I SA/WR 414/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2025-10-28

NSApodatkowewsa

podatek od nieruchomościpodatek rolnyłączny zobowiązanie pieniężnewspółwłasnośćposiadacz samoistnyposiadacz zależnypostępowanie podatkowenaruszenie przepisów postępowaniauzasadnienie decyzjiprawo procesowe

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów podatkowych dotyczące łącznego zobowiązania pieniężnego, wskazując na istotne naruszenia proceduralne i brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.

Sprawa dotyczyła łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 r. Skarżący kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza. Głównym sporem było ustalenie, czy podatnikami podatku od nieruchomości i rolnego są współwłaściciele, czy też posiadacz samoistny nieruchomości. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, stwierdzając istotne naruszenia przepisów postępowania, w tym brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i nieprawidłowe uzasadnienie decyzji.

Przedmiotem skargi K. C. była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu, utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Z., ustalającą łączny wymiar zobowiązania pieniężnego za 2022 r. dla kilku współwłaścicieli nieruchomości. Kluczową kwestią sporną było ustalenie, czy podatnikami podatku od nieruchomości i podatku rolnego są współwłaściciele, czy też D. R., wskazany przez skarżącego jako posiadacz samoistny. Organy podatkowe obu instancji uznały, że obowiązek podatkowy ciąży na współwłaścicielach, opierając się na ewidencji gruntów i budynków oraz księgach wieczystych, a także na zeznaniach świadków i informacjach o nieruchomościach. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, nierozpoznanie sprawy przez SKO, nieuwzględnienie wniosków dowodowych (np. przesłuchanie D. R.), pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu oraz błędną ocenę dowodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd wskazał na liczne naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 122, 187 § 1, 188, 190, 191, 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej. Podkreślono brak prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego, w szczególności brak przesłuchania kluczowego świadka D. R., oraz naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Sąd zaznaczył, że nie może zastąpić organów w ustalaniu stanu faktycznego, ale wskazał na konieczność ponownego, prawidłowego przeprowadzenia postępowania dowodowego i wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości i podatku rolnym może ciążyć na posiadaczu samoistnym, co wyprzedza obowiązek podatkowy właściciela. Organy podatkowe nie zebrały jednak wystarczającego materiału dowodowego, aby jednoznacznie ustalić status posiadania.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy Ordynacji podatkowej i ustawy o podatku rolnym jasno określają, że posiadacz samoistny ma pierwszeństwo w obowiązku podatkowym przed właścicielem. Jednakże, organy obu instancji nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego, w tym nie przesłuchały kluczowego świadka D. R., co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie stanu faktycznego.

Przepisy (662)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny (uchylenie decyzji).

Pomocnicze

o.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu podatkowego do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania wyczerpującego materiału dowodowego.

o.p. art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada oficjalności postępowania dowodowego; obowiązek organu do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

o.p. art. 188

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek uwzględnienia żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu, chyba że okoliczności te są wystarczająco stwierdzone innym dowodem lub dotyczą tezy odmiennej.

o.p. art. 190 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek zawiadomienia strony o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków co najmniej na 7 dni przed terminem.

o.p. art. 190 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Prawo strony do czynnego udziału w przeprowadzaniu dowodu z zeznań świadka, w tym zadawania pytań.

o.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

o.p. art. 210 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Elementy decyzji, w tym uzasadnienie faktyczne i prawne.

o.p. art. 210 § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Wymagania dotyczące uzasadnienia decyzji – jasność, spójność, wyczerpujące wyjaśnienie podstawy prawnej i faktycznej.

o.p. art. 123 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada czynnego udziału stron w postępowaniu.

o.p. art. 127

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada dwuinstancyjności postępowania.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Środki stosowane przez sąd w celu usunięcia naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek zwrotu kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasady zasądzania kosztów postępowania.

p.u.s.a. art. 3 § 2