I SAB/Wa 162/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta na bezczynność Ministra Finansów w przedmiocie rozpoznania sprawy przejścia na rzecz Skarbu Państwa prawa do nieruchomości. Postępowanie zostało wszczęte z urzędu przez Ministra Finansów w sierpniu 2017 roku na podstawie ustawy o dokonywaniu w księgach wieczystych wpisów na rzecz Skarbu Państwa w oparciu o międzynarodowe umowy. Skarżący zarzucał organowi przewlekłość i bezczynność, wskazując na podejmowanie czynności w znacznych odstępach czasu i brak zakończenia postępowania w terminie określonym w Kodeksie postępowania administracyjnego (k.p.a.). W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, argumentując skomplikowany charakter sprawy, konieczność analizy dokumentów i aktów prawnych oraz fakt, że było to jedno z kilkuset podobnych postępowań. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, uznał skargę za zasadną. Stwierdzono, że organ nie podjął istotnych czynności przez blisko 2,5 roku od wszczęcia postępowania, nie informując o przyczynach opóźnienia zgodnie z art. 36 k.p.a. Sąd podkreślił, że bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę znaczny upływ czasu i brak usprawiedliwienia dla zaniechań organu. Okres obowiązywania stanu epidemii COVID-19 nie został uwzględniony przy ocenie bezczynności, zgodnie ze specjalnymi przepisami. W konsekwencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej do rozpoznania sprawy w terminie dwóch miesięcy od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, stwierdził rażące naruszenie prawa przez organ i zasądził od Ministra na rzecz Skarbu Państwa zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja pojęcia bezczynności organu oraz rażącego naruszenia prawa w kontekście długotrwałego postępowania administracyjnego, a także stosowanie przepisów dotyczących stanu epidemii COVID-19 do oceny bezczynności.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przejęcia nieruchomości na podstawie umów międzynarodowych i bezczynności konkretnego organu. Interpretacja przepisów o COVID-19 może być ograniczona do okresu ich obowiązywania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy Minister Finansów dopuścił się bezczynności w sprawie rozpoznania przejścia prawa do nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Minister Finansów dopuścił się bezczynności.
Uzasadnienie
Organ nie podjął istotnych czynności przez blisko 2,5 roku od wszczęcia postępowania, nie informując o przyczynach opóźnienia zgodnie z art. 36 k.p.a., co stanowiło rażące naruszenie prawa.
Czy bezczynność Ministra Finansów miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Znaczny upływ czasu bez podejmowania czynności przez organ, brak informacji o przyczynach opóźnienia oraz brak woli do podjęcia rozstrzygnięcia świadczą o rażącym naruszeniu prawa.
Przepisy (11)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis ten stanowi podstawę do zobowiązania organu do wydania aktu administracyjnego w przypadku bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
p.p.s.a. art. 149 § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis ten określa wymóg stwierdzenia rażącego naruszenia prawa dla uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Ustawa z dnia 9 kwietnia 1968 r. o dokonywaniu w księgach wieczystych wpisów na rzecz Skarbu Państwa w oparciu o międzynarodowe umowy o uregulowaniu roszczeń finansowych
Podstawa prawna postępowania dotyczącego przejęcia nieruchomości.
Pomocnicze
k.p.a. art. 35
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 kodeks postępowania administracyjnego
Określa terminy załatwiania spraw administracyjnych.
k.p.a. art. 36 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 kodeks postępowania administracyjnego
Nakłada na organ obowiązek informowania strony o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie.
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 art. 15 zzs § 1 pkt 6
Przepis ten zawieszał bieg terminów w postępowaniach administracyjnych w okresie stanu zagrożenia epidemiologicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID.
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 art. 15 zzs § 10 pkt 1
Przepis ten wyłączał stosowanie przepisów o bezczynności organów oraz obowiązku powiadamiania o niezałatwieniu sprawy w terminie w okresie stanu zagrożenia epidemiologicznego lub epidemii.
p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 119 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umożliwia rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, w tym spraw dotyczących bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje kwestię zwrotu kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ dopuścił się bezczynności, ponieważ nie podjął istotnych czynności przez blisko 2,5 roku od wszczęcia postępowania. • Organ nie informował strony o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie, co stanowi naruszenie art. 36 k.p.a. • Bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa ze względu na znaczny upływ czasu i brak usprawiedliwienia.
Odrzucone argumenty
Organ argumentował, że sprawa była skomplikowana i wymagała szczegółowej analizy dokumentów. • Organ wskazywał, że postępowanie było jednym z kilkuset prowadzonych przez Ministra Finansów. • Organ twierdził, że podejmował czynności uzasadniające przedłużenie toku postępowania.
Godne uwagi sformułowania
bezczynność, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa • organ dopuścił się przewlekłości/bezczynności gdyż czynności w sprawie były podejmowane w znacznych odstępach czasu • konieczność przetłumaczenia korespondencji mająca uzasadniać przedłużenie terminu do zakończenia sprawy wskazuje na podejmowanie czynności pozornych mającej na celu uzasadnienie wielomiesięcznej bezczynności • organ nie lekceważył podstawowych obowiązków wynikających z kodeksu postępowania administracyjnego • Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu i rozstrzygnięcia określonej sprawy administracyjnej • organ poza w/w nielicznymi czynnościami aż do zawiadomienia o przedłużeniu czasu trwania postępowania pismem z [...] czerwca 2020 r. a więc przez blisko 2,5 roku [...] nie podjął żadnej czynności w sprawie • O bezczynności z rażącym naruszeniem prawa można mówić wtedy, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia bądź lekceważenie praw stron
Skład orzekający
Dorota Apostolidis
sprawozdawca
Magdalena Durzyńska
przewodniczący
Monika Sawa
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia bezczynności organu oraz rażącego naruszenia prawa w kontekście długotrwałego postępowania administracyjnego, a także stosowanie przepisów dotyczących stanu epidemii COVID-19 do oceny bezczynności."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przejęcia nieruchomości na podstawie umów międzynarodowych i bezczynności konkretnego organu. Interpretacja przepisów o COVID-19 może być ograniczona do okresu ich obowiązywania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje typowy problem bezczynności organów administracji publicznej i skuteczne narzędzie prawne w postaci skargi do sądu administracyjnego. Jest to przykład, jak sądy egzekwują obowiązki organów.
“Sąd administracyjny zobowiązał Ministra Finansów do działania po blisko 3 latach bezczynności w sprawie przejęcia nieruchomości.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.