wnioskującej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, ale również do interesu innych uczestników postępowania oraz interesu publicznego. W przypadku konfliktu interesów, sąd powinien wyważyć interesy stron oraz interes publiczny, oceniając, który z tych interesów jest ważniejszy i bardziej zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z 12 czerwca 2008 r., II OZ 588/08). W niniejszej sprawie należy zatem mieć na względzie to, że ewentualne wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji może naruszyć interes inwestora, powodując opóźnienia w pracach, a co za tym idzie spowodować dla niego straty finansowe. Należy mieć również na względzie interes publiczny, który może zostać naruszony w ten sposób, że odroczona w czasie będzie realizacja inwestycji zaspokajającej istotne potrzeby mieszkańców.
Zwrócić również należy uwagę, że ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 311) ma szczególny charakter i jej celem jest stworzenie prawnych instrumentów zapewniających sprawny przebieg inwestycji drogowych. Specyfika uregulowań ustawowych wyraża się w uproszczeniu postępowania administracyjnego w sprawach związanych z dysponowaniem przez inwestora nieruchomościami na cele budowlane. Wstrzymanie zaskarżonej decyzji byłoby zatem istotnym zaburzeniem tego procesu i jednocześnie naruszałoby w sposób rażący społeczny interes, który stał się podstawą wydania orzeczenia. Rozważając kwestie wstrzymania wykonania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej należy zatem uwzględnić interes społeczny i gospodarczy, które przemawiają za szybką i sprawną realizacją przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie drogi (por. postanowienie NSA z 17 września 2010 r., II OZ 923/10). Tym samym udzielenie skarżącej ochrony tymczasowej, w ocenie Sądu, niweczyłoby cel, który przyświecał ustawodawcy przy przyjęciu ustawy ustalającej szczególny reżim prawny przygotowywania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych.
Biorąc pod rozwagę okoliczności powołane przez stronę Sąd doszedł do wniosku, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Należy bowiem podkreślić, że na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu Sąd nie bada zasadności samej skargi, a w tym również zarzutu rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej na podstawie wadliwie sporządzonej dokumentacji projektowej oraz zarzutów sprzeczności realizowanego przedsięwzięcia z art. 87a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2026 r. poz. 13) [dalej: uop] i art. 192 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2025 r. poz. 960 ze zm.). Kwestie tego rodzaju nie mogą być brane pod uwagę przy rozważaniu zastosowania ochrony tymczasowej, albowiem jest to już wkraczanie w merytoryczną ocenę decyzji, czego na tym etapie czynić nie wolno. Ponadto, w kontekście argumentów skarżącej, Sąd wyjaśnia, że inwestor zobowiązany jest do uporządkowania terenu budowy po zakończeniu robót budowlanych (art. 59a ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, Dz.U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.), a w przypadku naruszenia funkcjonalności urządzeń melioracji wodnych lub istniejących rozwiązań drenarskich zaistnieje również konieczność przywrócenia im drożności przez inwestora. Podobnie inwestor jest zobowiązany do prowadzenia prac ziemnych wykonywanych w obrębie korzeni drzewa w sposób najmniej szkodzący drzewom (art. 87a ust. 1 uop). Sąd zaznacza, że sformułowanie ocen odnoszących się do sposobu prowadzenia robót budowlanych w czasie wykonywania inwestycji drogowej wykracza poza zakres analizy stanu sprawy prowadzonej wskutek wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, a zawężonej jedynie do ustalenia, czy skarżąca wykazała istnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd jest władny rozpoznać wniosek o wstrzymanie aktu administracyjnego wyłącznie pod kątem zaistnienia przesłanek określonych w tym przepisie, to jest niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania decyzji nie jest bowiem instytucją służącą do powstrzymania procesu inwestycyjnego w ogóle, lecz tylko ze względu na negatywne, a nieakceptowane prawem i mogące realnie powstać skutki, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Normalne następstwa procesu inwestycyjnego, chociaż przez osoby zainteresowane mogą być postrzegane jako negatywne czy uciążliwe, nie są objęte dyspozycją omawianego przepisu.
Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.