I SAB/Po 1/25

I SAB/Po 1/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-03-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Rennert /przewodniczący sprawozdawca/
Izabela Kucznerowicz
Katarzyna Nikodem
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 149 § 1 pkt 3, art. 149 § 1, 1a, 2,art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 151,art. 119 pkt 4  ,art. 3 § 2 pkt 1-8, art. 154 § 6 ,art. 53 § 2b,art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 126,art. 35, art. 36,art. 12 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rennert (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędzia WSA Katarzyna Nikodem po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 06 marca 2025 roku sprawy ze skargi B. S. na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] w sprawie egzekucji administracyjnej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 28 lutego 2024 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia z 31 października 2022 r. nr [...]; 2. stwierdza, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej [...] dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu powyższego wniosku; 3. stwierdza, że bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. w pozostałej części skargę oddala; 5. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] na rzecz skarżącego kwotę [...]- zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Uzasadnienie
W dniu 2 grudnia 2024 r. B. S., powołując art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 3 i 4, art. 50 § 1 i art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") wniósł skargę na bezczynność w postępowaniu wszczętym na podstawie wniosku zawartego w piśmie z 28 lutego 2024 r. i przypomnianego w piśmie z 22 listopada 2024 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 31 października 2022 r., zarzucając mu:
. naruszenie art. 35 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej: "K.p.a.") w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r. poz. 2505 ze zm.; dalej; "u.p.e.a.");
. naruszenie art. 54 § 2 u.p.e.a. (w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszym przypadku);
. naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 126 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.
Podnosząc powyższe zarzuty, skarżący wniósł o:
1. zobowiązanie Dyrektora IAS do merytorycznego rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia z 31 października 2022 r. oraz stwierdzenia nieważności postanowień Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 2018 r., na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a., ponieważ naruszają one w sposób rażący prawo, z uwagi na fakt, że majątek spółki pozwalał nie tylko pokryć wydatki egzekucyjne, ale całą zaległość podatkową H. spółki z o. o.;
2. stwierdzenie, że bezczynność organu - Dyrektora IAS w [...] nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa;
3. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego wszelkich kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych;
4. przyznanie na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.
Uzasadniając skargę strona podkreśliła, że postępowanie w tej sprawie toczy się od 9 miesięcy, mimo tego nie wydano żadnego rozstrzygnięcia, a także nie podjęto żadnej czynności w sprawie. Ponadto, powielając argumenty przywołane we wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia z 31 października 2022 r., skarżący przede wszystkim podkreślił, że nie było powodów do uznania skargi na przewlekłość postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec spółki H. za bezprzedmiotową. Zdaniem skarżącego postępowanie to było prowadzone przewlekle od 2016 r. Postanowienia Naczelnika z 2018 r., z powołaniem się na art. 59 § 2 u.p.e.a., zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ spółka posiadała i posiada majątek pozwalający pokryć nie tylko wydatki egzekucyjne, ale całą zaległość podatkową.
W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, Dyrektor IAS przyznał, że rozstrzygnięcie w sprawie wniosku skarżącego z 28 lutego 2024 r. powinno zostać wydane do 1 kwietnia 2024 r., co nie nastąpiło. Zaznaczył, że w nagłówku ww. pisma podatnik powołał się na zupełnie inną sprawę i wyjaśnił, że stanowi ono uzupełnienie uwag zawartych we wcześniej złożonych pismach z 8 grudnia 2023 r. i 14 stycznia 2024 r. odnoszących się do rozstrzygnięć dotyczących oddalenia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. W tej sytuacji Dyrektor IAS uznał za zasadne, aby wszystkie skierowane do organu odwoławczego pisma: z 8 grudnia 2023 r., 14 stycznia 2024 r. oraz 28 lutego 2024 r. zostały przekazane do rozpoznania Naczelnikowi wraz z postanowieniem z 13 czerwca 2024 r., którym organ odwoławczy uchylił w całości postanowienie organu egzekucyjnego z 16 marca 2023 r. oddalające zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Dyrektor wskazał, że 25 listopada 2024 r. wpłynęło podanie z 22 listopada 2024 r., w którym skarżący ponowił wniosek z 28 lutego 2024 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia z 31 października 2022 r. Organ nadzoru postanowieniem z 5 grudnia 2024 r. odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia z 31 października 2022 r. Rozstrzygnięcie to zostało doręczone skarżącemu 11 grudnia 2024 r., zatem wniosek z 22 listopada 2024 r., którym skarżący ponowił wniosek z 28 lutego 2024 r., został rozpatrzony w ustawowym terminie.
Dyrektor IAS zaznaczył, że w związku z wydaniem rozstrzygnięcia z 5 grudnia 2024 r. Szef Krajowej Administracji Skarbowej postanowieniem z 18 grudnia 2024 r. uznał złożone przez skarżącego ponaglenie za bezprzedmiotowe, a zatem zarzut bezczynności jest niezasadny.
Sąd zważył co następuje:
Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a.
Celem sądowej kontroli w niniejszym postępowaniu, w kontekście zarzutów sformułowanych w skardze i przedstawionych przez skarżącego faktów i okoliczności dotyczących biegu postępowania przed Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej, zainicjowanego wnioskiem skarżącego z 28 lutego 2024 r., ponowionym 22 listopada 2024 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia organu nadzoru z 31 października 2022 r., jest dokonanie oceny, czy w sprawie wystąpiła bezczynność organu, a następnie – w razie stwierdzenia tej bezczynności - rozważenie, czy istnieją podstawy do uwzględnienia pozostałych wniosków skargi.
Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a.: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 P.p.s.a., może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. (art. 149 § 2 P.p.s.a.).
Istotną okolicznością, warunkującą możliwość merytorycznego rozpoznania skargi na bezczynność organu w omawianym postępowaniu, było uprzednie wniesienie przez skarżącego ponaglenia, o którym mowa w art. 37 K.p.a. Z akt administracyjnych wynika, że wniosek o stwierdzenie bezczynności w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Dyrektora IAS z 31 października 2022 r., zawarty w piśmie skarżącego z 28 lutego 2024 r., wpłynął do organu nadzoru 1 marca 2024 r. Ponowiony został przez skarżącego w piśmie z 22 listopada 2024 r., w którym strona wskazała podstawę prawną żądania, tj. art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 126 K.p.a. oraz art. 18 u.p.e.a. Natomiast w dniu 27 listopada 2024 r. skarżący złożył do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej ponaglenie na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie ww. wniosku o stwierdzenie nieważności. Następnie, tj. w dniu 2 grudnia 2024 r., wniósł do tut. Sądu rozpoznawaną skargę na bezczynność Dyrektora IAS. W tej sytuacji nie ma żadnych wątpliwości, że skarżący wypełnił ustawowy wymóg zawarty w art. 53 § 2b P.p.s.a., zgodnie z którym skargę na bezczynność można wnieść w każdym czasie po uprzednim ponagleniu organu. Nie jest przy tym konieczne oczekiwanie na rozpatrzenie ponaglenia, aby można było skutecznie wnieść skargę na bezczynność organu. W tej sytuacji, nawet jeżeli skarga na bezczynność zostanie wniesiona po rozpatrzeniu ponaglenia, nie będzie miał znaczenia sposób rozstrzygnięcia tego ponaglenia, tzn. czy organ wyższego stopnia uzna je za uzasadnione bądź za nieuzasadnione.
Znaczenie w rozpoznawanej sprawie ma również fakt, że postanowieniem z 5 grudnia 2024 r. Dyrektor IAS wydał postanowienie, którym odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia z 31 października 2022 r. Okoliczność ta nie zwalnia jednak Sądu z obowiązku dokonania oceny, czy bezczynność w prowadzonej sprawie wystąpiła, czy nie. Podkreślić bowiem należy, że rozpatrzenie wniosku skarżącego nastąpiło już po wniesieniu przez niego skargi w niniejszej sprawie. Orzeczenie sądu rozpoznające skargę na bezczynność organu ma charakter deklaratoryjny i stwierdza retrospektywnie dopuszczenie się przez organ bezczynności w okresowym czasie trwania postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę, że oddalenie skargi tylko z tego powodu, że w momencie orzekania stan bezczynności ustał, prowadziłoby do trudnych do zaakceptowania skutków w świetle zasad legalności i praworządności działania organów administracji publicznej (wyroki powołane w uzasadnieniu uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19 - wszystkie przytaczane w niniejszej sprawie orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w bazie: publ. CBOSA).
Przystępując zatem do merytorycznej kontroli sformułowanych w skardze zarzutów i zgłoszonych przez skarżącego żądań, w pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że bezczynność w prowadzeniu postępowania przez organ administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. ma miejsce, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji nie podejmuje żadnych czynności w sprawie, występując każdorazowo w momencie niewydania decyzji lub postanowienia przed upływem terminu do ich wydania. Chodzi w tym przypadku o przekroczenie terminu określonego na podstawie art. 35 K.p.a., względnie terminu przedłużonego zgodnie z art. 36 K.p.a. Pojęcie "bezczynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 oraz art. 149 § 1 P.p.s.a. sprowadza się zatem do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych.
Należy też dodać, że dla skuteczności skargi nie ma znaczenia, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność w prowadzeniu postępowania została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu (por. wyrok NSA z 7 marca 2017 r., II FSK 389/15).
W przypadku skargi na bezczynność organu administracji publicznej, kontrola sądu sprowadza się do sprawdzenia, czy istotnie ten organ pozostaje w zwłoce z załatwieniem sprawy, gdyż skarga na bezczynność organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami postępowania. W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjęcia czynności oraz czy w zakreślonym przepisami procesowymi terminie, dokonał powyższych działań (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2017 r., II OSK 255/16).
Analizując tok postępowania w przedmiocie wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności postanowienia z 31 października 2022 r., w kontekście zarzutu bezczynności organu, należy mieć na uwadze ustawowe terminy załatwiania spraw w postępowaniu podatkowym. Zgodnie z art. 35 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Ponadto, w myśl art. 12 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinny być załatwiane nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowane - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). Stosowanie do art. 36 § 1 K.p.a., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (§ 2).
Wychodząc z powyższych założeń Sąd wskazuje, że skarżący zawarł wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia z 31 października 2022 r. w piśmie z 28 lutego 2024 r., które wpłynęło do organu 1 marca 2024 r. Zgodnie zatem z art. 35 § 1 K.p.a., Dyrektor IAS powinien rozpatrzyć powyższy wniosek bez zbędnej zwłoki, ale nie później niż w ciągu miesiąca, a więc do 1 kwietnia 2024 r. Zestawienie daty wpływu wniosku do organu (1 marca 2024 r.) i daty jego rozpatrzenia przez organ (5 grudnia 2024 r.) dowodzi, że Dyrektor IAS uchybił powyższemu terminowi, a tym samym dopuścił się zarzucanej mu bezczynności, o czym Sąd orzekł w pkt II sentencji wyroku.
W rozpoznawanej sprawie należy też zwrócić uwagę, że w piśmie 22 listopada 2024 r. strona skarżąca jedynie ponowiła wniosek zawarty w piśmie z dnia 28 lutego 2024 r. Tym samym fakt wydania w dniu 5 grudnia 2024 r. postanowienia o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia z 31 października 2022 r. i doręczenia go skarżącemu w dniu 11 grudnia 2024 r. nie oznacza, że wniosek został rozpatrzony w ustawowym terminie.
Mimo stwierdzenia bezczynności organu podatkowego, Sąd nie zobowiązał Dyrektora IAS do rozpatrzenia wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności postanowienia, albowiem dwa dni po wniesieniu skargi na jego bezczynność sprawę załatwił, wydając ww. postanowienie z 5 grudnia 2024 r. Wobec powyższego, gdy zarzucany stan bezczynności ustał po dniu wniesienia skargi, ale przed jej rozpoznaniem i rozstrzygnięciem przez sąd, to postępowanie sądowoadministracyjne w części obejmującej zobowiązanie do wydania w określonym terminie aktu czy dokonania czynności, o jakim mowa w art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. (por. uchwała NSA z 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08). Tym samym w powyższym zakresie w oparciu o powołany wyżej przepis Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.
Jednocześnie Sąd przyjął, że bezczynność organu w rozpatrzeniu wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia z 31 października 2022 r. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie wskazuje się, że rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1a P.p.s.a., jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i drastycznej sprzeczności z obowiązującym prawem, wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne, które są nie do zaakceptowania w demokratycznym państwie prawa (por. wyroki NSA z: 28 czerwca 2024 r., I OSK 521/24; 12 września 2024 r., I OSK 661/24). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne, a przy tym stanowić rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach, w sposób oczywisty pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (zob. wyrok NSA z 26 marca 2024 r.; III OSK 659/23). Fakt przekroczenia ustawowych terminów załatwiania spraw sam w sobie, co do zasady, nie jest taką szczególną okolicznością. W konsekwencji stan bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, chociaż niewątpliwie stanowi naruszenie prawa, nie przesądza jeszcze o rażącym charakterze tego naruszenia (wyrok NSA z 7 września 2021 r., III OSK 977/21).
Mając na uwadze rozważania, jak i argumenty podawane w odpowiedzi na skargę, Sąd doszedł do przekonania, że stwierdzona bezczynność Dyrektora IAS, choć bezsporna i wielomiesięczna, nie nosi znamion złej woli organu, jak również nie stanowiła przejawu lekceważenia strony skarżącej. Oczywiście fakt, że skarżący w nagłówku pisma z 28 lutego 2024 r. powołał się na zupełnie inną sprawę i na tej podstawie Dyrektor IAS przekazał ją wraz z innymi pismami organowi pierwszej instancji, świadczy o braku staranności organu odwoławczego w prowadzeniu postępowania, w tym o braku dokładnej analizy treści całego skierowanego do niego pisma. Jednakże opóźnienie spowodowane powyższymi okolicznościami w rozpatrzeniu wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia nie stanowi naruszenia prawa o takim stopniu intensywności, aby uzasadniało zakwalifikowanie go jako rażące. W natłoku pism kierowanych do Dyrektora IAS przez skarżącego i zawarcie w jego obszernej treści wniosku o stwierdzenie nieważności innego aktu niż ten, którego numer wskazano na początku pisma z 28 lutego 2028 r., zdaniem Sądu nie może świadczyć o tym, że stwierdzona bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Nie można przypisać organowi, że celowo uchybił przepisom zakreślającym terminy do rozpatrzenia wniosków składanych przez strony, bowiem wyjaśnienia Dyrektora IAS o omyłkowym przekazaniu do innego organu pisma zawierającego wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności postanowienia są racjonalne i mogą stanowić wytłumaczenie powodów, dla których wniosek ten został rozpatrzony niezwłocznie po wniesieniu przez skarżącego pisma z 22 listopada 2024 r., w którym strona wniosek ten "ponowiła". Pismo to wpłynęło do Dyrektora IAS 25 listopada 2024 r. i w ciągu 10 dni wniosek skarżącego został rozpatrzony.
Przechodząc natomiast do rozpoznawania ostatniego wniosku skargi, należy zwrócić uwagę, że stosowanie środków określonych w art. 149 § 2 P.p.s.a. wobec organu jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, zatem możliwością, z której sąd może skorzystać, jeżeli realia sprawy są niemożliwe do akceptacji z punktu widzenia ochrony praw strony. Wybór odpowiedniego środka powinien być zasadniczo warunkowany celem skargi na bezczynność, którym jest zwalczenie tych stanów mających miejsce w postępowaniu i doprowadzenie do jego zakończenia. Istotna jest również funkcja prewencyjna, mająca na celu zapobieganie, aby w przyszłości organ nie dopuszczał do powstania stanu bezczynności czy przewlekłości w postępowaniu. W orzecznictwie akcentuje się, że suma pieniężna pełni przede wszystkim funkcję kompensacyjną. Przyznanie skarżącemu od organu określonej sumy pieniężnej stanowi nie tyle sankcję dla organu za wadliwe prowadzenie postępowania, co zryczałtowaną rekompensatę dla strony za wszelkiego rodzaju dolegliwości i niedogodności, jakich doznała na skutek bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania (por. wyroki NSA z: 11 maja 2018 r., I OSK 2230/17; 11 lipca 2019 r., I OSK 360/18). "Suma pieniężna przyznawana od organu na rzecz skarżącego stanowi swego rodzaju zryczałtowaną rekompensatę przyznawaną stronie przez sąd administracyjny za negatywne przeżycia wynikające z bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Przyznanie tej sumy powinno być uzależnione od czasu trwania postępowania, rodzaju sprawy i jej znaczenia dla strony skarżącej oraz ewentualnego zachowania skarżącego, jeżeli przyczynił się on do wydłużenia postępowania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że zasądzenie sumy pieniężnej nie jest bezpośrednią konsekwencją stwierdzonej bezczynności, i to nawet w przypadku, gdy bezczynność ma charakter rażącego naruszenia prawa. Oznacza to, że w każdym przypadku sąd musi rozważyć zasadność takich żądań w kontekście działań organu.". (tak NSA w wyroku z 21 kwietnia 2023 r., III OSK 2868/21).
Odnosząc się zatem do uzasadnienia przez skarżącego wniosku o zasądzenie na jego rzecz sumy pieniężnej we wskazanej w skardze wysokości, zaznaczenia wymaga, że podniesione przez stronę argumenty zmierzają przede wszystkim do zakwestionowania zasadności umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec spółki H. i konsekwencji z tym związanych. Podkreślić jednak należy, że sprawa dotycząca umorzenia postępowania egzekucyjnego nie jest tożsama ze sprawą zakończoną rozstrzygnięciem z 31 października 2022 r., którym organ odwoławczy uchylił w całości postanowienie organ pierwszej instancji z 14 września 2022 r. oddalające skargę na przewlekłość postępowania egzekucyjnego, prowadzonego wobec ww. spółki i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości, jako bezprzedmiotowe. Tym samym, pomimo powołania się przez skarżącego na obiektywne skutki ekonomiczne, gospodarcze czy zdrowotne, które miały powstać w wyniku opieszałości organu, to trudno przyjąć, by były one konsekwencją nierozpatrzenia w terminie wniosku o stwierdzenie nieważności ww. postanowienia. Niemożność planowania życia osobistego, działalności gospodarczej, a także uniemożliwienie przeznaczenia środków pieniężnych na wyjazd do innej szerokości geograficznej, nie zostały zatem zestawione z bezczynnością organu w powyższym zakresie. W rezultacie Sąd oddalił skargę w części dotyczącej żądania skarżącego o przyznanie mu od organu sumy pieniężnej (pkt IV sentencji wyroku).
Z przedstawionych wyżej względów Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 3, art. 149 § 1a, art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 151 P.p.s.a. orzekł, jak w pkt I-IV sentencji wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie V sentencji wyroku na podstawie art. 200 P.p.s.a.