Orzeczenie · 2013-07-10

I SAB/Lu 5/13Bezczynność organu nadpłata podatkowa

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Miejsce
Lublin
Data
2013-07-10
NSAPodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościnadpłatapostępowanie egzekucyjnebezczynność organuprzewlekłość postępowaniazwrot środkówOrdynacja podatkowaustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Spółka Z. P.S. "E." S.A. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na przewlekłe postępowanie Prezydenta Miasta C. w przedmiocie nadpłaty podatku od nieruchomości. Spółka wskazała, że po umorzeniu postępowania egzekucyjnego, w toku którego wyegzekwowano 98514,85 zł, organ podatkowy nie podjął czynności mających na celu zwrot tych środków lub zaliczenie ich na poczet innych zobowiązań. Pomimo wcześniejszych ponagleń i postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego wyznaczającego 14-dniowy termin, Prezydent Miasta pozostawał bezczynny. Sąd, analizując przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz Ordynacji podatkowej, stwierdził, że umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. skutkuje uchyleniem dokonanych czynności egzekucyjnych, a uzyskane środki stają się nienależne. W związku z tym, organ podatkowy miał obowiązek rozstrzygnąć sprawę nadpłaty. Sąd uznał bezczynność organu za rażące naruszenie prawa i zobowiązał Prezydenta Miasta do wydania rozstrzygnięcia w terminie 30 dni, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz Spółki.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja skutków umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. oraz obowiązków organu podatkowego w zakresie rozstrzygania o nadpłacie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu wadliwości tytułu wykonawczego lub braku doręczenia upomnienia.

Zagadnienia prawne (4)

Czy organ podatkowy pozostaje w bezczynności, jeśli nie rozstrzygnął o zwrocie lub zaliczeniu środków wyegzekwowanych w postępowaniu egzekucyjnym, które zostało następnie umorzone?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ podatkowy pozostaje w bezczynności, jeśli nie podejmuje czynności w celu rozstrzygnięcia o nadpłacie powstałej w wyniku umorzonego postępowania egzekucyjnego.

Uzasadnienie

Po umorzeniu postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a., czynności egzekucyjne ulegają uchyleniu z mocy prawa, a uzyskane środki stają się nienależne. Organ podatkowy ma obowiązek rozstrzygnąć o ich zwrocie lub zaliczeniu zgodnie z przepisami prawa podatkowego, w tym poprzez wydanie decyzji o nadpłacie.

Czy bezczynność organu w sprawie rozstrzygnięcia nadpłaty powstałej po umorzeniu postępowania egzekucyjnego stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli organ nie podejmuje działań pomimo braku przeszkód i wiążących postanowień.

Uzasadnienie

Bezczynność organu w sytuacji, gdy konieczność wydania rozstrzygnięcia jest oczywista, nie występują przeszkody, a organ nie zastosował się nawet do postanowienia organu wyższej instancji, stanowi rażące naruszenie prawa.

Jakie są skutki umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w odniesieniu do wyegzekwowanych kwot?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Umorzenie postępowania egzekucyjnego na tej podstawie powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych z mocy prawa, a uzyskane środki stają się nienależne.

Uzasadnienie

Przepis art. 60 § 1 u.p.e.a. stanowi, że umorzenie postępowania egzekucyjnego z przyczyn wskazanych w art. 59 § 1 pkt 1-8 i 10 powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. W konsekwencji, środki pieniężne uzyskane w toku egzekucji stają się nienależne i powinny być zwrócone.

Czy zapłata podatku dokonana w wyniku przymusu egzekucyjnego, który następnie został umorzony, może być uznana za nadpłatę w rozumieniu Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, świadczenia pieniężne uiszczone na pokrycie zaległości podatkowej (i odsetek) w toku egzekucji, która została umorzona z powodu niezgodności z prawem, są zapłacone nienależnie i stanowią nadpłatę.

Uzasadnienie

Przepisy Ordynacji podatkowej mają zastosowanie do zapłaty podatku, również tej dokonanej pod przymusem egzekucyjnym. Zapłata dokonana w wyniku egzekucji umorzonej ze skutkiem uchylenia czynności jest nienależna, co kwalifikuje ją jako nadpłatę zgodnie z art. 72 § 1 pkt 1 i § 2 o.p.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zobowiązano Prezydenta Miasta C. do rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie nadpłaty Z. P. S. "E." S.A. w terminie 30 dni.

Przepisy (17)

Główne

u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt 7

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Umorzenie postępowania egzekucyjnego z tej przyczyny powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych.

u.p.e.a. art. 60 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Umorzenie postępowania egzekucyjnego powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej.

o.p. art. 72 § § 1 pkt 1 i § 2

Ordynacja podatkowa

Nienależnie zapłacony podatek oraz wpłaty zaliczone na poczet odsetek za zwłokę uważa się za nadpłatę.

o.p. art. 76 § § 1

Ordynacja podatkowa

Nadpłaty podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi.

p.p.s.a. art. 149 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, zobowiązuje organ do wydania aktu lub dokonania czynności.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania.

Pomocnicze

o.p. art. 76a § § 1

Ordynacja podatkowa

W sprawach zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych wydaje się postanowienie.

o.p. art. 74a

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy wydaje z urzędu decyzję określającą wysokość nadpłaty.

p.p.s.a. art. 54 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Organ przesyła akta sprawy sądowi.

p.p.s.a. art. 286 § § 1 i 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Termin do załatwienia sprawy przez organ administracji liczy się od dnia doręczenia akt.

u.p.o.l. art. 6

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Dotyczy okresu, za który obowiązana była płacić podatek Spółka.

o.p. art. 51 § § 2

Ordynacja podatkowa

Określenie egzekwowanego obowiązku w tytule wykonawczym.

o.p. art. 55 § § 2

Ordynacja podatkowa

Zaliczenie wpłat na poczet zaległości podatkowych.

o.p. art. 62 § § 4

Ordynacja podatkowa

Forma aktu w przypadku zaliczenia wpłat.

o.p. art. 70 § § 4

Ordynacja podatkowa

Przedawnienie zobowiązania podatkowego.

o.p. art. 59 § § 1 pkt 9

Ordynacja podatkowa

Zobowiązanie podatkowe wygasłe wskutek przedawnienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. skutkuje uchyleniem czynności egzekucyjnych i nienależnością wyegzekwowanych świadczeń. • Organ podatkowy ma obowiązek rozstrzygnąć o nadpłacie powstałej w wyniku umorzonego postępowania egzekucyjnego. • Bezczynność organu w tej sytuacji stanowi rażące naruszenie prawa.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu podatkowego, że uchylenie tytułu wykonawczego nie działa wstecz i nie unicestwia skutku przerwania biegu przedawnienia, nie uzasadnia niewydania rozstrzygnięcia o nadpłacie. • Argumentacja organu podatkowego, że z karty kontowej nie wynika nadpłata, jest nieistotna w kontekście obowiązku rozstrzygnięcia o nienależnie wyegzekwowanych świadczeniach.

Godne uwagi sformułowania

środki pieniężne uzyskane w toku postępowania egzekucyjnego nie mogły już być traktowane jako uiszczone zgodnie z prawem (prawidłowo, należnie) i dla osiągnięcia celu przywrócenia stanu sprzed egzekucji, winny - w zasadzie - zostać zwrócone. • zapłata ta - w konsekwencji uchylenia czynności egzekucyjnych - stała się co prawda nienależna, jednakże nie zmienia to faktu, że świadczenia miały charakter podatkowy, zatem status prawny i dalsze losy uiszczonych należności winny być ocenione w świetle przepisów prawa podatkowego. • świadczenia te są zapłacone nienależnie z samego tylko powodu pobrania ich z naruszeniem prawa, a okoliczność, że w dacie pobrania istniało zobowiązanie podatkowe, które miało być nimi pokryte, nie ma znaczenia. • środki pieniężne uzyskane przez wierzyciela w wyniku tych czynności stają się nienależne.

Skład orzekający

Danuta Małysz

przewodniczący-sprawozdawca

Anna Kwiatek

członek

Irena Szarewicz-Iwaniuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja skutków umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. oraz obowiązków organu podatkowego w zakresie rozstrzygania o nadpłacie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu wadliwości tytułu wykonawczego lub braku doręczenia upomnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie postępowań egzekucyjnych i jakie mogą być konsekwencje błędów organów administracji, prowadzące do konieczności zwrotu nienależnie wyegzekwowanych środków.

Błąd urzędnika kosztuje podatnika tysiące: sąd każe zwrócić nienależnie wyegzekwowane pieniądze!

Dane finansowe

WPS: 98 514,85 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst